Zasady i tryb postępowania przy pobieraniu do badania prób artykułów żywności i niektórych wyrobów przemysłowych mających wpływ na zdrowie człowieka.

ZARZĄDZENIE

MINISTRA ZDROWIA

z dnia 5 czerwca 1955 r.

w sprawie zasad i trybu postępowania przy pobieraniu do badania prób artykułów żywności i niektórych wyrobów przemysłowych mających wpływ na zdrowie człowieka.

Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 5 dekretu z dnia 14 sierpnia 1954 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 37, poz. 160) zarządza się, co następuje:

§ 1. Próby pobierać mogą państwowi inspektorzy sanitarni oraz upoważnione przez nich osoby.

§  2.

1. Próby powinny być pobierane w ilości i w sposób określony w obowiązujących normach państwowych lub resortowych, a w razie ich braku - w ilości i w sposób określony w załączniku do zarządzenia.

2. W przypadkach nie wymienionych w ust. 1 próba powinna być pobrana w ilości i w sposób ustalony przez wojewódzkiego inspektora sanitarnego, właściwego ze względu na miejsce pobrania próby.

§  3.

1. Próba powinna być opakowana w sposób zabezpieczający od wszelkich zmian, opieczętowana i dokładnie oznaczona.

2. Na żądanie kierownika (właściciela) zakładu, w którym została pobrana próba, powinna być ona opieczętowana dodatkowo pieczęcią lub plombą zakładu (właściciela).

§ 4. Z pobrania próby należy sporządzić protokół, zaznaczając w nim: datę i miejsce pobrania próby, imię, nazwisko oraz stanowisko osoby pobierającej próbę, zakład (właściciel), w którym pobrano próbę, oraz jego adres, rodzaj, ilość i cenę próby, a także oznaczenie odpowiedzialnego kierownika (właściciela) zakładu.

§  5.

1. Na żądanie osoby wydającej próbę należy pozostawić drugą w ten sam sposób pobraną i zabezpieczoną próbę, opatrując ją napisem: "kontrpróba do protokołu nr ...., z dnia ..........".

2. Kontrpróba powinna być przechowywana przez kierownika (właściciela) zakładu w sposób podany w protokole przez osobę pobierającą próbę.

§ 6. Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIK 

Lp.	Nazwa produktu	Ilość próby			Próbę pobrać należy
		do badania chemicznego		do badania mikrobiologicznego
	Artykuły żywności
1	Mleko:
	a) w sprzedaży na miarę	250 ml		50 ml	po starannym wymieszaniu do przepłukanych butelek, napełniając je po samą szyjkę
	b) butelkowane	1 butelkę		1 butelkę
	c) z obory, tzw. "próba oborowa"	1/2-1 l		200 ml
2	Przetwory mleczne:
	a) kefir, jogurt, mleko kakaowe, zgęszczone itp.	1 jednostkę opakowania (1 butelkę, puszkę itd.)
	b) maślanka, serwatka	250 ml		50 ml
	c) mleko w proszku	100 g		opakowanie oryginalne	z dużych ilości 100 g
	d) śmietana, śmietanka	opakowanie oryginalne lub
		100 g		50 g	luzem z dużych opakowań
	e) masło	100 g		50 g
	f) twaróg, sery gatunkowe, sery topione	100 g		50 g
		opakowanie oryginalne
	g) lody	100 g		50 g
	h) mleczne mieszanki dla dzieci	1 porcja		1 porcja
3	Tłuszcze:
	a) stałe (zwierzęce i roślinne), margaryna	100 g		50 g
		lub opakowanie oryginalne
	b) oleje	100 g			do suchych butelek
4	Mięso:
	a) mięso, produkty mięsne (narządy wewnętrzne), przetwory mięsne (wędliny)	200 g		100 g	w jednym kawałku, a mniejsze jednostki w całości
	b) posiłki mięsne (kotlety) naturalne lub w bułce	1-2 szt.		1 szt.
	c) konserwy mięsne mieszane oraz jarzynowe	1 puszka* * ) * * *) lub 200 g		1 puszka*)**) lub 100 g	z fabryk konserw lub dużych puszek - próbkę wagową
	d) kostki bulionowe	5-10 kostek		5-10 kostek
	e) bulion płynny	100 g		50 g
		lub opakowanie oryginalne
5	Ryby:
	a) żywe, śnięte, mrożone, wędzone	500 g	250 g		mniejsze ryby w całości, z większych 2-3 połówki
	b) przetwory rybne, konserwy itp.	1 opakowanie oryginalne**) lub			z dużych puszek konserwowych lub marynat próbę wagową wraz z zalewą
		200 g	100 g
6	Jajka:
	a) świeże i konserwowane	3 szt.
	b)jajka w proszku	1 opakowanie oryginalne lub
		100 g	50 g
	c) masa jajowa płynna	200 g	50 g
7	Zboża i rośliny strączkowe	250 g			do suchej butelki
8	Mąka, kasza	250 g	100 g		w celu stwierdzenia zakażenia szkodnikami i zawartości domieszek metalicznych - nie mniej niż 1 kg
9	Wyroby mączne:
	a) chleb	cały bochenek	cały bochenek
	b) bułki, ciastka	2-3 szt.	2-3 szt.
	c) ciasto, strucle itp.	250 g	100 g
	d) makarony, kluski itp.	250 g	100 g
	e) preparaty odżywcze dietetyczne	1 opakowanie oryginalne lub
		250 g	100 g
10	Drożdże prasowane	100 g	50 g
11	Grzyby:
	a) świeże, suszone	2-3 szt.
	b) mielone	100 g
	c) marynowane	1 opakowanie oryginalne lub			dobrze pokryte zalewą
		200 g
12	Proszki do pieczenia: budynie, cukier waniliowy, zupy w kostkach itp.	2 paczki oryginalne	1 paczka oryginalna
13	Cukier: kryształ, puder, w kostkach	100 g			do badania na wilgoć 200 g w słoiku szczelnie zamykanym
14	Wyroby cukiernicze:
	a) cukierki, pomadki, landrynki itp.	100 g
	b) czekolada, czekoladki, kakao w proszku	50-100 g
	c) syrop kartoflany	100 g
15	Miód pszczeli oraz miód sztuczny	200 g
16	Sztuczne środki słodzące	opakowanie oryginalne lub 10 g
17	Owoce i przetwory owocowe:
	a) owoce świeże (jagody, jabłka itp.), orzechy	co najmniej 3 szt. przy owocach dużych; przy owocach ziarnkowych - nie więcej niż 1 kg			okazy podejrzane o zepsucie zawijać oddzielnie w papier
	b) owoce suszone	100 g	100 g
	c) marmelady, konfitury itp.	opakowanie oryginalne lub
		200 g	100 g
	d) soki, syropy owocowe	opakowanie oryginalne lub
		100 g	100 g
	e) soki surowe	opakowanie oryginalne lub
		500 ml	500 ml
18	Wino, miód pitny, piwo, napoje gazowane (lemoniady, kwas itp.)	1 butelka	1 butelka		do pełnej analizy wina 2 butelki
		lub
		1 l	1 l
19	Napoje alkoholowe	1 butelka lub 250-500 ml
20	Żelatyna i inne środki zagęszczające	20 g	20 g
21	a) środki konserwujące	20-30 g
	b) sól konserwująca	200 g
22	Organiczne kwasy spożywcze:
	a) ocet	butelka oryginalna lub
		250 ml	250 ml
	b) esencja octowa	butelka oryginalna lub 50 g
	c) kwas mlekowy spożywczy	butelka oryginalna lub 200 g	50 g
	d) kwas cytrynowy, winowy	50 g
23	Przyprawy korzenne:
	pieprz, papryka, goździki, cynamon, kminek itp.	opakowanie oryginalne lub 10 g
24	Używki i przyprawy:
	a) herbata	20 g
	b) kawa ziarnista	100 g
	c) namiastki kawy	opakowanie oryginalne
	d) sól kuchenna zwykła i jodowana	200 g
	e) esencje zapachowe	100 g
25	Warzywa:
	a) kiszone	1 kg	200 g
	b) świeże	od 200 g do 1 kg			przynajmniej jedną całą sztukę
	c) suszone	od 60 do 100 g
26	Namiastki artykułów spożywczych	1-2 opakowań oryginalnych
27	Lód naturalny i sztuczny	1 kg	l kg		lodu sztucznego cały poprzeczny przekrój słupa
28	Obiady gotowe, wyroby garmażeryjne (sałatki, sosy itp., zimne zakąski i ryby):
	a) do badania na kaloryczność	cały obiad			z sali konsumpcyjnej
	b) do oceny świeżości	100 g, 1 porcja lub 1 sztuka	100 g		oddzielnie każdą potrawę
	Przedmioty użytku
29	Barwniki:
	a) suche	20 g	5 g
	b) płynne	50 g	6 g
30	Tytoń do palenia, żucia, papierosy	50 g lub 20-40 sztuk
31	Naczynia i sprzęt gospodarczy:
	a) metalowe, emaliowane, pobielane, gliniane	1 szt.
	b) z masy plastycznej	2-3 szt.
32	Mydło:
	a) rdzeniowe (do prania)	100 g
	b) proszki do prania, szorowania itp., bielenia	1 paczka lub 250 g
33	Środki kosmetyczne	oryginalne opakowanie 1-2 szt.
	a) płynne	100-150 g
	b) maziste i sypkie	50 g
	c) szminki itp.	10 g
34	Metalowe puszki, tuby, cynfolia itp.	1-2 szt. lub 25 g
35	Materiały do oświetlenia:
	a) nafta	500 g
	b) oleje	200 g
36	Cyna do pobiały w kawałku	25 g
	Cyna z pobiały (zeskrobiny)	2 g

*)Konserwy pobieraćw oryginalnym opakowaniu, zwracając uwagęna puszki z bombażem. Na pierwszy tysiąc pobrać10 puszek, a na każdy następny 1 puszkę.

**)Puszki z bombażem pobiera sięw całości bez względu na ich wielkość.

• Identyfikator: M.P.1955.63.752
• Rodzaj: Zarządzenie
• Tytuł: Zasady i tryb postępowania przy pobieraniu do badania prób artykułów żywności i niektórych wyrobów przemysłowych mających wpływ na zdrowie człowieka.
• Data aktu: 05/06/1955
• Data ogłoszenia: 16/07/1955
• Data wejścia w życie: 16/07/1955