Rodzinny wywiad środowiskowy.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA RODZINY I POLITYKI SPOŁECZNEJ 1
z dnia 8 kwietnia 2021 r.
w sprawie rodzinnego wywiadu środowiskowego

Na podstawie art. 107 ust. 6 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 1876 i 2369 oraz z 2021 r. poz. 794 i 803) zarządza się, co następuje:
§  1.  [Przedmiot regulacji]
Rozporządzenie określa:
1)
sposób i terminy przeprowadzania rodzinnego wywiadu środowiskowego, zwanego dalej "wywiadem";
2)
wzór kwestionariusza wywiadu;
3)
wzór oświadczenia o stanie majątkowym;
4)
wzór oświadczenia, o którym mowa w art. 107 ust. 5g ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, zwanej dalej "ustawą";
5)
wzór legitymacji pracownika socjalnego.
§  2.  [Pracownik socjalny przeprowadzający wywiad]
1. 
Wywiad przeprowadza pracownik socjalny zatrudniony w ośrodku pomocy społecznej, centrum usług społecznych lub powiatowym centrum pomocy rodzinie, zwanych dalej "podmiotami uprawnionymi".
2. 
W przypadku konieczności przeprowadzenia wywiadu z osobą przebywającą w podmiocie udzielającym stacjonarnych i całodobowych świadczeń zdrowotnych, w rozumieniu ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2021 r. poz. 711), wywiad może przeprowadzić pracownik socjalny zatrudniony w tym podmiocie - na wniosek kierownika podmiotu uprawnionego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia.
§  3.  [Termin i miejsce przeprowadzenia wywiadu]
1. 
Wywiad przeprowadza się z osobą lub rodziną w miejscu zamieszkania lub pobytu, w dniach roboczych, w godzinach pracy podmiotu uprawnionego, albo w innym terminie uzgodnionym z osobą lub rodziną, za zgodą kierownika jednostki organizacyjnej pomocy społecznej.
2. 
Wywiad przeprowadza się w terminie 14 dni roboczych od dnia powzięcia wiadomości o konieczności jego przeprowadzenia.
3. 
W sprawach niecierpiących zwłoki, wymagających pilnej interwencji pracownika socjalnego zatrudnionego w podmiocie uprawnionym, wywiad przeprowadza się niezwłocznie, nie później niż w terminie 2 dni roboczych od dnia powzięcia wiadomości o potrzebie przyznania świadczenia z pomocy społecznej, zwanego dalej "świadczeniem".
4.  2
 W przypadku wystąpienia klęski żywiołowej pracownik socjalny zatrudniony w podmiocie uprawnionym przeprowadza wywiad niezwłocznie, nie później niż w terminie 2 dni roboczych od dnia powzięcia wiadomości o potrzebie przyznania świadczenia.
5.  3
 W przypadku, o którym mowa w ust. 4, pracownik socjalny wypełnia część VII kwestionariusza wywiadu jedynie w zakresie lit. A poz. 1-6 oraz lit. B.
§  4.  [Wytyczne dla pracownika socjalnego przeprowadzającego wywiad]
1. 
Pracownik socjalny, przeprowadzając wywiad, bierze pod uwagę indywidualne cechy, sytuację osobistą, rodzinną, dochodową i majątkową osoby samotnie gospodarującej lub osób w rodzinie, mogące mieć wpływ na rodzaj i zakres przyznawanej im pomocy.
2. 
W ramach przeprowadzonego wywiadu pracownik socjalny dokonuje analizy i diagnozy sytuacji danej osoby lub rodziny i formułuje wnioski z nich wynikające, stanowiące podstawę planowania pomocy.
3. 
Wzór kwestionariusza wywiadu określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.
4. 
Wzór oświadczenia o przeprowadzeniu wywiadu w postaci elektronicznej określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.
§  5.  [Poinformowanie o obowiązku informowania o zmianie sytuacji świadczeniobiorcy]
Pracownik socjalny informuje osobę lub rodzinę o obowiązkach określonych w art. 109 ustawy.
§  6.  [Odnotowanie braku możliwości uzyskania podczas wywiadu wymaganych informacji lub dokumentów oraz podpisu osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia]
W przypadku gdy ze względu na stan zdrowia osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia nie można uzyskać podczas wywiadu wymaganych informacji lub dokumentów, o których mowa w art. 107 ust. 5b ustawy, i nie ma możliwości uzyskania podpisu tej osoby, pracownik socjalny odnotowuje ten fakt w kwestionariuszu wywiadu.
§  7.  [Przeprowadzenie wywiadu z osobą ubezwłasnowolnioną, osobą niezdolną do samodzielnej egzystencji, osobą deklarującą sprawowanie faktycznej opieki]
1. 
W przypadku konieczności przeprowadzenia wywiadu z osobą ubezwłasnowolnioną wywiad przeprowadza się z jej opiekunem prawnym albo kuratorem, w obecności osoby ubezwłasnowolnionej i w miejscu jej przebywania.
2. 
W przypadku konieczności przeprowadzenia wywiadu z osobą niezdolną do samodzielnej egzystencji, nad którą jest sprawowana opieka, wywiad przeprowadza się w obecności opiekuna tej osoby i w miejscu jej przebywania.
3. 
W przypadku przeprowadzania wywiadu w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 107 ust. 1a pkt 1 i 2 ustawy, wywiad przeprowadza się z osobą deklarującą sprawowanie faktycznej opieki nad osobą, na którą ubiega się lub pobiera świadczenie, w miejscu sprawowania tej opieki, w obecności osoby, nad którą jest sprawowana faktyczna opieka.
§  8.  [Przeprowadzenie wywiadu w związku z umową w sprawie pomocy na rzecz osób bliskich w przypadku zamieszkiwania w innej gminie]
W przypadku gdy małżonek, zstępni lub wstępni, o których mowa w art. 103 ustawy, mają miejsce zamieszkania w innej gminie niż osoba ubiegająca się o przyznanie świadczenia, wywiad może przeprowadzić pracownik socjalny zatrudniony w podmiocie uprawnionym, właściwym ze względu na miejsce zamieszkania małżonka, zstępnych lub wstępnych, na wniosek kierownika podmiotu uprawnionego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia.
§  9.  [Przeprowadzenie aktualizacji wywiadu w przypadku osób przebywających w domu pomocy społecznej lub w ośrodku wsparcia]
1. 
W przypadku gdy osoba, u której ma być przeprowadzona aktualizacja wywiadu, przebywa w domu pomocy społecznej, wywiad może przeprowadzić pracownik socjalny zatrudniony w tym domu, wypełniając część IV kwestionariusza wywiadu.
2. 
W przypadku gdy osoba, u której ma być przeprowadzona aktualizacja wywiadu, przebywa w ośrodku wsparcia, o którym mowa w art. 51 ustawy, wywiad może przeprowadzić pracownik socjalny tego ośrodka, wypełniając część IV kwestionariusza wywiadu.
§  10.  [Sposób ustalania niezbędnych informacji w przypadku osób i rodzin poszkodowanych w wyniku sytuacji kryzysowej występującej na skalę masową, klęski żywiołowej lub zdarzenia losowego]
W przypadku osób i rodzin poszkodowanych w wyniku sytuacji kryzysowej występującej na skalę masową, a także klęski żywiołowej albo zdarzenia losowego, których dokumenty niezbędne do ustalenia sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej uległy zniszczeniu, pracownik socjalny przeprowadzający wywiad ustala niezbędne informacje na podstawie oświadczeń tych osób.
§  11.  [Pozostawienie w aktach sprawy kopii dokumentów]
1. 
W aktach sprawy zamiast oryginałów można pozostawić kopie dokumentów, o których mowa w art. 107 ust. 5b ustawy, z wyjątkiem dowodu tożsamości, którego kopii nie wykonuje się, poświadczonych za zgodność z oryginałem przez upoważnionego pracownika socjalnego podmiotu prowadzącego postępowanie.
2. 
Kopie dokumentów, o których mowa w ust. 1, mogą być składane również w postaci elektronicznej, z adnotacją osoby składającej o zgodności z oryginałem.
§  12.  [Wzór oświadczenia o stanie majątkowym]
Wzór oświadczenia o stanie majątkowym określa załącznik nr 3 do rozporządzenia.
§  13.  [Obowiązek okazania legitymacji pracownika socjalnego]
Pracownik socjalny przeprowadzający aktualizację wywiadu okazuje legitymację pracownika socjalnego na żądanie osoby lub rodziny.
§  14.  [Wzór legitymacji pracownika socjalnego]
Wzór legitymacji pracownika socjalnego określa załącznik nr 4 do rozporządzenia.
§  15.  [Ważność dotychczasowych legitymacji pracownika socjalnego]
Legitymacja pracownika socjalnego wydana przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia zachowuje ważność do dnia upływu terminu jej ważności.
§  16.  [Przepis przejściowy]
Do wywiadów przeprowadzonych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe.
§  17.  [Derogacja]
Traci moc rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 sierpnia 2016 r. w sprawie rodzinnego wywiadu środowiskowego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1788).
§  18.  [Wejście w życie]
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr  1

WZÓR

KWESTIONARIUSZ RODZINNEGO WYWIADU ŚRODOWISKOWEGO

wzór

ZAŁĄCZNIK Nr  2

WZÓR

OŚWIADCZENIE O PRZEPROWADZENIU RODZINNEGO WYWIADU ŚRODOWISKOWEGO W POSTACI ELEKTRONICZNEJ

wzór

ZAŁĄCZNIK Nr  3

WZÓR

OŚWIADCZENIE O STANIE MAJĄTKOWYM1)

wzór

ZAŁĄCZNIK Nr  4

WZÓR LEGITYMACJI PRACOWNIKA SOCJALNEGO

1 Minister Rodziny i Polityki Społecznej kieruje działem administracji rządowej - zabezpieczenie społeczne, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 6 października 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rodziny i Polityki Społecznej (Dz. U. poz. 1723).
2 § 3 ust. 4 dodany przez § 1 rozporządzenia z dnia 19 września 2024 r. (Dz.U.2024.1391) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 20 września 2024 r.
3 § 3 ust. 5 dodany przez § 1 rozporządzenia z dnia 19 września 2024 r. (Dz.U.2024.1391) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 20 września 2024 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2021.893

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Rodzinny wywiad środowiskowy.
Data aktu: 08/04/2021
Data ogłoszenia: 14/05/2021
Data wejścia w życie: 15/11/2021