Ustrój szkolnictwa zawodowego.

UCHWAŁA NR 448
PREZYDIUM RZĄDU
z dnia 23 czerwca 1951 r.
w sprawie ustroju szkolnictwa zawodowego.

W celu przygotowania kadr dla realizacji narodowych planów gospodarczych i budowy podstaw socjalizmu ustala się następujące zasady ustroju szkolnictwa zawodowego.

Rozdział  I.

Szkoły zawodowe.

I.

Organizuje się następujące rodzaje szkół zawodowych:

a)
szkoły przysposobienia zawodowego,
b)
zasadnicze szkoły zawodowe,
c)
technika zawodowe,
d)
szkoły majstrów.

II.

Szkoły przysposobienia zawodowego dla młodzieży w wieku 16-19 lat o czasie trwania nauki od 4 do 11 miesięcy mają za zadanie przysposobienie praktyczne do zawodu. Program tych szkół obejmuje również niezbędne elementy wykształcenia teoretyczno-zawodowego i ogólnego. Ukończenie szkoły przysposobienia zawodowego daje absolwentowi określony statutem i stwierdzony na egzaminie końcowym przez szkolną komisję egzaminacyjną stopień kwalifikacyjny w określonym zawodzie.

III.

1. Zasadnicze szkoły zawodowe szkolą robotników i pracowników kwalifikowanych wszelkich specjalności zawodowych.

2.
Podbudowę programową zasadniczych szkół zawodowych stanowi 7-klasowa szkoła ogólnokształcąca. Dla kandydatów o niższym przygotowaniu organizowane będą klasy lub kursy wstępne albo szkolenie uzupełniające w ciągu pierwszego roku nauki.
3. 1
Nauka w zasadniczej szkole zawodowej kształcącej młodzież po ukończeniu przez nią 7 klas szkoły podstawowej trwa 3 lata. W przypadkach uzasadnionych specjalnymi potrzebami szkoleniowymi czas trwania nauki w poszczególnych zasadniczych szkołach zawodowych może być przedłużony lub skrócony o jeden rok.
4.
Ukończenie zasadniczej szkoły zawodowej daje absolwentowi określony statutem i stwierdzony na egzaminie końcowym przed szkolną komisją egzaminacyjną stopień kwalifikacyjny w określonym zawodzie.

IV.

1. Praktyczna nauka zawodu dla uczniów szkół przysposobienia zawodowego i zasadniczych szkół zawodowych odbywa się w warsztatach i pracowniach szkolnych albo w zakładach pracy.

2.
W przypadku gdy praktyczna nauka zawodu odbywa się w zakładach pracy, jest ona organizowana i prowadzona na podstawie "umowy o praktyczną naukę zawodu" zawartej między szkołą i zakładem pracy. Wzór umowy ustali Prezes Rady Ministrów.
3.
W celu opanowania nowoczesnych metod produkcji praktyczna nauka zawodu powinna się odbywać w oparciu o nowoczesną technologię na zasadach pracy normowanej.

V.

1. Technikum zawodowe ma za zadanie szkolenie techników dla różnych dziedzin życia gospodarczego.

2.
Technikum zawodowe jest oparte na podbudowie programowej 7 klas szkoły ogólnokształcącej.
3. 2
Nauka w technikum zawodowym kształcącym młodzież po ukończeniu przez nią 7 klas szkoły podstawowej trwa 5 lat. W przypadkach uzasadnionych specjalnymi potrzebami szkoleniowymi czas trwania nauki może być skrócony o jeden rok.
4. 3
Mogą być organizowane 3-letnie technika zawodowe oparte na podbudowie programowej 9 lub 10 klas szkoły ogólnokształcącej.
5.
Absolwenci technikum otrzymują tytuł technika odpowiedniej specjalności i mają prawo wstępu na wyższe uczelnie.

VI.

1. Technikum zawodowe może organizować wydziały dla pracujących lub może być zorganizowane jako technikum zawodowe dla pracujących.

2.
Technikum zawodowe dla pracujących oparte jest na podbudowie 7 klas szkoły ogólnokształcącej i przeznaczone jest dla kandydatów z praktyką zawodową. Dla przodowników pracy i racjonalizatorów, którzy nie posiadają ukończonych 7 klas szkoły ogólnokształcącej, będą organizowane kursy przygotowawcze.
3.
Nauka w technikum zawodowym dla pracujących trwa od 3 do 5 lat zależnie, od specjalności.

VII.

Szkolenie zaoczne może odbywać się w technikach zawodowych zaocznych lub na wydziałach zaocznych techników zawodowych.

VIII.

1. Szkoły majstrów są przeznaczone dla wy kwalifikowanych robotników przemysłowych posiadających odpowiednią praktykę zawodową. Szkoły te mają za zadanie rozszerzenie wiedzy zawodowej, niezbędnej do pełnienia czynności majstra.

2.
Czas trwania nauki dla szkół majstrów ustala Prezes Centralnego Urzędu Szkolenia Zawodowego w porozumieniu z zainteresowanym ministrem lub kierownikiem urzędu centralnego.

IX.

Dla osób mających wystarczające wyszkolenie zawodowe i przygotowanie teoretyczne zdobyte na drodze praktyki i samokształcenia zorganizowane zostaną egzaminy, których złożenie będzie podstawą do wydania im świadectwa ukończenia odpowiedniej klasy lub szkoły zawodowej.

X.

1. Szczegółowe warunki przyjęcia i szkolenia, programy nauki, statuty i regulaminy szkół zawodowych, zasady powoływania i regulaminy szkolnych komisji egzaminacyjnych określa Prezes Centralnego Urzędu Szkolenia Zawodowego w trybie przepisów normujących zakres działania Centralnego Urzędu Szkolenia Zawodowego.

2.
Nomenklaturę specjalności szkół zawodowych ustala Prezes Centralnego Urzędu Szkolenia Zawodowego w uzgodnieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego.

XI.

Dla celów specjalnych Prezes Centralnego Urzędu Szkolenia Zawodowego może organizować lub zezwolić na organizowanie szkół opartych na innych zasadach ustrojowych.

Rozdział  II.

Szkolenie praktyczne w zakładach pracy i kursy zawodowe.

XII.

1. Zakłady pracy organizują dla zatrudnionych indywidualne, grupowe lub brygadowe szkolenie praktyczne w zawodzie i niezbędne do osiągnięcia odpowiednich stopni kwalifikacyjnych szkolenie zawodowe teoretyczne.

2.
Pracownicy, szkoleni praktycznie przez zakład pracy, zdają egzamin na uzyskanie odpowiedniego stopnia kwalifikacyjnego w określonym zawodzie przed zakładową komisją egzaminacyjną.
3.
Sposób prowadzenia szkolenia praktycznego w zakładzie pracy, stopnie kwalifikacyjne oraz wymagany zakres umiejętności i wiadomości dla poszczególnych stopni kwalifikacyjnych, zasady powoływania i regulaminy zakładowych komisji egzaminacyjnych ustala właściwy minister w porozumieniu z Prezesem Centralnego Urzędu Szkolenia Zawodowego za zgodą Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego.

XIII.

1. Kursy zawodowe organizuje się celem przysposobienia do wykonywania określonej czynności, wyuczenia zawodu, uzupełnienia przygotowania zawodowego oraz specjalizacji w zawodzie.

2.
Zasady organizowania i prowadzenia kursów zawodowych ustalą właściwi ministrowie i kierownicy urzędów centralnych w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego.

Rozdział  III.

Przepisy końcowe.

XIV.

Postanowienia uchwały nie dotyczą szkolnictwa Ministerstw: Rolnictwa, Państwowych Gospodarstw Rolnych, Leśnictwa, Zdrowia, Sprawiedliwości, Kultury i Sztuki, Obrony Narodowej, Bezpieczeństwa Publicznego, Oświaty, Szkół Wyższych i Nauki oraz Głównego Komitetu Kultury Fizycznej.

XV.

Wykonanie uchwały porucza się Prezesowi Rady Ministrów, Przewodniczącemu Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, właściwym ministrom, Prezesowi Centralnego Urzędu Szkolenia Zawodowego oraz właściwym kierownikom urzędów centralnych.

XVI.

1. Uchwała wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

2.
Prezes Centralnego Urzędu Szkolenia Zawodowego wydaje instrukcje w sprawie przystosowania dotychczasowych szkół zawodowych do zasad niniejszej uchwały.
1 Cz. III ust. 3 zmieniony przez § 1 pkt 1 uchwały nr 214 z dnia 27 czerwca 1957 r. (M.P.57.54.336) zmieniającej nin. uchwałę z dniem 1 września 1956 r.
2 Cz. 5 ust. 3 zmieniony przez § 1 pkt 2 uchwały nr 214 z dnia 27 czerwca 1957 r. (M.P.57.54.336) zmieniającej nin. uchwałę z dniem 1 września 1956 r.
3 Cz. V ust. 4 zmieniony przez § 1 pkt 2 uchwały nr 214 z dnia 27 czerwca 1957 r. (M.P.57.54.336) zmieniającej nin. uchwałę z dniem 1 września 1956 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1951.A-59.776

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Ustrój szkolnictwa zawodowego.
Data aktu: 23/06/1951
Data ogłoszenia: 10/07/1951
Data wejścia w życie: 10/07/1951