Zm.: ustawa z dnia 18 lipca 1924 r. o zabezpieczeniu na wypadek bezrobocia.

USTAWA
z dnia 28 października 1925 r.
o zmianie niektórych przepisów ustawy z dnia 18 lipca 1924 r. o zabezpieczeniu na wypadek bezrobocia (Dz. U. R. P. № 67 poz. 650).

Na mocy art. 44 Konstytucji ogłaszam ustawę następującej treści:
Art.  1.

W ustępie 1-szym art. 1-go ustawy z dnia 18 lipca 1924 r. o zabezpieczeniu na wypadek bezrobocia (Dz. U. R. P. № 67 poz. 650) po słowie "robotnicy" dodaje się słowa "i pracownicy umysłowi", zaspo słowie "robotników" dodaje się słowa "lub pracowników umysłowych", a w ustępie 2-im po słowie "robotników" dodaje się słowa "i pracowników umysłowych".

Po ustępie 1-szym tegoż artykułu dodaje się dwa nowe ustępy treści następującej:

"Kategorje pracowników umysłowych, podlegających obowiązkowi zabezpieczenia na wypadek bezrobocia, określi rozporządzenie Ministra Pracy i Opieki Społecznej.

Pracownicy umysłowi, zarabiający powyżej 500 zł. miesięcznie, nie podlegają obowiązkowi zabezpieczenia na wypadek bezrobocia".

Art.  2.

W art. 2 tej ustawy, w punkcie a) art. 6 oraz w artykułach 15 i 30 wszędzie po słowie "robotnik", "robotnicy" i t. d. dodaje się w odpowiedniej liczbie i przypadku słowa "i pracownik umysłowy", zaś w artykułach. 4, 16 i 29 po słowie "robotnik" i t. d. dodaje się z uwzględnieniem liczby i przypadku słowa "względnie pracownik umysłowy".

Art.  3.

W ustępie 1-szym art. 7 tej ustawy po słowach: "najwyższą normą zarobku" wstawia się słowo "dziennego" i uzupełnia się ten ustęp zdaniem następującem:

"natomiast wkładki zakładów pracy, uiszczane w stosunku do pracowników umysłowych, wynoszą 2,5% każdorazowo wypłacanych im zarobków, przyczem analogiczna najwyższa norma zarobku dziennego wynosi 8 zł.".

W ustępie 3-im tegoż artykułu po zdaniu 1-szem dodaje się nowe zdanie treści następującej:

"w stosunku do wkładek pracowników umysłowych pracodawcy potrącają 2/5 tych wkładek, zaś 3/5 dopłacają z funduszów własnych".

W zdaniu 2-iem ustępu 3-go tegoż artykułu oraz w ustępie 4-ym tegoż artykułu dwukrotnie dodaje się po słowie "robotników" słowa: "i pracowników umysłowych".

Art.  4.

Ustąp pierwszy art. 8 tej ustawy otrzymuje następujące brzmienie:

"Dopłaty Skarbu Państwa do funduszu bezrobocia wynoszą 50% kwoty, należnej temu funduszowi tytułem wkładek, uiszczanych przez zakłady pracy w stosunku do robotników, podlegających obowiązkowi zabezpieczenia na wypadek bezrobocia".

Art.  5.

Na końcu ust, 2-go art. 9-go tej ustawy dodaje się następujące słowa:

"z tem jednak zastrzeżeniem, że Skarb Państwa nie bierze udziału w pokryciu tej części niedoboru, która powstała na skutek akcji zabezpieczeniowej pracowników umysłowych".

Ustęp 3-ci tegoż artykułu otrzymuje brzmienie następujące:

"Jeżeli ogólne rezerwy funduszu bezrobocia osiągną 50% rocznych wkładek, uiszczanych przez zakłady pracy w stosunku zarówno do robotników, jak i pracowników umysłowych, natenczas Minister Pracy i Opieki Społecznej w porozumieniu z Ministrem Skarbu na wniosek zarządu głównego funduszu bezrobocia obowiązany jest obniżyć wkładki stosownie do rozmiaru bezrobocia, lub też podwyższyć zasiłki, przewidziane w art. 11 niniejszej ustawy, do wysokości,. nie przekraczającej 60% każdorazowego zarobku zabezpieczonych, z tem wszakże, że podwyżki stopniowane będą według skali, przewidzianej w art. 11 niniejszej ustawy, z uwzględnieniem najwyższych norm zarobków, będących podstawą do obliczenia wkładek".

Art.  6.

Po ustępie 1-szym art. 10-go tej ustawy dodaje się nowy ustęp treści następującej:

"Fundusze, powstałe z wkładek zakładów pracy, uiszczanych w stosunku do pracowników umysłowych, Stanowią do czasu uregulowania w drodze ustawodawczej ubezpieczenia pracowników umysłowych na wypadek bezrobocia składową część funduszu bezrobocia. Dla funduszów tych, jak również dla sum, wydatkowanych na zasiłki dla bezrobotnych, pracowników umysłowych i na związane z tem koszty administracyjne, winna być prowadzona osobna rachunkowość".

Art.  7.

W ustępie 1-szym art. 11 tej ustawy po słowie "robotników" dodaje się słowa "i pracowników umysłowych".

Po ustępie 1-szym tegoż art. 11 dodaje się nowy ustęp treści następującej:

"Celem otrzymania zarobku dziennego, stanowiącego podstawę do obliczenia wkładek i wypłaty zasiłków:

a) dla robotników dzieli się ich faktyczny zarobek bez żadnych potrąceń za ostatni okres płatniczy przez liczbę dni, faktycznie przepracowanych w tym okresie; o ile otrzymany z podziału przeciętny zarobek będzie wyższy od 5 zł., wówczas, zgodnie z art. 7 ustawy niniejszej, przyjmuje się jako przeciętny zarobek, stanowiący podstawę do obliczenia wkładek i wypłaty zasiłków - 5 zł.,

b) dla pracowników umysłowych dzieli się przez 30 ich faktyczny zarobek miesięczny bez żadnych potrąceń i, o ile otrzymany z podziału przeciętny zarobek będzie wyższy od 8 zł., wówczas, zgodnie z art. 7 niniejszej ustawy, przyjmuje się za podstawę do obliczenia wkładek i wypłaty zasiłków zarobek dzienny 8 złotych".

W ustępie 2 art. 11 ustawy słowa "dla robotnika" zastępuje się słowami "dla bezrobotnego".

Art.  8.

Po ustępie 1-szym art. 13-go tej ustawy dodaje się nowy ustęp treści następującej:

"W tych jednakże wypadkach, gdy pracownik w razie rozwiązania stosunku najmu prący bez wypowiedzenia otrzymał odszkodowanie, prawo do pobierania zasiłków na wypadek bezrobocia zaczyna się najwcześniej od dnia, następującego po ukończeniu okresu, za który otrzymał odszkodowanie".

W ustępie ostatnim tegoż artykułu słowa "tydzień ubiegły" zastępuje się słowami "7dni ubiegłych".

Art.  9.

W ustępie 2-gim art. 17 tej ustawy w punkcie e) liczbę "4" zastępuje się liczbą "5" oraz wstawia się punkt "g)": "2 przedstawicieli pracowników umysłowych".

W ustępie 3-cim tegoż artykułu po słowie: "robotników" dodaje się słowa "i pracowników umysłowych".

W ustępie 4-ym tego artykułu na końcu dodaje się zdanie następujące:

"w szczególności zaś winien powołać komisję do spraw zabezpieczenia pracowników umysłowych, mającą za zadanie opracowanie wszelkich wniosków na zarząd główny, dotyczących zabezpieczenia pracowników umysłowych. Komisja ta winna się składać z przewodniczącego zarządu głównego funduszu bezrobocia jako przewodniczącego, 2 przedstawicieli pracowników umysłowych, 1 przedstawiciela pracodawców, 1 przedstawiciela samorządu miejskiego i 1 przedstawiciela Rządu z pośród osób, wymienionych w punktach b) i c) niniejszego artykułu".

Art.  10.

W ustępie 2-im art. 19 tej ustawy pod lit. c) będzie:

"1 przedstawiciel pracowników umysłowych";

literę "c" zastępuje się literą "d", a literę "d" zastępuje się literą "e", zaś w ust. 3-im "i" przenosi się poza literę "d" i dodają się literę "e".

Art.  11.

W punkcie b) ustępu 1-go art. 32 tej ustawy po słowie "robotników" dodaje się słowa "względnie pracowników umysłowych".

Po ustępie 1-szym dodaje się nowy ustęp treści następującej:

"Przedstawiciel pracowników umysłowych wchodzi w skład kompletu orzekającego komisji odwoławczej zamiast przedstawiciela robotników w wypadkach rozpatrywania odwołań pracowników umysłowych".

Art.  12.

W ustąpię 1-szym art. 34 tej ustawy po słowie "robotników" dodaje się słowa "i pracowników umysłowych".

Na końcu tegoż artykułu dodaje się nowy ustęp treści następującej:

"W razie uchylenia się państwowych lub samorządowych zakładów pracy od obowiązku zgłaszania pracowników, podlegających zabezpieczeniu na wypadek bezrobocia, od płacenia wkładek na rzecz funduszu bezrobocia, od wydawania pracownikom zaświadczeń o rozwiązaniu stosunku najmu pracy oraz od zawiadamiania o każdem wolnem lub nowoobsadzonem miejscu przełożona władza państwowa, względnie samorządowa, pociąga kierowników tych zakładów do odpowiedzialności na mocy przepisów, normujących ich stosunek służbowy, lub rygorów, ustalonych w ich umowach pracy z odnośnemi zakładami".

Art.  13.

W art. 38 tej ustawy w ust. 1-szym po słowach "w ciągu roku" daje się przecinek, oraz wstawia się słowa "a w stosunku do pracowników umysłowych i reemigrantów w ciągu dwóch lat".

Art.  14.

Po art. 38 tej ustawy dodaje się nowy artykuł treści następującej:

"Art. 38-a. Przepisy art. 3, 5, 8, 42 i 43 nie mają zastosowania do pracowników umysłowych".

Art.  15.

W art. 41 tej ustawy dodaje się nowy ustęp treści następującej:

"Jednakże na terenie województwa śląskiego postanowienia ustaw i rozporządzeń niemieckich w sprawie opieki nad bezrobotnymi mają zastosowanie względem tych robotników i pracowników umysłowych, którzy nie podlegają obowiązkowi zabezpieczenia na mocy niniejszej ustawy".

Art.  16.

Po art. 41 wstawia się jako art. 41-a:

"Wszelkie wydatki, poniesione przez Skarb Państwa na akcję doraźnej pomocy dla pracowników umysłowych do dnia rozpoczęcia normalnych świadczeń na mocy niniejszej ustawy, będą traktowane jako pożyczki, udzielone funduszowi bezrobocia, o ile te wpłaty nie zostały przewidziana w budżecie na r. 1925".

Art.  17.

Wykonanie niniejszej ustawy poleca się Ministrowi Pracy i Opieki Społecznej.

Art.  18.

Ustawa niniejsza wchodzi w życie w miesiąc po jej ogłoszeniu, przeprowadzenie zaś zabezpieczenia pracowników umysłowych na wypadek bezrobocia na obszarze całej Rzeczypospolitej Polskiej nastąpi w ciągu 4 miesięcy od dnia wejścia jej w życie.

W odniesieniu do pracowników umysłowych zarówno ustawa z dnia 18 lipca 1924 r. (Dz. U. R. P. № 67 poz. 650), jako też ustawa niniejsza tracą moc obowiązującą po upływie 2 lat od dnia ogłoszenia niniejszej ustawy, przyczem Rada Ministrów władna będzie w stosunku do pracowników umysłowych przedłużyć moc obowiązującą tych ustaw jeszcze na rok.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1925.120.863

Rodzaj: Ustawa
Tytuł: Zm.: ustawa z dnia 18 lipca 1924 r. o zabezpieczeniu na wypadek bezrobocia.
Data aktu: 28/10/1925
Data ogłoszenia: 03/12/1925
Data wejścia w życie: 04/01/1926