„WF z AWF” – edycja 2025 zakończona powodzeniem

Realne wsparcie środowiska edukacyjnego i społeczeństwa w zakresie aktywności fizycznej i promocji zdrowego trybu życia to idea, jaką kierowali się autorzy projektu „WF z AWF”. Od 2021 r. zajęcia sportowe (szkolne i pozalekcyjne) przechodzą rewolucję. Jak informuje Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego, już ponad 500 tysięcy uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych skorzystało z dodatkowych zajęć sportowych, a według zapowiedzi program będzie kontynuowany.

Realizowany ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego program „WF z AWF: Aktywny dzisiaj dla zdrowia w przyszłości” uruchomiony w 2021 r. podczas trwającej wówczas pandemii COVID-19 miał z nią wiele wspólnego. Jego pierwotnym celem miało być ograniczenie niekorzystnych dla zdrowia skutków izolacji poprzez propagowanie regularnej aktywności fizycznej i zdrowego stylu życia wśród dzieci i młodzieży. W związku z tym zaproponowano dodatkowe lekcje wychowania fizycznego i zajęcia ruchowe, zredukowane do zera w okresie pandemii. Początkowo projekt zakładał działalność szkoleniową dla nauczycieli wychowania fizycznego oraz edukacji wczesnoszkolnej. W dalszej kolejności wprowadzono tzw. Sport Klubów, czyli ofertę zajęć sportowych pozalekcyjnych. Coroczne edycje programu przyniosły wiele dobrego dla wsparcia aktywności fizycznej uczniów.

Indywidualne podejście, aby każde dziecko było aktywne

We wtorek, 17 marca br. w siedzibie Akademii Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie odbyło się podsumowanie ubiegłorocznej edycji programu „WF z AWF”. Minister nauki i szkolnictwa wyższego poinformował, że projekt będzie w dalszym ciągu rozwijany. Aktywność fizyczna powinna być codziennością nie tylko młodych ludzi, ale każdego człowieka. Jeśli chodzi o dzieci, to zachętą do uprawiania sportu powinno być łączenie nauki i praktyki w ramach „inkluzywnych zajęć sportowych”. Poza tym ministerstwo stawia na kursy e-learningowe dla nauczycieli, a do analizowania danych statystycznych chce wykorzystać sztuczną inteligencję.

W samym 2025 r. „WF z AWF” obejmował osiem zespołów badawczych:

• do spraw badania kondycji fizycznej, 
• do spraw badania fundamentalnych umiejętności ruchowych dzieci i młodzieży, 
• do spraw alfabetu ruchowego, 
• do spraw doskonalenia szkół w obszarze ogólnoszkolnej aktywności fizycznej, 
• do spraw barier uczestnictwa dzieci i młodzieży w sporcie i rekreacji ruchowej – perspektywa rodziców, 
• do spraw diagnozy i badania zdrowia oraz kondycji fizycznej przedszkolaków, 
• do spraw inkluzyjnego wychowania fizycznego w ogólnodostępnych szkołach podstawowych – stan wiedzy, wyzwania i kierunki działań, 
• do spraw wdrażania modeli AI dla potrzeb edukacji, sportu i polityk publicznych.

Poza opracowaniem trzech praktycznych przewodników dla nauczycieli wskazujących na sposoby prowadzenia zajęć (w sposób zachęcający do uprawiania sportu), specjaliści reprezentujący wszystkie Akademie Wychowania Fizycznego w Polsce opracowali kompleksowy raport merytoryczny pt. „WF z AWF. Aktywny dzisiaj dla zdrowia w przyszłości” liczący prawie 500 stron.

Pół dekady zmieniło wiele

Statystyki pokazują, że dzieci prowadzą bierny styl życia – 60 proc. uczniów nie uczestniczy w żadnych zajęciach pozaszkolnych. Jedyną aktywnością fizyczną, w której biorą udział, jest ta obowiązkowa na terenie szkoły. 89 proc. dzieci nie potrafi prawidłowo skakać na skakance, a 86 proc. uczniów klas 1-3 nie potrafi rzucić i chwycić piłki odbitej od ściany. Dlatego tak ogromne znaczenie ma kształtowanie zdrowych nawyków i regularnej aktywności fizycznej od najmłodszych lat. W tym miejscu warto podkreślić potrzebę zaangażowania rodziców – niezbędną dla prawidłowego rozwoju fizycznego i dalszej aktywności sportowej.

Z roku na rok możliwości programu „WF z AWF” są coraz większe. Powstał portal wfzawf.pl promujący projekt, służący do monitorowania kondycji fizycznej dzieci i młodzieży, a także do aplikowania o zajęcia sportowe. Poza tym portal stanowi formę komunikacji ze społeczeństwem, w tym z nauczycielami, dla których oferuje możliwość rejestracji na szkolenia. Doświadczeni wykładowcy AWF z całej Polski przeszkolili już łącznie 30 tys. nauczycieli wychowania fizycznego i edukacji wczesnoszkolnej.

Od 2021 r. przeprowadzono 1 530 787 godzin zajęć sportowych i wypracowano tzw. Alfabet Ruchowy, obejmujący podstawowe umiejętności ruchowe (chodzenie, bieganie, skakanie, rzucanie, chwytanie, kopanie i uderzanie). Powstało ponad 58 000 Sport Klubów prowadzonych przez ok. 36 000 wykwalifikowanych nauczycieli. Sport Klub to określenie sportowych zajęć pozaszkolnych prowadzonych dla dzieci i młodzieży, w ramach których uczestnicy są poddawani badaniu kondycji fizycznej. Co istotne, dzięki tej sportowej inicjatywie do końca ubiegłego roku z zajęć skorzystało już ponad pół miliona uczniów podstawówek i szkół ponadpodstawowych. Korzyści dla dziecka są dwojakiego rodzaju, czyli przyjemne i pożyteczne – lepsze zdrowie, ale też rozwój sportowych pasji i zainteresowań.

Inicjatywa prozdrowotna

Sportowy projekt cieszy się dużym zainteresowaniem zarówno dzieci, młodzieży, jak i pedagogów. Ważne jest to, że nawet dorośli mogą zapoznać się z kursami opracowanymi przez specjalistów wychowania fizycznego na specjalnej platformie e-learningowej projektu.

„WF z AWF” to jeden z wielu programów badawczo-edukacyjnych, który realnie wpływa na kształtowanie postaw prozdrowotnych. Motywuje do ruchu, kształtuje zdrowe nawyki, pomaga w walce z nadwagą i otyłością. Każda edycja programu przyczyniła się do widocznej poprawy jakości zajęć sportowych. Z założenia na dwie kolejne edycje (2026 i 2027) zaplanowano przeprowadzenie analizy danych historycznych dotyczących sprawności fizycznej uczniów, która w dalszej kolejności ma przyczynić się do opracowania, pilotażu i realizacji działań interwencyjnych.