Sprawa C-647/18: Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Okryżen syd Widin (Bułgaria) w dniu 17 października 2018 r. - "Korporatiwna tyrgowska banka" AD, w upadłości / "Elit Petrol" AD.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Okryżen syd Widin (Bułgaria) w dniu 17 października 2018 r. - "Korporatiwna tyrgowska banka" AD, w upadłości / "Elit Petrol" AD
(Sprawa C-647/18)

Język postępowania: bułgarski

(2018/C 455/35)

(Dz.U.UE C z dnia 17 grudnia 2018 r.)

Sąd odsyłający

Okryżen syd Widin

Strony w postępowaniu głównym

Strona powodowa w postępowaniu głównym: "Korporatiwna tyrgowska banka" AD

Strona pozwana w postępowaniu głównym: "Elit Petrol" AD

Pytania prejudycjalne

1.
(i)
Czy chronioną na mocy art. 2 TUE wartość w postaci "państwa prawnego" należy interpretować w ten sposób, że przy przyjmowaniu ustaw w państwie członkowskim krajowy prawodawca ma obowiązek uwzględnić zasady i kryteria prawne charakteryzujące "państwo prawne", rozwinięte i wskazane w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej i w komunikacie Komisji Europejskiej do Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie nowych ram UE na rzecz umocnienia praworządności, przyjętym w Strasburgu w dniu 11.3.2014 r.?
(ii)
Czy wartość w postaci "państwa prawnego" - chronioną na mocy art. 2 TUE i zasad, na których się ona opiera: zgodności z prawem, pewności prawa, niezależnej i skutecznej kontroli sądowej, wraz z ochroną praw podstawowych i równością przed prawem - należy interpretować w ten sposób, że stoi ona na przeszkodzie przyjęciu uregulowania krajowego takiego jak § 5 przepisów przejściowych i końcowych Zakon za izmenenije i dopyłnenije na Zakon za bankowata nesystojatełnost (ustawy o zmianie i uzupełnieniu ustawy o upadłości banków), w którym w sposób nadzwyczajny uregulowano stosunki społeczne związane z wpisem zabezpieczeń w publicznych rejestrach na rzecz konkretnego podmiotu prawa prywatnego? W tym konkretnym wypadku przepis krajowy z mocą wsteczną stanowi, że wpisane do rejestrów wykreślenia zabezpieczeń, ustanowionych na rzecz banku "KTB" AD, są nieważne, i tworzy niepewność prawną, wskazując, że na uznane za wykreślone zabezpieczenia bank "KTB" AD może się powołać wobec każdej osoby trzeciej na mocy prawa - niezależnie od tego, że zobowiązania, w odniesieniu do których ustanowiono te zabezpieczenia, wygasły[?]
(iii)
Sąd dąży do dokonania wykładni kwestii, czy można bezpośrednio powołać się na, i zastosować, art. 2 TUE w wypadku ustalenia, że sposób, w jaki w krajowym przepisie zawartym w § 5 przepisów przejściowych i końcowych Zakon za izmenenije i dopyłnenije na Zakon za bankowata nesystojatełnost uregulowano z mocą wsteczną skutki prawne wpisów zabezpieczeń w publicznych rejestrach na rzecz "KTB" AD, narusza wartość w postaci "państwa prawnego" i wyżej wskazane zasady, na których opiera się ta wartość?
(iv)
Jakie są kryteria i warunki, które powinien zastosować sąd krajowy, gdy dokonuje wykładni, czy określona w art. 2 TUE wartość w postaci "państwa prawnego" dopuszcza przyjęcie przepisu krajowego takiego jak § 5 przepisów przejściowych i końcowych Zakon za izmenenije i dopyłnenije na Zakon za bankowata nesystojatełnost?
(v)
Czy art. 67 ust. 1 TFUE, zgodnie z którym Unia stanowi przestrzeń wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości w poszanowaniu praw podstawowych oraz różnych systemów i tradycji prawnych państw członkowskich, należy interpretować w ten sposób, że stoi on na przeszkodzie uregulowaniom krajowym ustanawiającym niepewność prawną w obrocie cywilnym i gospodarczym oraz uregulowaniom przesądzającym o wyniku zawisłych sporów prawnych?
2.
(i)
Sąd dąży do ustalenia, czy mające zastosowanie przepisy zawarte w art. 7 ust. 2 lit. h) i art. 8 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/848 1  z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego w związku z art. 2 TUE można interpretować systematycznie w związku z prawami podstawowymi określonymi w art. 17 ust. 1, art. 20 i art. 47 ust. 2 karty?
(ii)
Jeśliby przyjąć, że wskazane przepisy prawa Unii należy interpretować w związku z prawami określonymi w karcie, czy dopuszczalne jest stosowanie tych praw w postępowaniu upadłościowym wszczętym w państwie członkowskim, i czy wskazaną w nich ochronę należy interpretować w ten sposób, że stoi ona na przeszkodzie przepisowi krajowemu, w którym w sposób nadzwyczajny uregulowano z mocą wsteczną stosunki społeczne na rzecz konkretnie wskazanego przez prawodawcę wierzyciela upadłości?
(iii)
Czy przepisy zawarte w art. 7 ust. 2 lit. h) i art. 8 rozporządzenia 2015/848 interpretowane w związku z prawami określonymi w art. 17 ust. 1, art. 20 i art. 47 ust. 2 karty wyłączają zastosowanie uregulowania krajowego, w którym retroaktywnie stwierdzono nieważność wpisanych w rejestrach wykreśleń zabezpieczeń przysługujących "KTB" AD, a na "wskrzeszone" na rzecz "KTB"AD zabezpieczenia można ех lege powołać się wobec każdej osoby trzeciej, co skutkuje naruszeniem praw pozostałych wierzycieli i zmianą kolejności zaspokojenia wierzycieli w postępowaniu upadłościowym?
(iv)
Czy art. 7 ust. 2 lit. h) rozporządzenia 2015/848 w związku z prawami określonymi w art. 17 ust. 1, art. 20 i art. 47 ust. 2 karty można interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie uwzględnieniu pod warunkiem we wszczętym postępowaniu upadłościowym wierzytelności konkretnie wskazanego przez prawodawcę wierzyciela (banku "KTB" AD), jeśli w chwili ich zgłoszenia wierzytelności tego wierzyciela wygasły w całości w następstwie potrącenia i istnieją zawisłe nierozstrzygnięte spory sądowe dotyczące stwierdzenia nieważności potrąceń? Jeśli warunkiem, pod którym ten sam wierzyciel zgłosił wierzytelności w postępowaniu upadłościowym, jest stwierdzenie przez sąd krajowy nieważności potrąceń, w następstwie których wygasły jego wierzytelności, to czy określone w art. 47 ust. 2 karty prawo do sprawiedliwego procesu sądowego dopuszcza przepis prawodawstwa krajowego, w którym z mocą wsteczną zmieniono przesłanki ważnego dokonania potrąceń, przesądzając w ten sposób z góry o wyniku zawisłych sporów sądowych dotyczących stwierdzenia nieważności potrąceń, odpowiednio o uwzględnieniu wierzytelności w postępowaniu upadłościowym?
(v)
Sąd dąży do dokonania wykładni kwestii, czy można bezpośrednio powołać się na, i zastosować, przepisy zawarte w art. 7 ust. 2 lit. h) i art. 8 rozporządzenia 2015/848 w związku z przepisami zawartymi w art. 17 ust. 1, art. 20 i art. 47 ust. 2 karty, na wypadek ustalenia, że przepisy prawodawstwa krajowego stanowiące podstawę uwzględnienia pod warunkiem wierzytelności przysługującej "KTB" AD lub umożliwiające ziszczenie się warunku, pod którym zgłoszono wierzytelność, są niezgodne z przepisami prawa Unii[?]
3.
Czy art. 77 dyrektywy [Parlamentu Europejskiego i Rady] 2014/59/UE 2  [z dnia 15 maja 2014 r. ustanawiającej ramy na potrzeby prowadzenia działań naprawczych oraz restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji w odniesieniu do instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych oraz zmieniającej dyrektywę Rady 82/891/EWG i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/24/WE, 2002/47/WE, 2004/25/WE, 2005/56/WE, 2007/36/WE, 2011/35/UE, 2012/30/UE i 2013/36/EU oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 i (UE) nr 648/2012] należy interpretować w ten sposób, że stoi on na przeszkodzie zastosowaniu uregulowania krajowego zmieniającego z mocą wsteczną przesłanki dokonania potrącenia wzajemnych wierzytelności i zobowiązań z instytucją kredytową objętą działaniami naprawczymi lub restrukturyzacją i uporządkowaną likwidacją, za pomocą którego to uregulowania krajowego z góry przesądzono o wyniku zawisłych sporów sądowych dotyczących stwierdzenia nieważności potrąceń dokonanych wobec takiej instytucji kredytowej?
1 Dz.U. 2015, L 141, s. 19.
2 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/59/UE z dnia 15 maja 2014 r. ustanawiająca ramy na potrzeby prowadzenia działań naprawczych oraz restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji w odniesieniu do instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych oraz zmieniająca dyrektywę Rady 82/891/EWG i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/24/WE, 2002/47/WE, 2004/25/WE, 2005/56/WE, 2007/36/WE, 2011/35/UE, 2012/30/UE i 2013/36/EU oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 i (UE) nr 648/2012, Dz.U. 2014, L 173, s. 190.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2018.455.25

Rodzaj: Ogłoszenie
Tytuł: Sprawa C-647/18: Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Okryżen syd Widin (Bułgaria) w dniu 17 października 2018 r. - "Korporatiwna tyrgowska banka" AD, w upadłości / "Elit Petrol" AD.
Data aktu: 17/12/2018
Data ogłoszenia: 17/12/2018