- Budżet na oświatę jest niedoszacowany i oceniamy go krytycznie, nie uwzględniono w nim zupełnie wzrostu wydatków. Nie będzie pieniędzy na pomoc psychologiczno-pedagogiczną tak potrzebną po okresie zdalnej nauki i izolacji spowodowanej  pandemią, zabraknie pieniędzy na zajęcia dodatkowe - ocenia Krzysztof Baszczyński, wiceprezes Związku Nauczycielstwa Polskiego.

Pieniądze na oświatę – rząd, samorząd czy hybryda?>>

 

ZNP powalczy w Senacie o podwyżki

- Uważamy, że jeszcze nie wszystko stracone, będziemy w styczniu rozmawiać z senatorami o pieniądzach na  podwyżki wynagrodzeń nauczycieli. Uważamy, że kwota bazowa w ustawie budżetowej powinna wzrosnąć o 10 proc. - podkreśla wiceprezes ZNP.

Sprawdź w LEX: Czy w związku ze zmianą terminu ferii zimowych ze względu na pandemię COVID-19 można o 2 tygodnie wydłużyć 3-miesięczny okres dokonywania oceny pracy? >

Ustawa budżetowa na 2021 r. zakłada utrzymanie kwoty bazowej w wysokości  3537,80 zł. Co oznacza, że minimalne wynagrodzenie nauczycieli w 2021 r. wyniesie (brutto):

  •         nauczyciel stażysta - 2949 zł;
  •         nauczyciel kontraktowy - 3 034 zł;
  •         nauczyciel mianowany - 3445 zł;
  •         nauczyciel dyplomowany - 4046 zł.

Sprawdź w LEX: Kiedy należy skorygować odpis na ZFŚS dla nauczycieli emerytów? >



Mniej pieniędzy na nagrody

Przez cały proces legislacyjny przeszła już natomiast ustawa okołobudżetowa - określa ona środki na nagrody i doskonalenie zawodowe nauczycieli. Według podpisanej już przez prezydenta ustawy na 2021 r. na wypłaty nagród dla nauczycieli za ich osiągnięcia dydaktyczno-wychowawcze wyodrębnia się w budżetach wojewodów łącznie w wysokości do 2744 średnich wynagrodzeń nauczyciela stażysty - według kwoty bazowej na 1 stycznia 2018 r. Na wypłaty nagród dla nauczycieli za ich  osiągnięcia  dydaktyczno-wychowawcze  wyodrębnia  się  w  budżecie  ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania  wyodrębnia się natomiast kwoty w wysokości do 2015 średnich wynagrodzeń nauczyciela stażysty (również z 2018 r.). W ustawie okołobudżetowej brano pod uwagę kwoty na 1 stycznia 2020 r., oznacza to, że pieniędzy na nagrody będzie mniej - bo średnie wynagrodzenia nauczyciela wzrosło od 1 stycznia 2018 r. o ok. 15 proc.

Czytaj w LEX: Wybrane zagadnienia dotyczące wynagradzania nauczycieli - ze szczególnym uwzględnieniem sytuacji prawnej dyrektora szkoły i przedszkola >

Zamrożono pieniądze na doskonalenie nauczycieli, według projektu w budżetach wojewodów wyodrębnia się środki na wspieranie  organizacji doradztwa metodycznego na obszarze województwa, w łącznej wysokości 12.400 średnich  wynagrodzeń  nauczyciela dyplomowanego. Pod uwagę będzie brana wysokość wynagrodzenia nauczyciela dyplomowanego z stycznia 2018 r. (tak samo było w 2020 r.).

Składniki i stawki wynagrodzenia nauczycieli>>

Czytaj w LEX: Dofinansowanie form doskonalenia zawodowego nauczycieli >

 

Kwotowy wzrost subwencji oświatowej

W 2021 r. całość wydatków przeznaczonych na realizację zadań z zakresu oświaty i wychowania oraz edukacyjnej opieki wychowawczej ma wynieść 57 mld 077 mln 534 tys. zł. Największą jej część stanowi subwencja oświatowa - 52 mld 41 mln 694 tys. zł. Reszta to środki w rezerwach celowych, budżetach resortów i budżetach wojewodów. Kwotowo więc subwencja wzrośnie - o 2 mld 155 mln zł, czyli 4,3 proc. Podobnie jak standard finansowy A, czyli kwota na jednego ucznia wykorzystywana w algorytmie podziału subwencji oświatowej - wyniesie 6110 zł. - a zatem wzrośnie o 1 mld 584 mln zł.

Czytaj w LEX: Zasady finansowania zadań oświatowych >

 


Nie tylko ZNP zwraca jednak uwagę, że budżet na oświatę jest niedoszacowany - już w tym roku samorządowcy wielokrotnie podkreślali, że subwencja nie pokryła nawet kosztów 6 proc. podwyżek dla pedagogów. Co więcej dochody jednostek samorządu terytorialnego spadły za sprawą obniżenia podatku dochodowego. Spore koszty pochłonęła też organizacja nauczania w czasie pandemii.

- Dobrym rozwiązaniem byłoby przyjęcie przez rząd propozycji jednorazowego zwiększenia subwencji oświatowej o 30 procent - oceniał Marek Wójcik ze Związku Miast Polskich - To pozwoliłoby ograniczyć skutki pandemii, a także wyrównać ubytki w kasie samorządów związane np. z niedoszacowaniem podwyżek dla nauczycieli czy podwyższeniem płacy minimalnej – zaznaczył. Samorządowcy chcą, by resort edukacji wspólnie z nimi walczył o to, by zwiększać wydatki na oświatę w Polsce, by osiągnęły przynajmniej poziom średniej unijnej.

Czytaj w LEX: W jakim terminie szkoła powinna wypłacić jednorazowe dofinansowanie 500 zł dla nauczyciela? >

Na razie jednak takich planów nie ma, w kwestii wysokości subwencji oświatowej resort edukacji wielokrotnie stawał na stanowisku, że nie wymaga ona podwyżki, bo nie musi pokrywać wszystkich kosztów oświaty w danej gminie. - Część oświatowa subwencji ogólnej jest jedynie jednym ze źródeł dochodów jednostek samorządu terytorialnego. Kwoty subwencji oświatowej nie można zatem odnosić wprost do zadań oświatowych nałożonych na jednostki samorządu terytorialnego. Budżet państwa nie gwarantuje w ramach części oświatowej subwencji ogólnej środków na pokrycie wszystkich wydatków na realizację zadań oświatowych jednostek samorządu terytorialnego - tłumaczył wiceminister edukacji Maciej Kopeć w odpowiedzi na pytania o niedofinansowanie oświaty z subwencji oświatowej.

Czytaj w LEX: ZFŚS w oświacie - odpisy i zasady korzystania z funduszu >