Komunikat Komisji zmieniający załącznik do komunikatu Komisji do państw członkowskich w sprawie zastosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do krótkoterminowego ubezpieczenia kredytów eksportowych.

KOMUNIKAT KOMISJI
zmieniający załącznik do komunikatu Komisji do państw członkowskich w sprawie zastosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do krótkoterminowego ubezpieczenia kredytów eksportowych

(2020/C 101 I/01)

(Dz.U.UE C z dnia 28 marca 2020 r.)

I.
Wprowadzenie
1)
Komunikat Komisji do państw członkowskich w sprawie zastosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do krótkoterminowego ubezpieczenia kredytów eksportowych 1  ("komunikat") stanowi w pkt 13, że ubezpieczyciele państwowi 2  nie mogą oferować krótkoterminowego ubezpieczenia kredytów eksportowych w odniesieniu do ryzyka zbywalnego. Ryzyko zbywalne zdefiniowane jest w pkt 9 komunikatu jako ryzyko polityczne i handlowe o maksymalnym okresie ryzyka krótszym niż dwa lata, odnoszące się do nabywców publicznych i niepublicznych w państwach wymienionych w załączniku do komunikatu.
2)
Nagła epidemia COVID-19 w pierwszych miesiącach 2020 r. spowodowała nie tylko poważne zagrożenie dla zdrowia publicznego na całym świecie, ale również poważne wstrząsy w gospodarce światowej i unijnej. W jej rezultacie przedsiębiorstwa borykają się z poważnym brakiem płynności, a ich warunki transakcji obciążone są zwiększonym ryzykiem finansowym. W imieniu państw członkowskich działająca w ramach Rady grupa robocza ds. kredytów eksportowych poinformowała Komisję, że prywatni ubezpieczyciele wycofują się z rynku krótkoterminowych ubezpieczeń kredytów eksportowych, co prowadzi do niewystarczających możliwości zapewnienia ochrony ubezpieczeniowej wszystkich ekonomicznie uzasadnionych rodzajów ryzyka w zakresie wywozu do wszystkich państw świata, w tym wszystkich państw członkowskich.
3)
W tych okolicznościach, zgodnie z pkt 35 komunikatu, Komisja przeprowadziła konsultacje publiczne w celu oceny zdolności sektora prywatnego do zapewnienia ubezpieczeń i reasekuracji kredytów w odniesieniu do wywozu do państw o ryzyku zbywalnym oraz w celu ustalenia, czy obecne i przewidywane warunki rynkowe uzasadniają tymczasowe usunięcie z listy któregokolwiek z wymienionych w niej państw.
II.
Ocena
4)
Zgodnie z sekcją 5.2 komunikatu ocena Komisji opiera się na kryteriach określonych w jego pkt 33: możliwościach sektora prywatnych ubezpieczeń kredytów, ratingu państwa oraz wynikach sektora przedsiębiorstw.
5)
Przy określaniu, czy niewystarczające zdolności sektora prywatnego do objęcia ochroną ubezpieczeniową wszelkiego handlowego i politycznego ryzyka w zakresie eksportu uzasadniają usunięcie danego państwa z listy państw o ryzyku zbywalnym, Komisja zwróciła się o opinie i informacje do państw członkowskich, prywatnych ubezpieczycieli kredytów oraz innych zainteresowanych stron, m.in. eksporterów i ich stowarzyszeń, brokerów ubezpieczeń kredytowych i organizacji branżowych. W dniu 23 marca 2020 r. Komisja opublikowała wezwanie do udzielenia informacji na temat dostępności krótkoterminowych ubezpieczeń kredytów eksportowych w odniesieniu do wywozu do wszystkich państw uznanych w komunikacie za państwa o ryzyku zbywalnym 3 . Termin nadsyłania odpowiedzi upłynął dnia 25 marca 2020 r. Komisja otrzymała 64 odpowiedzi od państw członkowskich, prywatnych ubezpieczycieli, eksporterów i organizacji branżowych.
6)
Informacje, które uzyskała Komisja w kontekście publicznego wezwania do udzielenia informacji, wskazują na gwałtownie kurczące się obecnie możliwości uzyskania na rynku prywatnym ochrony ubezpieczeniowej wszelkich kredytów eksportowych. Niektórzy państwowi ubezpieczyciele odnotowali już wzrost liczby wniosków o ubezpieczenie kredytu w odniesieniu do wywozu do krajów o ryzyku zbywalnym. Większość respondentów spodziewa się problemów z dostępnością ochrony ubezpieczeniowej, co wskazuje, że w bardzo krótkim czasie można oczekiwać niewystarczającej dostępności prywatnych ubezpieczeń w odniesieniu do tych państw.
7)
Zgodnie z najnowszymi wskaźnikami makroekonomicznymi gospodarka światowa i unijna doświadczają pogorszenia koniunktury w związku z epidemią COVID-19 i tendencja ta najprawdopodobniej utrzyma się w najbliższej przyszłości. Obecne ratingi państw nie odzwierciedlają jeszcze w pełni skutków epidemii. Biorąc pod uwagę wskaźniki prognoz ekonomicznych, można się racjonalnie spodziewać rychłego pogorszenia ratingów państw wskutek kryzysu wywołanego epidemią COVID-19. Wyniki w sektorze przedsiębiorstw najprawdopodobniej ulegną pogorszeniu 4  i należy się spodziewać, że Komisja dokona znacznej korekty prognozy wzrostu gospodarczego, przewidując wzrost ujemny, w porównaniu z zimową prognozą dla UE na 2020 r. (1,4 %).
8)
W celu wsparcia gospodarki UE w kontekście epidemii COVID-19 Komisja przyjęła tymczasowe ramy 5 , które umożliwiają państwom członkowskim zapewnienie dodatkowych środków wsparcia z wykorzystaniem pełnej elastyczności obowiązujących zasad pomocy państwa. W dziedzinie ubezpieczeń krótkoterminowych kredytów eksportowych we wspomnianych ramach przewidziano zwiększoną elastyczność w zakresie potwierdzania tymczasowej niezbywalności niektórych rodzajów ryzyka ze względu na ograniczoną dostępność ubezpieczeń kredytów eksportowych zgodnie z pkt 18 lit. d) komunikatu.
9)
Taka elastyczność może być niewystarczająca do szybkiego zaradzenia problemom, z którymi przedsiębiorstwa zmagają się obecnie i które najprawdopodobniej będą napotykać w najbliższej przyszłości. Konieczna jest szybsza reakcja służąca złagodzeniu wszelkich negatywnych skutków nagłego wycofania się prywatnych ubezpieczycieli z rynku krótkoterminowych kredytów eksportowych. W świetle wyników konsultacji publicznych oraz ogólnych oznak destrukcyjnego wpływu COVID-19 na całą gospodarkę Unii, Komisja jest zdania, że istnieje ogólny brak wystarczającej zdolności sektora prywatnego do zapewnienia ochrony ubezpieczeniowej wszelkiego ekonomicznie uzasadnionego ryzyka w zakresie wywozu do państw obecnie sklasyfikowanych jako państwa o ryzyku zbywalnym. Jednocześnie, biorąc pod uwagę dostępne obecnie informacje dotyczące przyszłego rozwoju epidemii COVID-19, niewykluczone jest, że przed upływem okresu jednego roku, o którym mowa w pkt 36 komunikatu, prywatni ubezpieczyciele ponownie zaczną zwiększać swoją ekspozycję w zakresie krótkoterminowego ubezpieczenia kredytów eksportowych. Dlatego też zmiana listy państw o ryzyku zbywalnym na okres 12 miesięcy może być nadmiernym środkiem.
10)
W tych okolicznościach Komisja postanowiła uznać wszelkie ryzyko handlowe i polityczne związane z wywozem do państw wymienionych w załączniku do komunikatu za tymczasowo niezbywalne do dnia 31 grudnia 2020 r., zgodnie z okresem obowiązywania tymczasowych ram. Zgodnie z pkt 36 komunikatu Komisja rozważy ewentualne przedłużenie tego tymczasowego wyjątku na trzy miesiące przed końcem 2020 r.

ZMIANA KOMUNIKATU

11)
Od dnia 27 marca 2020 r. do końca 2020 r. stosuje się następującą zmianę komunikatu Komisji do państw członkowskich w sprawie zastosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do krótkoterminowego ubezpieczenia kredytów eksportowych:
załącznik otrzymuje brzmienie:

"Lista państw o ryzyku zbywalnym

Komisja uznaje, że wszelkie ryzyko handlowe i polityczne związane z wywozem do krajów wymienionych poniżej jest tymczasowo niezbywalne do dnia 31 grudnia 2020 r.

Belgia Cypr Słowacja
Bułgaria Łotwa Finlandia
Republika Czeska Litwa Szwecja
Dania Luksemburg Zjednoczone Królestwo
Niemcy Węgry Australia
Estonia Malta Kanada
Irlandia Niderlandy Islandia
Grecja Austria Japonia
Hiszpania Polska Nowa Zelandia
Francja Portugalia Norwegia
Chorwacja Rumunia Szwajcaria
Włochy Słowenia Stany Zjednoczone Ameryki"
1 Dz.U. C 392 z 19.12.2012, s. 1.
2 Ubezpieczyciel państwowy jest zdefiniowany w komunikacie jako przedsiębiorstwo lub inna organizacja oferujące ubezpieczenie kredytów eksportowych, przy wsparciu państwa członkowskiego lub działające w jego imieniu, lub państwo członkowskie oferujące ubezpieczenie kredytów eksportowych.
4 Jakkolwiek wielu respondentów uczestniczących w konsultacjach publicznych Komisji twierdziło, że dokładna ocena skutków epidemii COVID-19 na tym etapie jest trudna, niektóre zainteresowane strony przedstawiły dane sugerujące, że obecny kryzys może doprowadzić do wzrostu skali niewypłacalności przedsiębiorstw w Europie nawet o 20 %. W tym samym duchu należy się spodziewać zmniejszenia zdolności ubezpieczeniowych o 15 % w ujęciu ogólnym i aż o 40 % w przypadku małych przedsiębiorstw. Spadki o podobnych rzędach wielkości odnotowano w 2009 r., a wielu respondentów konsultacji wyrażało nawet bardziej pesymistyczne oczekiwania co do skutków epidemii COVID-19 z 2020 r.
5 Komunikat Komisji z dnia 19 marca 2020 r. - Tymczasowe ramy środków pomocy państwa w celu wsparcia gospodarki w kontekście trwającej epidemii COVID-19 (Dz.U. C 91I z 20.3.2020, s. 1).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2020.101I.1

Rodzaj: Komunikat
Tytuł: Komunikat Komisji zmieniający załącznik do komunikatu Komisji do państw członkowskich w sprawie zastosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do krótkoterminowego ubezpieczenia kredytów eksportowych.
Data aktu: 27/03/2020
Data ogłoszenia: 28/03/2020
Data wejścia w życie: 27/03/2020