MEN zapowiada zmiany indywidualnego programu nauczania dla zdolnych uczniów

Obecnie zezwolenie na realizację indywidualnego programu lub toku nauki może zostać wydane po upływie co najmniej jednego roku nauki, a w uzasadnionych przypadkach – po śródrocznej klasyfikacji ucznia. MEN proponuje skrócenie tego okresu. Według projektowanych regulacji, zezwolenie będzie mogło zostać udzielone po śródrocznej klasyfikacji, a w drodze wyjątku także przed śródroczną klasyfikacją ucznia. Wnioski złożone i nierozpatrzone przed wejściem w życie nowych przepisów będą rozpatrywane na dotychczasowych zasadach.

Do uzgodnień międzyresortowych i konsultacji publicznych trafił projekt rozporządzenia ministra edukacji narodowej zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków i trybu udzielania zezwoleń na indywidualny program lub tok nauki oraz organizacji indywidualnego programu lub toku nauki z 27 października br. Proponowane przez ministerstwo regulacje mają na celu lepsze wspieranie uczniów szczególnie uzdolnionych, a także umożliwienie szybszego dostosowania procesu kształcenia do ich potrzeb edukacyjnych.

Dla przypomnienia, zgodnie z aktualnie obowiązującym par. 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków i trybu udzielania zezwoleń na indywidualny program lub tok nauki oraz organizacji indywidualnego programu lub toku nauki, zezwolenie na indywidualny program lub tok nauki może być udzielone po upływie co najmniej jednego roku nauki, a w uzasadnionych przypadkach – po śródrocznej klasyfikacji ucznia. Tym samym uczniowie rozpoczynający naukę w danej szkole lub klasie, w tym uczniowie nowoprzyjęci, nie mogą być objęci tą formą kształcenia od pierwszego okresu nauki. W ocenie ministerstwa, obowiązuje przepisy to nie ułatwienie, a ograniczenie możliwości zaplanowania ich ścieżki edukacyjnej od początku etapu kształcenia. Tak skonstruowane przepisy mają również utrudniać elastyczne dostosowanie oferty szkoły do zróżnicowanych potrzeb uczniów wybitnie uzdolnionych.

Ułatwienie od pierwszych miesięcy nauki

Resort wskazuje, że według danych Systemu Informacji Oświatowej, w roku szkolnym 2025/2026 indywidualny tok nauki realizowało 378 uczniów, a indywidualny program nauki – 418 uczniów.

Projektowana zmiana obniża standardowy próg czasowy udzielania zezwolenia z „co najmniej jednego roku nauki” na „po śródrocznej klasyfikacji ucznia”. Wprowadza również nowy wyjątek pozwalający na udzielenie zezwolenia „przed śródroczną klasyfikacją ucznia” – w uzasadnionych przypadkach. Proponowane rozwiązania umożliwią szkole formalne wdrożenie indywidualnego toku lub programu nauki już w pierwszym okresie nauki ucznia. Jednocześnie pozwolą objąć formą kształcenia uczniów, którzy wykazują ponadprzeciętne zdolności od pierwszych dni w szkole. - Zmiana pozwoli na bardziej elastyczne planowanie ścieżki edukacyjnej ucznia i skuteczniejsze wspieranie jego potencjału od początku danego etapu kształcenia – uzasadnia projekt resort edukacji.

W par. 2 projektu rozporządzenia wprowadzono przepis przejściowy, zgodnie z którym do wniosków złożonych i nierozpatrzonych przed dniem wejścia w życie projektowanego rozporządzenia stosuje się przepisy w dotychczasowym brzmieniu. Zatem wnioski będące w toku rozpatrywania w okresie poprzedzającym wejście w życie projektowanego rozporządzenia (w tym w szczególności w roku szkolnym 2026/2027) zostaną rozpatrzone na zasadach znanych wnioskującym według dotychczasowych przepisów. Planowany termin wejścia w życie rozporządzenia to 14 dni od dnia jego ogłoszenia.