Pomoc państwa - Grecja - Pomoc Państwa nr C 11/2004 (ex NN 4/2003) - Olympic Airways - Restrukturyzacja i prywatyzacja - Zaproszenie do przedkładania uwag zgodnie z art. 88 ust. 2 Traktatu WE.

POMOC PAŃSTWA - GRECJA

Pomoc Państwa nr C 11/2004 (ex NN 4/2003) - Olympic Airways - Restrukturyzacja i prywatyzacja

Zaproszenie do przedkładania uwag zgodnie z art. 88 ust. 2 Traktatu WE

(2004/C 192/02)

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(Dz.U.UE C z dnia 28 lipca 2004 r.)

Pismem z dnia 16 marca 2004 r. odtworzonym w języku oryginału na stronach następujących po niniejszym streszczeniu, Komisja zawiadomiła Grecję o swojej decyzji rozpoczęcia procedury określonej w art. 88 ust. 2 Traktatu WE dotyczącej wyżej wspomnianych środków.

Zainteresowane strony mogą nadsyłać swoje uwagi na temat środków, odnośnie do których Komisja rozpoczyna procedurę, w terminie jednego miesiąca od daty opublikowania niniejszego streszczenia oraz towarzyszącego mu listu, na następujący adres lub numer faksu:

Commission européenne

Direction générale de l'Energie et des Transports

Direction Affaires Générales et Ressources

Rue De Mot 28

B-1049 Bruxelles

Faks: (32-2) 296 41 04

Otrzymane uwagi zostaną przekazane Grecji. Zainteresowana strona przedkładająca uwagi może wystąpić z pisemnym, odpowiednio umotywowanym wnioskiem, o traktowanie jej danych jako poufnych.

I.

PROCEDURA

W dniu 8 września 2003 r. Komisja przyjęła decyzję wzywającą do przekazania informacji, przesłaną władzom greckim 9 września 2003 r., w której zwraca się o przekazanie wszelkich informacji niezbędnych do zbadania zgodności środków związanych z restrukturyzacją i prywatyzacją linii lotniczych Olympic Airways z art. 87 Traktatu. W dniu 25 września 2003 r. Komisja otrzymała oficjalną skargę w sprawie prywatyzacji Olympic Airways, która została złożona przez konkurencyjnego przewoźnika, Aegean Airlines i zarejestrowana pod nr TREN A/30.589, 26.8.2003. W dniu 12 grudnia 2003 r., przed ukończeniem prowadzonego przez Komisję badania zgodności środków związanych z restrukturyzacją i prywatyzacją spółki Olympic Airways z art. 87 Traktatu, rozpoczęła działalność nowa spółka Olympic Airlines. W związku z powyższym procedura wezwania do przekazania informacji, rozpoczęta przez Komisję 8 września 2003 r., została wpisana do rejestru pomocy Państwa pod nr NN 4/2003. Odpowiedzi rządu greckiego wpłynęły do Komisji we wrześniu i grudniu 2003 r. oraz w styczniu 2004 r.

II.

OPIS ŚRODKÓW STOSOWANYCH OD 2003 R.

W następstwie decyzji Komisji z dnia 11 grudnia 2002 r., Grecja ma obowiązek odzyskania pomocy, która została uznana jako niezgodna z Traktatem. Komisja uznała po pierwsze, iż pomoc wcześniej udzielona przez państwo greckie⁽¹⁾ i dopuszczona przez Komisję w 1998 r. jest niezgodna z Traktatem ze względu na nieprzestrzeganie warunków, od których pomoc ta była uzależniona (artykuł 1). Po drugie, Komisja stwierdziła, iż Olympic Airways ponownie otrzymała bezprawną i niezgodną z Traktatem pomoc (artykuł 2). Do dnia dzisiejszego pomoc uznana za niezgodną nie została zwrócona⁽²⁾.

Komisja ponownie zbadała sytuację finansową Olympic Airways, począwszy od 2003 r. Analizy te wykazują, iż znaczne straty finansowe poniesione przez spółkę w ostatnich latach stopniowo pochłonęły wartość jej środków własnych oraz zmniejszyły jej zdolność do uzyskiwania pożyczek od instytucji kredytowych na zwykłych zasadach rynkowych. Wobec wyczerpania swoich zwyczajnych źródeł finansowania, Olympic Airlines pokrywała swoje krótkoterminowe potrzeby finansowe przy pomocy środków doraźnych, m.in. zaciągając krótkoterminowe kredyty bankowe, a przede wszystkim powiększając swój dług wobec państwa oraz podmiotów powiązanych.

Komisja stwierdziła, iż nowe środki mające na celu restrukturyzację firmy zostały uruchomione w 2003 r. Parlament grecki przyjął ustawę nr 3185/2003 zmieniającą ustawę nr 2668/1998⁽³⁾, której art. 27 stanowi, iż działy "przewozów lotniczych" filii grupy Olympic Airways, czyli spółek Olympic Airways, Olympic Aviation i Macedonian Airlines zostaną wydzielone i połączone w jeden podmiot, który zostanie przejęty lub wchłonięty przez jedną z obecnych filii grupy, mianowicie Macedonian Airlines, której nazwa zostanie zmieniona na Olympic Airlines. Ponadto wszystkie akcje spółek pochodzących z tej restrukturyzacji zostaną przekazane państwu greckiemu, bez żadnej rekompensaty, w celu prywatyzacji tych spółek.

Zgodnie z art. 27 ustawy nr 3185/2003, w Banku Grecji zostało otwarte specjalne konto o nazwie "Państwo Greckie - Konto dla denacjonalizacji Grupy Olympic Airways", które będzie zasilane przychodami ze sprzedaży spółek należących do grupy Olympic Airways. Jednakże w celu pokrycia niezbędnych kosztów do momentu sprzedaży spółek grupy, konto to zostanie zasilone zaliczką w wysokości równej wartości nominalnej akcji spółki przejmującej działy "przewozy lotnicze", mianowicie Olympic Airlines. Wspomniana wartość nominalna wynosi 130.312.450 EUR. Inaczej mówiąc, grupa Olympic Airways, nie będąc w stanie pokryć bezpośrednich kosztów związanych z tą kolejną restrukturyzacją, moż e skorzystać z zaliczki w wysokości 130.312.450 EUR wyasygnowanej przez państwo greckie.

Chociaż spółka Olympic Airways SA, na skutek wydzielenia działu "przewozy lotnicze" i jego włączenia do nowego podmiotu Olympic Airlines, nie prowadzi już działalności w zakresie przewozów lotniczych, w dalszym ciągu świadczy ona usługi naziemne, konserwacyjne i szkoleniowe. Na obecnym etapie, mimo katastrofalnej sytuacji finansowej spółki, nie przewiduje się postawienia jej w stan upadłości.

W wyniku wspomnianej restrukturyzacji utworzona została nowa spółka, Olympic Airlines, której jedynym zadaniem było przejęcie aktywów działów "przewozy lotnicze" grupy Olympic Airways (samoloty, usługi w ramach służb użyteczności publicznej, przydziały czasowe oraz personel). Znaczące pasywa pozostały natomiast w Olympic Airways. Ponadto żaden z wierzycieli Olympic Airways nie może wysuwać roszczeń względem Olympic Airlines, która jest obecnie objęta procesem prywatyzacyjnym.

W swoim piśmie z dnia 19 stycznia strona skarżąca, Aegean Airlines, przesłała Komisji kopię listu pochodzącego od Administracji lotnictwa cywilnego, z którego wynika, iż Olympic Airways ma względem międzynarodowego lotniska w Atenach dług w wysokości 26.001.473,33 EUR, który odpowiada pobranym przez przewoźnika, a nieprzekazanym lotnisku, opłatom Spatosimo. Państwo greckie zdaje się wymagać, by wyż ej wymieniony dług Olympic Airways został pokryty przez transfer opłat Spatosimo pobranych przez inne lotniska na rzecz międzynarodowego lotniska w Atenach.

III.

OCENA ŚRODKÓW

Komisja uznaje, iż Olympic Airways w dalszym ciągu odnosi korzyści związane z nieuregulowaniem zaległości podatkowych w 2003 r., nieuiszczeniem opłat Spatosimo w wysokości 26.001.473, 33 EUR oraz przyznaniem przez państwo greckie zaliczki w wysokości 130.312.450 EUR na pokrycie kosztów związanych z restrukturyzacją i prywatyzacją, które w normalnych warunkach powinna ponieść Olympic Airways. Ponadto warunki aktualnie przeprowadzanej sprzedaży spółki Olympic Airlines, ze względu na brak przejrzystości i równego traktowania oferentów oraz korzyści wypływające z derogacyjnych przepisów prawnych, nie pozwalają Komisji na ustalenie, czy ewentualny nabywca zapłaci właściwą cenę w ramach tej transakcji. Wymienione środki mają specyficzny charakter, są przyznane z zasobów państwowych, mogą zakłócić konkurencję i wewnątrzwspólnotową wymianę handlową oraz stanowią środki pomocy państwa.

Biorąc pod uwagę fakt, iż korzyści przyznane przez władze greckie firmie Olympic Airways stanowią pomoc państwa w rozumieniu art. 87 ust. 1 traktatu WE, Komisją wątpi, by pomoc ta mogła być uznana za zgodną ze wspólnym rynkiem w ramach odstępstw przewidzianych w art. 87 ust. 2 i 3 Traktatu. Przedsiębiorstwo objęte niniejszym postępowaniem jest tym samym przedsiębiorstwem, które po trzech kolejnych restrukturyzacjach przeprowadzonych od roku 1994 ponownie otrzymuje pomoc państwa greckiego od grudnia 2002 r. Wspomniane środki, które w sposób jednoznaczny stanowią środki pomocy państwa, nie pozwalają na przywrócenie firmie żywotności, są sprzeczne ze wspólnym interesem, gdyż nie dostarczają gwarancji zapobiegających wystąpieniu niepożądanych zakłóceń konkurencji, a ich zakres nie wydaje się ograniczony do niezbędnego minimum. Stanowią one również jednoznaczne naruszenie zasady pomocy jednorazowej ("one time, last time"), gdyż spółka korzystała już w przeszłości z pomocy państwa w 1994 i 1998 r., a nie upłynął jeszcze dziesięcioletni okres od zakończenia ostatniej restrukturyzacji.

Jeżeli chodzi o nowo utworzoną spółkę Olympic Airlines, Komisja uważa, iż chodzi o montaż prawny prawa krajowego, mający prawdopodobnie na celu obejście obowiązku zwrotu pomocy wypływającego z decyzji z 11 grudnia 2002 r. Komisja uważa, iż z uwagi na ciągłość pomiędzy nową i starą spółką "Olimpic", nakaz odzyskania pomocy sformułowany w decyzji z 22 grudnia 2002 r. zobowiązuje władze greckie do wyegzekwowania zwrotu nie tylko od starej Olympic Airways (która została pozbawiona aktywów) ale również, w razie potrzeby, od nowej Olympic Airways (która dalej prowadzi tę samą działalność przy wykorzystaniu tych samych aktywów).

Komisja zwróciła już uwagę na tę ciągłość w ramach postępowania sądowego, które wszczęła przeciwko Grecji z powodu niewykonania decyzji z 11 grudnia 2002 r. (sprawa C-415/03). Komisja uważa, że kwestia ta może w najbardziej odpowiedni sposób zostać rozwiązana w ramach tego postępowania. W ramach innego wariantu utworzenie nowego podmiotu mogłoby zostać potraktowane jako kolejna pomoc dla przedsiębiorstwa "Olympic Airways" (która mogłaby w przyszłości być przedmiotem osobnego nakazu zwrotu).

Skądinąd, Komisja już oznajmiła, iż przy analizie księgowej nowych środków weźmie pod uwagę efekt kumulacyjny, związany z brakiem odzyskania przez państwo pomocy, o której mowa w decyzji z 11 grudnia 2002 r.

Ponadto trwający proces prywatyzacyjny zdaje się również zawierać środki pomocy państwa na rzecz nabywcy.

IV.

WŁAŚCIWE ŚRODKI

Grecki rząd przyznał, iż ustawa nr 96/1975 umożliwiła spółce "Olympic Airways" korzystanie z derogacyjnych ram prawnych, stwarzających warunki preferencyjne w stosunku do innych spółek akcyjnych. Pomoc ustanowiona na mocy tej ustawy stanowi "pomoc istniejącą", ponieważ została ona przyznana przed przystąpieniem Grecji do Wspólnot Europejskich (1 stycznia 1981 r.) Komisja ma więc podstawy, by zalecić greckiemu rządowi podjęcie odpowiednich środków poprzez uchylenie artykułów 3 ust. 3, 4 ust. 2, 4 ust. 3, 4 ust. 4 oraz 6 ust. 2 ustawy 96/1975, najpóźniej do dnia 31 grudnia 2004 r.

Zgodnie z art. 14 rozporządzenia Rady (WE) nr 659/1999⁽⁴⁾, wszelka bezprawna pomoc może podlegać zwrotowi przez beneficjenta.

_____

⁽¹⁾ Zgodnie z art. 87 ust. 1 Traktatu.

⁽²⁾ Komisja wniosła sprawę do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z powodu niewykonania przez państwo preckie decyzji z 11 grudnia 2002 r. (sprawa C-415/03).

⁽³⁾ "Zmiana ustawy 2668/1998. Harmonizacja z dyrektywą 2002/93/WE, uregulowanie kwestii związanych z Pocztą Grecką (ELTA) oraz inne postanowienia". Ustawa opublikowana w rządowym Dzienniku Urzędowym A nr 229/26- 09-2003.

⁽⁴⁾ Rozporządzenie Rady (WE) nr 659/1999 z dnia 22 marca 1999 r. ustanowiło szczegółowe zasady stosowania art. 93 Traktatu WE (Dz.U. L 83 z 27.3.1999, str. 1).

TEKST PISMA

..................................................

Notka Wydawnictwa Prawniczego "Lex"

Grafiki zostały zamieszczone wyłącznie w Internecie. Obejrzenie grafik podczas pracy z programem Lex wymaga dostępu do Internetu.

..................................................

grafika

• Identyfikator: Dz.U.UE.C.2004.192.2
• Rodzaj: Informacja
• Tytuł: Pomoc państwa - Grecja - Pomoc Państwa nr C 11/2004 (ex NN 4/2003) - Olympic Airways - Restrukturyzacja i prywatyzacja - Zaproszenie do przedkładania uwag zgodnie z art. 88 ust. 2 Traktatu WE.
• Data aktu: 28/07/2004
• Data ogłoszenia: 28/07/2004