Demokratyczna Republika Konga, masowe gwałty w prowincji Kiwu Południowe.

Demokratyczna Republika Konga, masowe gwałty w prowincji Kiwu Południowe

P7_TA(2011)0340

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 7 lipca 2011 r. w sprawie Demokratycznej Republiki Konga i masowych gwałtów w prowincji Południowego Kiwu

(2013/C 33 E/23)

(Dz.U.UE C z dnia 5 lutego 2013 r.)

Parlament Europejski,

uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Demokratycznej Republiki Konga,
uwzględniając umowę o partnerstwie z Kotonu podpisaną w czerwcu 2000 r.,
uwzględniając wytyczne Unii Europejskiej dotyczące przemocy wobec kobiet i zwalczania wszelkich form dyskryminacji kobiet,
uwzględniając przyjęty w 1998 r. Statut rzymski Międzynarodowego Trybunału Karnego, w szczególności jego art. 7 i 8, w których uznano gwałt, niewolnictwo seksualne, zmuszanie do prostytucji i do zajścia w ciążę oraz przymusową sterylizację, a także wszelkie inne formy przemocy seksualnej za zbrodnie przeciwko ludzkości i zbrodnie wojenne, utożsamiając je z formą tortur i ciężką zbrodnią wojenną, niezależnie od tego, czy czyny te popełniane są systematycznie, czy nie, w czasie konfliktów wewnętrznych lub międzynarodowych,
uwzględniając rezolucje Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1325 (2000) i 1820 (2008), dotyczące kobiet, pokoju i bezpieczeństwa, oraz nr 1888 (2009), dotyczącą aktów przemocy seksualnej wobec kobiet i dzieci w czasie konfliktów zbrojnych,
uwzględniając rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1925 (2010), w której określono mandat misji ONZ w Demokratycznej Republice Konga (MONUSCO),
uwzględniając rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1991 z dnia 28 czerwca 2011 r., w której przedłużono mandat misji MONUSCO,
uwzględniając oświadczenie Margot Wallström, specjalnej wysłanniczki ds. zwalczania przemocy seksualnej w konfliktach zbrojnych, z dnia 23 czerwca 2011 r.,
uwzględniając końcowe oświadczenie VI regionalnego posiedzenia Wspólnego Zgromadzenia Parlamentarnego AKP-UE, które odbyło się w kameruńskim Jaunde w dniach 28 i 29 kwietnia 2011 r.,
uwzględniając ustawę w sprawie przemocy seksualnej, przyjętą przez parlament Demokratycznej Republiki Konga w 2006 r., która została opracowana, by przyspieszyć ściganie sprawców gwałtów i wymierzać ostrzejsze kary,
uwzględniając art. 122 ust. 5 Regulaminu,
A.
mając na uwadze, że między 10 a 12 czerwca 2011 r. w wioskach Nakiele i Abala w prowincji Południowego Kiwu 170 osób padło ofiarą gwałtu lub przemocy fizycznej; mając na uwadze, że członkowie grupy zbrojnej odpowiedzialnej za te czyny byli już zamieszani w masowe gwałty, aresztowania i grabieże w tym samym regionie w styczniu 2011 r.,
B.
mając na uwadze, że stan bezpieczeństwa w Kiwu Południowym jest nadal niezwykle kruchy, a niepokoje panujące na wschodzie Demokratycznej Republiki Konga doprowadziły do mnożących się naruszeń praw człowieka i do zbrodni wojennych, w tym do aktów przemocy seksualnej wobec kobiet, masowych gwałtów i innych aktów tortur, masakr ludności cywilnej i masowej rekrutacji dzieci do oddziałów zbrojnych, czego dopuszczają się uzbrojone grupy rebeliantów, a także rządowe siły zbrojne i policyjne,
C.
mając na uwadze, że gwałt, autentyczne narzędzie prowadzenia wojny stosowane przez walczące strony do zastraszania, karania i kontrolowania ofiar, potwornie się upowszechnił na wschodzie Demokratycznej Republiki Konga od czasu rozpoczęcia operacji zbrojnych w 2009 r.; mając na uwadze, że okrucieństwa popełniane na kobietach przyjmują formę gwałtu, gwałtów zbiorowych, niewolnictwa seksualnego i zabójstw, przynosząc kobietom destrukcyjne, głębokie konsekwencje fizyczne i psychologiczne,
D.
mając na uwadze, że w dniu 29 czerwca 2011 r. Rada Bezpieczeństwa ONZ podjęła decyzję o przedłużeniu misji ONZ w Demokratycznej Republice Konga (MONUSCO) na kolejny rok, a także mając na uwadze, że misja ta otrzymała mandat upoważniający do zastosowania wszelkich środków niezbędnych do ochrony ludności cywilnej przed łamaniem międzynarodowego prawa humanitarnego i praw człowieka,
E.
mając na uwadze, że ofiary gwałtów znajdują się w sytuacji poważnego braku infrastruktury i nie mogą skorzystać z pomocy ani z odpowiedniej opieki medycznej; mając na uwadze, że kobiety są celowo atakowane w miejscach publicznych, że ataki te często powodują, że kobiety tracą swoje miejsce w społeczeństwie i zdolność do opiekowania się dziećmi, a przy tym występuje poważne ryzyko zarażenia wirusem HIV; mając na uwadze, że pilną pomoc medyczną zapewniają wyłącznie liczne działające w terenie organizacje pozarządowe, którym nie zapewnia się już koordynacji ani dostępu do ofiar,
F.
mając na uwadze, że niezdolność Demokratycznej Republiki Konga do pociągnięcia członków jej własnego wojska i grup zbrojnych do odpowiedzialności za zbrodnie potępiane przez prawo międzynarodowe sprzyja powstaniu kultury bezkarności; mając na uwadze, że wojsko kongijskie nie dysponuje zasobami ludzkimi, technicznymi i finansowymi niezbędnymi do wykonywania jego zadań we wschodnich prowincjach Demokratycznej Republiki Konga oraz do ochrony ludności,
G.
mając na uwadze, że ustawa w sprawie przemocy seksualnej przyjętej przez parlament Demokratycznej Republiki Konga w 2006 r. jest stosowana w bardzo ograniczonym stopniu,
H.
mając na uwadze, że środki przekazu mają do odegrania zasadniczą rolę w utrzymaniu silnej mobilizacji i w alarmowaniu opinii publicznej,
1.
zdecydowanie potępia masowe gwałty, akty przemocy seksualnej i inne naruszenia praw człowieka popełnione między 10 a 12 czerwca 2011 r. w prowincji Południowego Kiwu; łączy się w cierpieniu i bólu ze wszystkimi ofiarami przemocy seksualnej, zwłaszcza masowych gwałtów powtarzających się we wschodniej części Demokratycznej Republiki Konga w ciągu ostatnich czterech lat;
2.
wzywa rząd Demokratycznej Republiki Konga do uznania walki z masowymi gwałtami i przemocą seksualną wobec kobiet za priorytet na skalę kraju;
3.
z zadowoleniem przyjmuje decyzję ONZ o przeprowadzeniu dochodzenia w sprawie opisywanych wydarzeń; apeluje, by wspomniane zbrodnie były przedmiotem niezwłocznych, niezależnych i bezstronnych dochodzeń zgodnych z normami międzynarodowymi; ubolewa, że zbrodniarze wojenni nadal zajmują wysokie stanowiska w dowództwie; apeluje o skuteczne i niezwłoczne działania gwarantujące ochronę ofiar i świadków w czasie dochodzeń i po ich ukończeniu;
4.
wzywa Komisję oraz Demokratyczną Republikę Konga do ponownej analizy krajowego dokumentu strategicznego dla Demokratycznej Republiki Konga oraz krajowego programu orientacyjnego w ramach X Europejskiego Funduszu Rozwoju (2008-2013) w celu uznania kwestii masowych gwałtów i przemocy seksualnej wobec kobiet za priorytet na skalę krajową z myślą o zwalczaniu bezkarności;
5.
wyraża zaniepokojenie możliwością banalizacji aktów przemocy seksualnej; podkreśla, że zadaniem rządu Demokratycznej Republiki Konga jest zapewnienie bezpieczeństwa na terytorium kraju i ochrona ludności cywilnej; przypomina prezydentowi Josephowi Kabili, że osobiście zobowiązał się do prowadzenia polityki zerowej tolerancji dla przemocy seksualnej oraz do ścigania sprawców zbrodni wojennych i zbrodni przeciwko ludzkości popełnianych w tym kraju, a także do współpracy z Międzynarodowym Trybunałem Karnym i z krajami regionu;
6.
wyraża uznanie dla działań organizacji pozarządowych niosących pomoc ofiarom gwałtów i zbrodni wojennych, zwłaszcza w formie opieki medycznej, którą świadczą niektóre szpitale, np. szpital Panzi w mieście Bukavu; podkreśla, że większość ofiar przemocy seksualnej nie otrzymuje niezbędnej pomocy medycznej, socjalnej czy prawnej; sugeruje rządowi Demokratycznej Republiki Konga opracowanie pełnego programu pomocy dla ofiar oraz ich reintegracji w kongijskim społeczeństwie i na rynku pracy; wzywa Komisję do przeznaczenia dodatkowych funduszy na walkę z przemocą seksualną oraz do działań na rzecz utworzenia domów dla ofiar przemocy seksualnej na obszarach, gdzie panuje trudna sytuacja; sugeruje rozpoczęcie realizacji pilotażowego projektu poprawy pomocy medycznej dla ofiar przemocy seksualnej w Demokratycznej Republice Konga;
7.
wyraża zaniepokojenie faktem, że podgrupa ds. przemocy na tle płciowym, która miała zapewniać koordynację działań humanitarnych w odpowiedzi na przemoc seksualną, została rozwiązana półtora roku temu z powodu braku przywództwa ze strony UNFPA (Fundusz Ludnościowy ONZ); w związku z tym wzywa do dogłębnego przekształcenia systemu koordynacji pomocy humanitarnej w terenie;
8.
wyraża zaniepokojenie faktem, że misja MONUSCO nie była w stanie bardziej aktywnie wykorzystać swojego mandatu i zasad zaangażowania, by zapewnić ochronę przed masowymi gwałtami, dokonywanymi również przez jej własne siły; uznaje jednak, że obecność misji jest nadal niezbędna z punktu widzenia dostępności pomocy humanitarnej; apeluje z mocą, by mandat i zasady zaangażowania misji MONUSCO wykonywano z determinacją, by skuteczniej zapewniać bezpieczeństwo mieszkańców; z zadowoleniem przyjmuje decyzję o przedłużenia mandatu misji do 30 czerwca 2012 r.;
9.
wzywa Unię Europejską i państwa członkowskie do wspierania działalności misji EUSEC RD i EUPOL RD; wzywa do pełnego włączenia walki z przemocą seksualną w operacje wspólnej polityki bezpieczeństwa i obrony;
10.
jest nadal mocno zaniepokojony obecną sytuacją humanitarną w Demokratycznej Republice Konga oraz niedofinansowaniem tego regionu w wyniku zmniejszenia poziomu finansowania przez niektórych darczyńców dwustronnych; głęboko ubolewa, że w chwili obecnej przyznawane fundusze tylko w niewielkim stopniu docierają do ofiar; wzywa Komisję do utrzymania finansowania przyznanego na pomoc humanitarną we wschodniej części Demokratycznej Republiki Konga;
11.
zachęca Komisję do przedstawienia wniosków ustawodawczych w sprawie minerałów z regionów ogarniętych konfliktami, które podsycają działania wojenne i masowe gwałty w Demokratycznej Republice Konga, z myślą o zwalczaniu bezkarności, na wzór amerykańskiej ustawy Dodda-Francka (zwłaszcza jej sekcji 1502), która nakłada nowe wymogi dotyczące informacji na temat produktów, do których wytwarzania wykorzystywane są minerały z regionów ogarniętych konfliktami;
12.
stwierdza, że plan rozwiązania konfliktu w Kiwu Południowym z wykorzystaniem przede wszystkim sił zbrojnych zakończył się porażką; uważa, że rozwiązanie tego konfliktu musi być natury politycznej, i ubolewa z powodu braku odwagi ze strony społeczności międzynarodowej; uważa, że przyszedł czas, by zrobić coś więcej oprócz głoszenia potępienia, oraz że kongijski rząd, Unia Europejska i ONZ powinny wziąć na siebie odpowiedzialność i podjąć konkretne działania, by położyć kres okrucieństwom; podkreśla, że jeśli nic się nie zmieni, jeszcze długo w terenie obecne będą podmioty niosące pomoc humanitarną;
13.
zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / Wysokiej Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa, Unii Afrykańskiej, rządom państw Regionu Wielkich Jezior, prezydentowi, premierowi i parlamentowi Demokratycznej Republiki Konga, sekretarzowi generalnemu ONZ, specjalnej przedstawiciel ONZ ds. przemocy seksualnej podczas konfliktów zbrojnych, Radzie Bezpieczeństwa ONZ oraz Radzie Praw Człowieka ONZ.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2013.33E.198

Rodzaj: Rezolucja
Tytuł: Demokratyczna Republika Konga, masowe gwałty w prowincji Kiwu Południowe.
Data aktu: 07/07/2011
Data ogłoszenia: 05/02/2013