Obowiązkowe dostawy mleka przez spółdzielnie produkcyjne i ich członków oraz przez gospodarstwa rolne, należące do instytucji państwowych, spółdzielczych i społecznych i nie włączone do państwowych gospodarstw rolnych, podległych Ministrowi Państwowych Gospodarstw Rolnych.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 1 grudnia 1953 r.
w sprawie obowiązkowych dostaw mleka przez spółdzielnie produkcyjne i ich członków oraz przez gospodarstwa rolne, należące do instytucji państwowych, spółdzielczych i społecznych i nie włączone do państwowych gospodarstw rolnych, podległych Ministrowi Państwowych Gospodarstw Rolnych.

Na podstawie art. 5, 10 ust. 2 i art. 17-19 dekretu z dnia 1 grudnia 1953 r. o obowiązkowych dostawach mleka (Dz. U. Nr 50, poz. 245) zarządza się, co następuje:

Rozdział  1.

Ustalanie wysokości obowiązkowych dostaw mleka przez spółdzielnie produkcyjne.

§  1.
Podstawą do ustalania wysokości obowiązkowych dostaw mleka przez spółdzielnie produkcyjne jest powierzchnia użytków rolnych bez działek przyzagrodowych członków spółdzielni, wyrażona w hektarach fizycznych, oraz norma dostawy z jednego hektara użytków rolnych.
§  2.
1. 1
Spółdzielnie produkcyjne zwolnione są od obowiązku dostaw mleka w pierwszym i drugim roku prowadzenia zespołowej gospodarki rolnej. W latach tych obowiązek dostaw mleka ciąży na członkach spółdzielni wyłącznie z ich działek przyzagrodowych.
2.
Pierwszym rokiem prowadzenia zespołowej gospodarki rolnej jest rok, w którym po raz pierwszy dokonano zespołowych siewów wiosennych.
§  3. 2
Norma dostawy z jednego hektara użytków rolnych wynosi w trzecim i następnych latach prowadzenia przez spółdzielnię zespołowej gospodarki rolnej - 30% normy obowiązującej w danym powiecie dla gospodarstw indywidualnych.
§  4. 3
1.
Użytki rolne wniesione przez nowowstępujących członków do spółdzielni produkcyjnych, prowadzących zespołową gospodarkę rolną trzeci rok lub więcej lat, obciążane będą w pierwszych dwóch latach zespołowych zbiorów z tych użytków normą wynoszącą 50% normy obowiązującej daną spółdzielnię.
2.
Użytki rolne wniesione przez nowowstępujących członków do spółdzielni produkcyjnych, prowadzących zespołową gospodarkę rolną drugi rok i zwolnionych w tym roku z obowiązkowych dostaw mleka (§ 2 ust. 1), obciążane będą w następnym roku zespołowych zbiorów z tych użytków normą wynoszącą 50% normy obowiązującej daną spółdzielnię.
3.
W następnych latach obowiązek dostaw z użytków rolnych wniesionych przez nowowstępujących członków (ust. 1 i 2) ustala się przez zastosowanie pełnej normy obowiązującej daną spółdzielnię.
§  5.
Wysokość normy obowiązkowej dostawy mleka dla gospodarstw indywidualnych, stanowiącą podstawę dla ustalenia normy dla spółdzielni produkcyjnych, określa załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 grudnia 1953 r. w sprawie obowiązkowych dostaw mleka przez indywidualne gospodarstwa rolne i mleczarskie (Dz. U. Nr 50, poz. 250).

Rozdział  2.

Ustalanie wysokości obowiązkowych dostaw mleka przez członków spółdzielni produkcyjnych.

§  6.
1.
Wysokość obowiązkowej dostawy mleka z działek przyzagrodowych członków spółdzielni produkcyjnych ustala się, mnożąc ilość posiadanych na działce krów przez normę, wynoszącą 100 litrów od pierwszej krowy, 200 litrów od drugiej i po 400 litrów od następnych krów.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do członków spółdzielni produkcyjnych, o których mowa w § 8 rozporządzenia.
§  7.
W rolniczych zrzeszeniach spółdzielczych norma dostaw z działek przyzagrodowych członków wynosi 100 litrów od pierwszej krowy, 200 litrów od drugiej i po 300 litrów od następnych krów.
§  8.
1.
W spółdzielniach produkcyjnych, które nie rozpoczęły jeszcze zespołowej gospodarki rolnej, obowiązek dostaw mleka ciąży na członkach spółdzielni.
2.
W spółdzielni, która w roku założenia nie prowadzi zespołowej gospodarki rolnej, ale w której dokonano zespołowych siewów jesiennych, wysokość obowiązkowych dostaw mleka przez poszczególnych członków spółdzielni ustala się, mnożąc ilość hektarów użytków rolnych, wniesionych przez każdego członka do spółdzielni, przez normę, wynoszącą 80% normy obowiązującej w powiecie dla gospodarstw indywidualnych.
3.
W spółdzielni, która w roku założenia nie prowadzi zespołowej gospodarki rolnej i w której nie dokonano zespołowych siewów jesiennych, wysokość obowiązkowych dostaw mleka przez poszczególnych członków spółdzielni ustala się, stosując normę obowiązującą w powiecie dla gospodarstw indywidualnych.
4.
Normę, określoną w ust. 3, stosuje się do członków spółdzielni, która w roku następnym po jej założeniu nie prowadzi zespołowej gospodarki rolnej.
5.
Obowiązek dostaw, o którym mowa w ust. 2, 3 i 4, nie dotyczy członków, którzy wnieśli do spółdzielni użytki rolne o obszarze nie przekraczającym 1 ha.

Rozdział  3.

Ustalanie wysokości obowiązkowych dostaw mleka przez gospodarstwa rolne, należące do instytucji państwowych, spółdzielczych i społecznych i nie włączone do państwowych gospodarstw rolnych, podległych Ministrowi Państwowych Gospodarstw Rolnych.

§  9.
Wysokość obowiązkowych dostaw mleka przez gospodarstwa rolne, należące do instytucji państwowych, spółdzielczych i społecznych i nie włączone do państwowych gospodarstw rolnych, podległych Ministrowi Państwowych Gospodarstw Rolnych, ustala się, mnożąc ilość użytków rolnych przez normę, wynoszącą 50% normy obowiązującej w powiecie dla gospodarstw indywidualnych.

Rozdział  4.

Obniżenia i zwolnienia od obowiązku dostaw mleka.

§  10.
1.
Spółdzielniom produkcyjnym, których grunty orne, łąki lub pastwiska V i VI klasy stanowią co najmniej 30% ogólnego obszaru użytków rolnych, obniża się wysokość obowiązkowych dostaw, przypadających z gruntów V i VI klasy:
1)
o 20% - o ile grunty orne, łąki lub pastwiska V i VI klasy stanowią od 30 do 40% ogólnego obszaru użytków rolnych,
2)
o 30% - o ile grunty orne, łąki lub pastwiska V i VI klasy stanowią powyżej 40 do 50% ogólnego obszaru użytków rolnych,
3)
o 40% - o ile grunty orne, łąki lub pastwiska V i VI klasy stanowią powyżej 50% ogólnego obszaru użytków rolnych.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do członków spółdzielni produkcyjnych, o których mowa w § 8 rozporządzenia.
§  11.
Członkowie spółdzielni produkcyjnych, mający na utrzymaniu więcej niż dwoje dzieci poniżej 14 lat i posiadający tylko 1 krowę, zwolnieni są od obowiązku dostaw mleka z działek przyzagrodowych.
§  12.
1.
Odłogi i inne nie zagospodarowane użytki rolne, przekazane spółdzielniom do użytkowania, zwolnione są od obowiązku dostaw mleka na okres pierwszych trzech lat użytkowania.
2.
W czwartym i piątym roku użytkowania odłogów i użytków, o których mowa w ust. 1, stosuje się przy ustalaniu obowiązkowych dostaw mleka z nich przypadających normy ulgowe, wynoszące w czwartym roku użytkowania 50%, a w piątym roku 70% normy ustalonej dla spółdzielni.
3.
W szóstym i następnych latach użytkowania odłogów i użytków, o których mowa w ust. 1, stosuje się przy ustalaniu obowiązkowych dostaw mleka z nich przypadających normę ustaloną dla spółdzielni.
§  13.
Działki przyzagrodowe osiedleńców w spółdzielniach produkcyjnych zwolnione są od obowiązku dostaw mleka w roku, w którym nastąpiło osiedlenie, oraz w roku następnym.
§  13a. 4
Obniża się wysokość obowiązkowych dostaw mleka spółdzielniom produkcyjnym:
a)
prowadzącym wychów cieląt z własnej hodowli lub nabywającym cielęta do hodowli zespołowej - o 300 litrów za każde cielę zatrzymane do chowu,
b)
prowadzącym wychów cieląt zakontraktowanych przez upoważnione do tego przedsiębiorstwo państwowe - o 400 litrów za każde cielę,
c)
prowadzącym wychów cieląt od krów zapisanych do ksiąg wstępnych i głównych lub nabywającym cielęta od tych krów do hodowli zespołowej - o 400 litrów za każde cielę,
d)
prowadzącym wychów jałówek zakontraktowanych przez upoważnione do tego przedsiębiorstwo państwowe - o 400 litrów za każdą zakontraktowaną jałówkę.
§  13b. 5
Zwalnia się od obowiązku dostaw mleka gospodarstwa, należące do Funduszu Wczasów Pracowniczych i do Centralnego Zarządu Konsumów.
§  14.
1.
Jeżeli na skutek nadzwyczajnych okoliczności zdolność produkcyjna gospodarstwa została w takim stopniu zmniejszona, że obowiązkowe dostawy mleka nie mogą być wykonane w części lub w całości, może nastąpić częściowe lub całkowite zwolnienie od obowiązku dostaw mleka.
2.
Wnioski w sprawach, wymienionych w ust. 1, rozstrzygają prezydia powiatowych rad narodowych w porozumieniu z powiatowymi pełnomocnikami Ministerstwa Skupu.
§  15.
Minister Skupu w porozumieniu z właściwymi ministrami może w szczególnie uzasadnionych przypadkach zwolnić gospodarstwa rolne, o których mowa w § 9 rozporządzenia, od obowiązku dostaw mleka lub obniżyć wysokość obowiązkowych dostaw mleka w granicach do 50% ustalonego zobowiązania.

Rozdział  5.

Wykonanie obowiązkowych dostaw mleka.

§  16.
1.
Spółdzielnie produkcyjne oraz gospodarstwa rolne, wymienione w § 9 rozporządzenia, które nie prowadzą gospodarki mlecznej lub w których produkcja mleka nie wystarcza na pokrycie w całości obowiązkowych dostaw, mogą wykonać obowiązek dostaw mleka - dostawą zbóż, trzody chlewnej, owiec, drobiu, jaj, mleka owczego, bundzu owczego lub wełny owczej.
2.
Warunki przyjmowania produktów, o których mowa w ust. 1, określi za zgodą resortowego wiceprezesa Rady Ministrów - Minister Skupu w porozumieniu z Ministrami Rolnictwa oraz Przemysłu Mięsnego i Mleczarskiego.
§  17. 6
Do wykonania obowiązkowych dostaw mleka przez spółdzielnie produkcyjne i ich członków oraz przez gospodarstwa rolne, wymienione w § 9 rozporządzenia, stosuje się odpowiednio przepisy §§ 4, 5, 11 ust. 1 lit. d) i f), i ust. 2 i 14-17 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 grudnia 1953 r. w sprawie obowiązkowych dostaw mleka przez indywidualne gospodarstwa rolne i mleczarskie (Dz. U. Nr 50, poz. 250).

Rozdział  6.

Właściwość i postępowanie odwoławcze.

§  18.
Wysokość obowiązkowych dostaw mleka przez spółdzielnie produkcyjne, ich członków i gospodarstwa rolne, należące do instytucji państwowych, spółdzielczych i społecznych i nie włączone do państwowych gospodarstw rolnych, podległych Ministrowi Państwowych Gospodarstw Rolnych, oraz terminy tych dostaw ustalają prezydia powiatowych rad narodowych w porozumieniu z powiatowymi pełnomocnikami Ministerstwa Skupu.
§  19.
1.
Od decyzji, ustalającej wysokość obowiązkowej dostawy mleka, przysługuje zobowiązanemu prawo odwołania.
2.
Odwołanie wnosi się do prezydium wojewódzkiej rady narodowej za pośrednictwem prezydium powiatowej rady narodowej.
3.
Prezydium powiatowej rady narodowej przekazuje odwołanie wraz z odpowiednimi wnioskami do decyzji prezydium wojewódzkiej rady narodowej.
§  20.
Prezydium wojewódzkiej rady narodowej rozstrzyga odwołanie w porozumieniu z wojewódzkim pełnomocnikiem Ministerstwa Skupu.
§  21.
1.
Odwołanie powinno być wniesione w terminie 30 dni od daty doręczenia zawiadomienia o wysokości obowiązkowej dostawy lub od dnia powstania nowych okoliczności, uniemożliwiających wykonanie obowiązku dostawy.
2.
Odwołanie może być wniesione ustnie lub na piśmie.
3.
Odwołanie jest wolne od wszelkich opłat.
4.
Odwołanie powinno być rozpatrzone i ostatecznie załatwione najpóźniej w ciągu miesiąca od daty wniesienia odwołania.
5.
W razie wniesienia odwołania prezydium powiatowej rady narodowej może w uzasadnionych przypadkach odroczyć wykonanie obowiązku w części lub w całości do czasu wydania decyzji przez prezydium wojewódzkiej rady narodowej.

Rozdział  7.

Przepisy końcowe.

§  22.
Wykonanie rozporządzenia porucza się Prezesowi Rady Ministrów, Ministrowi Skupu i innym zainteresowanym ministrom.
§  23.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1954 r.
1 § 2 ust. 1 zmieniony przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 24 marca 1956 r. (Dz.U.56.8.46) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 stycznia 1956 r.
2 § 3 zmieniony przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 24 marca 1956 r. (Dz.U.56.8.46) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 stycznia 1956 r.
3 § 4 zmieniony przez § 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 24 marca 1956 r. (Dz.U.56.8.46) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 stycznia 1956 r.
4 § 13a dodany przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 29 października 1955 r. (Dz.U.55.44.279) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 stycznia 1956 r.
5 § 13b dodany przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 29 października 1955 r. (Dz.U.55.44.279) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 stycznia 1956 r.
6 § 17 zmieniony przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 29 października 1955 r. (Dz.U.55.44.279) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 stycznia 1956 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1953.50.251

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Obowiązkowe dostawy mleka przez spółdzielnie produkcyjne i ich członków oraz przez gospodarstwa rolne, należące do instytucji państwowych, spółdzielczych i społecznych i nie włączone do państwowych gospodarstw rolnych, podległych Ministrowi Państwowych Gospodarstw Rolnych.
Data aktu: 01/12/1953
Data ogłoszenia: 11/12/1953
Data wejścia w życie: 01/01/1954