Zgłoszenie i rejestracja obligacyj, ulegających przerachowaniu na podstawie rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 grudnia 1924 r. o przerachowaniu zobowiązań Skarbu Państwa austrjackiego i węgierskiego tudzież zobowiązań funduszu krajowego galicyjskiego, które ciążą na Skarbie Państwa Polskiego oraz rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 grudnia 1924 r. o przerachowaniu zobowiązań związków samorządowych oraz obligacyj, opartych na takich zobowiązaniach.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SKARBU
z dnia 20 lipca 1925 r.
w porozumieniu z Ministrami: Sprawiedliwości, Spraw Wewnętrznych, Spraw Zagranicznych oraz Kolei w sprawie zgłoszenia i rejestracji obligacyj, ulegających przerachowaniu na podstawie rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 grudnia 1924 r. o przerachowaniu zobowiązań Skarbu Państwa austrjackiego i węgierskiego tudzież zobowiązań funduszu krajowego galicyjskiego, które ciążą na Skarbie Państwa Polskiego (Dz. U. R. P. № 115, poz. 1028) oraz rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 grudnia 1924 roku o przerachowaniu zobowiązań związków samorządowych oraz obligacyj, opartych na takich zobowiązaniach (Dz. U. R. P. № 115, poz. 1026).

Na zasadzie § 43 ust. 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 14 maja 1924 roku o przerachowaniu zobowiązań prywatno-prawnych, w brzmieniu ustalonem rozporządzeniem Ministra Skarbu w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości i z dnia 25 marca 1925 r. (Dz. U. R. P. № 30, poz. 213) oraz §§ 5, 6, 7, 10 i 14 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 grudnia 1924 r. o przerachowaniu zobowiązań Skarbu Państwa austrjackiego i węgierskiego, tudzież zobowiązań funduszu krajowego galicyjskiego, które ciążą na Skarbie Państwa austrjackiego (Dz. U. R. P. № 115, poz. 1028) oraz §§ 2, 7 i 11 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 grudnia 1924 r. o przerachowaniu zobowiązań związków samorządowych oraz obligacyj, opartych na takich zobowiązaniach (Dz. U. R. P. № 115, poz. 1026) zarządza się co następuje:
§  1.
Celem przygotowania konwersji obligacyj kolei Karola Ludwika i kolei Albrechta, galicyjskich obligacyj krajowych oraz obligacyj emitowanych przez terytorjalne związki samorządowe, zarządza się zgłoszenie i rejestrację wymienionych obligacyj według postanowień paragrafów następnych.

Obligacje kolei Karola Ludwika i kolei Abrechta.

§  2. 1
Posiadacze 4% obligacyj kolei Karola Ludwika z r. 1890 i r. 1902 oraz 5% obligacyj kolei Albrechta z r. 1872 i r. 1877 i 4% obligacyj kolei Albrechta z r. 1890 i r. 1893, chcący korzystać z przerachowania i konwersji tychże, o ile ich obligacje znajdują się w granicach Rzeczypospolitej Polskiej w dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, winni złożyć takowe w terminie najdalej do dnia 1 września b. r. w Urzędzie Pożyczek Państwowych w Warszawie.

Jednocześnie ze złożeniem obligacyj winny być przedłożone dowody co do obywatelstwa właściciela obligacyj oraz dowody co do obywatelstwa osoby, która była właścicielem składanych obligacyj w dniu 21 maja 1924 r. Powyższe prawo własności winno być również w sposób dostateczny uwiarogodnione.

§  3. 2
Posiadacze obligacyj kolei Karola Ludwika i kolei Albrechta, wyszczególnionych w paragrafie poprzednim, chcący korzystać z przerachowania i konwersji tychże, o ile ich obligacje znajdują się poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, winni zgłosić i przedłożyć takowe w terminie najdalej do dnia 1 grudnia 1925 r. w konsulatach polskich zagranicą wraz z dowodami przewidzianemi w § 2 niniejszego rozporządzenia.

Konsulaty opatrzą przedłożone im obligacje stemplem, stwierdzającym obywatelstwo właściciela obligacyj oraz obywatelstwo osoby, która była właścicielem obligacyj w dniu 21 maja 1924 r., względnie stwierdzającym brak dostatecznych dowodów co do powyższego prawa własności.

§  4.
Właścicielowi obligacyj będzie przysługiwało prawo uzupełnienia przedłożonych dowodów aż do czasu zarządzenia konwersji.

W razie jeśli obywatelstwo właściciela i prawo własności obligacyj w dniu 21 maja 1924 r. nie zostanie w sposób dostateczny uwiarogodnione, odnośne obligacje będą przy konwersji traktowane jako własność obywateli austrjackich.

Obligacje krajowe galicyjskie.

§  5. 3
Posiadacze obligacyj pożyczek zaciągniętych przez b. kraj Galicję w r. 1893, 1904, 1905, 1907, 1908 i 1913 oraz obligacyj 41/2% galicyjskiej pożyczki krajowej z r. 1914, chcący korzystać z przerachowania i konwersji tychże o ile ich obligacje znajdują się w granicach Rzeczypospolitej Polskiej w dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, winni złożyć takowe w terminie najdalej do dnia 1 listopada 1925 r. w izbie skarbowej we Lwowie.

Jednocześnie ze złożeniem obligacyj winny być przedłożone dowody analogiczne do przewidzianych w § 2 niniejszego rozporządzenia.

§  6. 4
Posiadacze obligacyj 41/2% galicyjskiej pożyczki krajowej z r. 1914 zamieszkali w granicach Wielkiej Brytanji, Francji, Niemiec i Austrji, winni zgłosić do rejestracji i przedłożyć do ostemplowania swe obligacje w terminie najdalej do dnia 15 listopada 1925 r. w konsulatach polskich w odnośnych państwach przy jednoczesnem przedłożeniu dowodów co do tego, iż zgłoszone obligacje znajdowały się na terytorjum danego państwa w dniu 21 maja 1924 r.

W razie braku wymaganych dowodów konsulaty odmówią opatrzenia przedłożonych obligacyj przewidzianym powyżej stemplem, natomiast opatrzą obligacją w znak ewidencyjny i zgłoszą takowe w izbie skarbowej we Lwowie.

§  7. 5
Posiadacze obligacyj 41/2% galicyjskiej pożyczki krajowej z r. 1914, chcący korzystać z prze-rachowania i konwersji tychże, o ile ich obligacje znajdują się poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, a nie podpadają pod postanowienia § 6, winni zgłosić swe obligacje w izbie skarbowej we Lwowie, w terminie najdalej do dnia 1 grudnia r. b. przy jednoczesnem przedłożeniu dowodów, przewidzianych w § 2 niniejszego rozporządzenia. Zgłoszenie powyższe może nastąpić za pośrednictwem konsulatów polskich zagranicą, które w tym wypadku opatrują obligacje w znak ewidencyjny, stwierdzający fakt zgłoszenia.
§  8. 6
Posiadacze obligacyj pożyczek, zaciągniętych przez b. kraj Galicje, w r. 1893, 1904, 1905, 1907 i 1913, chcący korzystać z przerachowania i konwersji tychże, o ile ich obligacje znajdują się poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, winni zgłosić i przedłożyć takowe w terminie najdalej do dnia 1 grudnia 1925 r. w konsulatach polskich zagranicą wraz z dowodami, przewidzianemi § 2 niniejszego rozporządzenia.

Konsulaty opatrują przedłożone im obligacje stemplem, stwierdzającym obywatelstwo właściciela oraz obywatelstwo osoby, która była właścicielem obligacyj w dniu 21 maja 1924 roku względnie stwierdzającym brak dostatecznych dowodów co do powyższego prawa własności.

§  9.
Postanowienia § 4 niniejszego rozporządzenia mają swe analogiczne zastosowanie odnośnie do obligacyj, objętych postanowieniami §§ 5 - 8 niniejszego rozporządzenia.

Obligacje terytorialnych związków samorządowych.

§  10. 7
Posiadacze obligacyj emitowanych przez miasta: Warszawę, Łódź, Lwów, Kraków, Wilno, Poznań, Gniezno, Toruń, Bydgoszcz, Grudziądz, Katowice, Inowrocław, Krotoszyn, Płock, Włocławek, przez wydziały powiatowe w Kościanie, Ostrowie, Szubinie, Wrześni oraz przez Krajowy Związek Komunalny Prowincji Poznańskiej, chcący korzystać z przerachowania i konwersji tychże, o ile ich obligacje znajdują się w granicach Rzeczypospolitej Polskiej w dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, winni zgłosić takowe z podaniem daty emisji, serji, numeru i sumy nominalnej w terminie najdalej do dnia 1 grudnia 1925 r. w zarządzie odnośnego terytorjalnego związku samorządowego.

Jednocześnie ze zgłoszeniem obligacyj, winny być przedłożone dowody, analogiczne do przewidzianych w § 2 niniejszego rozporządzenia.

Zarząd teryiorjalnego związku samorządowego, który emitował obligacje, może zarządzić, by przy zgłoszeniu były przedkładane oryginalne obligacje (§ 16). Odnośne zarządzenie winno być wydane w terminie najdalej do dnia 15 września 1925 r. i umieszczone dwukrotnie w Monitorze Polskim oraz w dwóch dziennikach miejscowych.

Zarząd terytorjalnego związku samorządowego może zwolnić od zgłaszania te partje obligacyj, które uprzednio były już przedmiotem przeprowadzonej rejestracji lub ostemplowania. Zwolnienie to winno być opublikowane w terminie i w sposób zaznaczony w ustępie poprzednim.

§  11.
Posiadacze obligacyj wyszczególnionych w § 10, chcący korzystać z przerachowania i konwersji tychże, o ile ich obligacje znajdują się poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, podpadają również pod obowiązek zgłoszenia względnie przedłożenia obligacyj w myśl paragrafu poprzedniego, przyczem mogą to uskutecznić za pośrednictwem konsulatów polskich zagranicą, które w tym wypadku opatrzą obligacje znakiem ewidencyjnym, stwierdzającym fakt zgłoszenia i powiadomią o powyższem zarząd odnośnego związku terytorjalnego.
§  12.
Właścicielowi obligacyj będzie przysługiwało prawo uzupełnienia dowodów przedłożonych w myśl §§ 10 i 11, aż do czasu zarządzenia konwersji.

W razie, jeśli obywatelstwo właściciela i prawo własności obligacyj w dniu 21 maja 1924 r. nie zostanie w sposób dostateczny uwiarogodnione, obligacje rublowe będą przy konwersji traktowane, jako własność obywateli rosyjskich, obligacje koronowe jako własność obywateli austrjackich, obligacje markowe (t. j. opiewające na marki niemieckie) jako własność obywateli niemieckich.

Postanowienia ogólne.

§  13.
O ile obligacja, podlegające zgłoszeniu względnie złożeniu w myśl §§ 2, 5 i 10 niniejszego rozporządzenia, znajdują się w depozytach rzeczowych kas skarbowych, jako kaucje lub t. p. do dyspozycji władz i urzędów skarbowych, sądowych i innych, zgłoszenie względnie złożenie ich nastąpi staraniem odnośnych władz i urzędów w ich własnym zakresie działania. Nie zwalnia to jednak właściciela odnośnych obligacyj od obowiązku dostarczania dowodów wymaganych przy zgłoszeniu.
§  14.
Zgłaszanie, względnie przedkładanie obligacyj do rejestracji ostemplowania w konsulatach polskich zagranicą, przewidziane w §§ 3, 6, 7, 8 i 11 niniejszego rozporządzenia, może być zastąpione przez akcją rejestracyjną, przeprowadzoną na zasadzie porozumienia z Rządem Polskim przez władze poszczególnych państw obcych, o ile ona odpowiadać będzie warunkom niniejszego rozporządzenia.
§  15.
Wwóz obligacyj, wyszczególnionych w §§ 2, 5 i 10 niniejszego rozporządzenia, z zagranicy do Państwa Polskiego po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia, nie może mieć wpływu na sposób zgłoszenia względnie przedłożenia odnośnych obligacyj.

Obligacje wwożone do Państwa Polskiego winny być składane za poświadczeniem złożenia do depozytu rzeczowego w urzędach celnych na granicy, które depozyty te przekażą Urzędowi Pożyczek Państwowych w Warszawie, celem dopełnienia przepisanego zgłoszenia.

W razie, jeśli obligacje wwożone do Państwa Polskiego z zagranicy nie zostaną złożone do depozytu w urzędzie celnym, będą podlegać ostemplowaniu na granicy przez władze celne, stwierdzającemu wwóz powyższych obligacyj z zagranicy.

§  16.
Przedmiotem zgłoszenia względnie przedłożenia winny być obligacje oryginalne wraz z należącemi do nich arkuszami kuponowemi i talonami.

W razie gdyby przedłożenie oryginalnych obligacyj było niemożliwe, mogą być przedkładane zaświadczenia o przechowywaniu obligacyj w depozycie, przyczem zaświadczenie winno zawierać wyszczególnienie rodzaju, serji, numeru i sumy nominalnej odnośnych obligacyj.

Jeśli obligacje uległy zaginięciu mogą być przedłożone zaświadczenia o przeprowadzonem postępowaniu amortyzacyjnem zgodnie z przepisami dzielnicowemi o umorzeniu sądowem papierów wartościowych, względnie postępowaniu zabezpieczającem w myśl rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 grudnia 1924 r. (Dz. U. R. P. № 115 poz. 1032).

§  17.
Postanowienia paragrafu poprzedniego stosują się w sposób analogiczny do obligacyj, podlegających złożeniu (§§ 2 i 5).

Za złożone obligacje będą wydawane stosowne poświadczenia, których przedłożenie będzie wymagane przy konwersji, gdy ta zostanie zarządzona. Poświadczenia będą imienne i mogą być przenoszone przez indos. Wyjątek stanowią poświadczenia za złożone obligacje winkulowane, które będą opatrzone w odpis klauzuli winkulacyjnej.

§  18.
Obligacje podlegające zgłoszeniu względnie złożeniu, w myśl artykułów poprzednich niniejszego rozporządzenia, które nie zostaną zgłoszone względnie złożone w przepisanym terminie, nie będą dopuszczone do konwersji.
§  19.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
1 Z dniem 7 września 1925 r. przedłuża się do dnia 1 października 1925 r. termin prekluzyjny dla przedstawienia do zgłoszenia i rejestracji obligacyj, zgodnie z § 1 rozporządzenia z dnia 31 sierpnia 1925 r. (Dz.U.25.91.641).

Z dniem 30 września 1925 r. przedłuża się do dnia 1 listopada 1925 r. termin prekluzyjny dla przedstawienia do zgłoszenia i rejestracji obligacyj, zgodnie z § 1 rozporządzenia z dnia 25 września 1925 r. (Dz.U.25.100.706).

2 § 3 zmieniony przez § 3 rozporządzenia z dnia 25 września 1925 r. (Dz.U.25.100.706) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 30 września 1925 r.
3 § 5:

- zmieniony przez § 1 i 2 rozporządzenia z dnia 31 sierpnia 1925 r. (Dz.U.25.91.641) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 7 września 1925 r.

- zmieniony przez § 1 rozporządzenia z dnia 25 września 1925 r. (Dz.U.25.100.706) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 30 września 1925 r.

4 § 6 zmieniony przez § 2 rozporządzenia z dnia 25 września 1925 r. (Dz.U.25.100.706) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 30 września 1925 r.
5 § 7 zmieniony przez § 3 rozporządzenia z dnia 25 września 1925 r. (Dz.U.25.100.706) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 30 września 1925 r.
6 § 8 zmieniony przez § 3 rozporządzenia z dnia 25 września 1925 r. (Dz.U.25.100.706) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 30 września 1925 r.
7 § 10:

- zmieniony przez § 3 rozporządzenia z dnia 31 sierpnia 1925 r. (Dz.U.25.91.641) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 7 września 1925 r.

- zmieniony przez § 4 rozporządzenia z dnia 25 września 1925 r. (Dz.U.25.100.706) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 30 września 1925 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1925.75.532

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zgłoszenie i rejestracja obligacyj, ulegających przerachowaniu na podstawie rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 grudnia 1924 r. o przerachowaniu zobowiązań Skarbu Państwa austrjackiego i węgierskiego tudzież zobowiązań funduszu krajowego galicyjskiego, które ciążą na Skarbie Państwa Polskiego oraz rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 grudnia 1924 r. o przerachowaniu zobowiązań związków samorządowych oraz obligacyj, opartych na takich zobowiązaniach.
Data aktu: 20/07/1925
Data ogłoszenia: 29/07/1925
Data wejścia w życie: 29/07/1925