Wydawanie przez apteki otwarte i kolejowe leków i innych artykułów dozwolonych do obrotu aptecznego.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ZDROWIA
z dnia 18 września 1956 r.
w sprawie wydawania przez apteki otwarte i kolejowe leków i innych artykułów dozwolonych do obrotu aptecznego.

Na podstawie art. 2 ust. 2 oraz art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 8 stycznia 1951 r. o aptekach (Dz. U. Nr 1, poz. 2) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Apteki społeczne powinny być zaopatrzone w środki farmaceutyczne i inne artykuły dozwolone do obrotu aptecznego, określone w urzędowym spisie leków i w innych wykazach wydanych przez Ministra Zdrowia, a jeżeli chodzi o leki stosowane wyłącznie w lecznictwie zwierząt - w wykazach wydanych przez Ministrów Zdrowia oraz Rolnictwa.
2.
Wydział zdrowia prezydium wojewódzkiej rady narodowej (Zarząd Służby Zdrowia w m. st. Warszawie, m. Łodzi) może na czas określony lub na stałe zwolnić niektóre apteki społeczne od obowiązku utrzymywania pełnego asortymentu środków farmaceutycznych. Zwolnienie może nastąpić na wniosek wojewódzkiego przedsiębiorstwa aptek, zgłoszony w odniesieniu do środków stosowanych wyłącznie w lecznictwie zwierząt w porozumieniu z wojewódzkim zarządem rolnictwa (zarząd weterynarii).
3.
Apteka zwolniona od obowiązku utrzymywania pełnego asortymentu środków farmaceutycznych powinna wskazywać osobom zainteresowanym adres najbliższej apteki dysponującej pełnym asortymentem środków farmaceutycznych.
§  2.
Asortyment leków, które należy utrzymywać w punktach aptecznych, określa Centralny Zarząd Aptek.
§  3.
Kierownik apteki otwartej obowiązany jest dopilnować, aby apteka była zaopatrzona w dostateczną dla potrzeb ludności ilość leków oraz artykułów dozwolonych do obrotu aptecznego, odpowiadających pod względem jakości obowiązującym w tym zakresie przepisom.
§  4.
1. 1
Apteka otwarta powinna stale posiadać:
1)
3 fiolki po 1.500 jednostek surowicy przeciwtężcowej,
2)
4 fiolki szczepionki przeciw wściekliźnie oraz
3)
30.000 jednostek surowicy przeciwbłonicznej, a w miejscowościach, gdzie jest tylko jedna apteka otwarta - 50.000 jednostek surowicy przeciwbłonicznej.
2.
Ponadto apteki otwarte wyznaczone przez wydział zdrowia prezydium wojewódzkiej rady narodowej (Zarząd Służby Zdrowia w m. st. Warszawie, m. Łodzi) powinny stale posiadać 2 fiolki surowicy przeciw jadowi żmii, 2 fiolki surowicy przeciw jadowi kiełbasianemu oraz 5 fiolek surowicy przeciw zgorzeli gazowej.
3.
Dokładne adresy aptek, o których mowa w ust. 2, powinny być wywieszone na widocznym miejscu we wszystkich aptekach znajdujących się w danej miejscowości.
§  5. 2
1.
Bez recept wolno wydawać z apteki leki gotowe nie zawierające w swym składzie środków odurzających ani środków bardzo silnie lub silnie działających oraz leki zawierające te środki, jeżeli zostały objęte wykazem ustalonym przez Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej, ogłoszonym w drodze obwieszczenia w Monitorze Polskim.
2.
Leki inne niż wymienione w ust. 1 oraz mleko w proszku wolno wydawać z apteki tylko na podstawie recepty.
§  6.
1.
Pracownik apteki może przyjąć do realizacji receptę na lek jedynie wówczas, gdy recepta pod względem formy i treści odpowiada obowiązującym przepisom.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do pracownika sporządzającego lek recepturowy.
§  7.
1.
Pracownik apteki otwartej wydający lek ponosi odpowiedzialność za tożsamość i jakość leku, z wyjątkiem leków gotowych wydawanych w zamkniętym opakowaniu wytwórni lub hurtowni.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do pracownika sporządzającego lek recepturowy.
§  8.
1.
Pracownik wydający lek gotowy powinien sprawdzić termin ważności leku oraz, jeżeli jest to możliwe bez uszkodzenia opakowania fabrycznego, również wygląd leku.
2.
W razie gdy wygląd leku gotowego nasuwa uzasadnione podejrzenie co do jego jakości, nie wolno wydawać takiego leku do czasu zbadania, czy lek może być użyty zgodnie ze swym przeznaczeniem.
§  9.
1.
Pracownik apteki może, z zastrzeżeniem określonym w § 10, wydać na podstawie recepty tylko taki rodzaj i taką ilość leku, jakie zostały określone w recepcie.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do pracownika sporządzającego lek recepturowy.
§  10.
1.
Pracownik apteki otwartej może wydać lek zawierający środek odurzający, środek bardzo silnie lub silnie działający w dawce przekraczającej maksymalną dawkę ustaloną w obowiązującej farmakopei jedynie wówczas, gdy w recepcie podano również słownie dawkę leku, a adnotację tę opatrzono dodatkowym podpisem osoby, która wystawiła receptę.
2.
Jeżeli recepta nie odpowiada warunkom podanym w ust. 1, pracownik przyjmujący receptę powinien po porozumieniu się z kierownikiem apteki żądać jej uzupełnienia przez lekarza, a gdy to jest utrudnione - skorygować receptę przez zmniejszenie ilości danego leku do ilości dawki średniej określonej w farmakopei.
3.
Obowiązek sprawdzenia i w miarę potrzeby wprowadzenia odpowiedniej korekty do recepty ciąży również na pracowniku sporządzającym lek recepturowy oraz na pracowniku wydającym lek recepturowy z apteki.
§  11.
1.
Jeżeli recepta obejmuje środek farmaceutyczny, który zgodnie z obowiązującą farmakopeą wolno jest stosować w stanie oczyszczonym lub nie oczyszczonym, a w recepcie nie określono gatunku, pracownik wydający bądź sporządzający lek recepturowy powinien wydać lub zastosować do sporządzenia leku recepturowego środek w stanie oczyszczonym.
2.
Jeżeli recepta obejmuje środek stosowany w różnych koncentracjach lub o różnej sile działania, a w recepcie nie określono żądanej koncentracji, wówczas pracownik wydający bądź sporządzający lek powinien wydać lub zastosować środek o najmniejszej koncentracji lub sile działania.
§  12.
Pracownicy aptek, którzy przyjmują, sporządzają lub wydają lek, obowiązani są zaznaczyć na recepcie wszelkie różnice pomiędzy lekiem zapisanym a wydanym na podstawie recepty.
§  13.
1.
Pracownik apteki zatrudniony przy przyjmowaniu recept i wydawaniu leków powinien wykonywać te czynności według kolejności zgłoszeń.
2.
Poza kolejnością należy przyjmować recepty i wydawać leki, jeżeli:
1)
recepta zawiera polecenie "wydać natychmiast" bądź oznaczenie równoznaczne,
2)
recepta opiewa na surowice lub szczepionki,
3)
lek służy do udzielenia pierwszej pomocy.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio przy sporządzaniu leków recepturowych.
§  14.
1.
Pracownik przyjmujący receptę na lek recepturowy obowiązany jest opatrzyć każdą receptę kolejnym numerem przyjęcia, wycenić ją oraz oznaczyć termin odbioru leku.
2.
Recepty wycenia się na podstawie obowiązującego cennika aptecznego. Od obliczonej ceny ustala się należność pobieraną od osoby uprawnionej do otrzymywania leków za opłatą ulgową stosownie do oznaczonej na recepcie odpłatności. Obliczenie należności za lek powinno być odnotowane na realizowanej recepcie i podpisane bądź oznaczone pieczątką pracownika apteki.
3.
Należność za lek pobiera się z góry.
§  15.
1.
Recepty na środki odurzające należy przechowywać w aptece przez okres trzech lat, a pozostałe recepty przez okres dwóch lat licząc od dnia sporządzenia leku recepturowego bądź od dnia wydania leku gotowego.
2.
Za przechowywanie recept oraz prowadzenie i przechowywanie obowiązującej dokumentacji ponosi odpowiedzialność kierownik apteki.
§  16.
1.
Do każdego leku recepturowego sporządza się w aptece społecznej sygnaturę oraz dołącza się ją do opakowania i wydaje wraz z lekiem Sygnaturę należy umocowywać do opakowania leku w taki sposób ażeby można ją było odłączyć bez uszkodzenia.
2.
Sygnatura powinna zawierać następujące dane przepisane z recepty:
1)
nazwisko i imię osoby, dla której lek jest przeznaczony,
2)
skład i sposób użycia leku,
3)
nazwisko, imię i tytuł zawodowy wystawcy recepty,
4)
polecenie zawarte w recepcie dotyczące powtórzenia leku oraz ewentualny termin powtórzenia, a ponadto
5)
cenę leku,
6)
oznaczenie i adres apteki wydającej,
7)
kolejny numer wykonania i datę sporządzenia leku.
3.
Pracownik wydający lek obowiązany jest stwierdzić własnoręcznym podpisem zgodność treści sygnatury z receptą.
4.
Do leków przeznaczonych do użytku wewnętrznego stosuje się sygnatury w kolorze białym, do użytku zewnętrznego - w kolorze pomarańczowym, a do zastrzyków - w kolorze niebieskim.
§  17.
1.
Na podstawie sygnatury wolno wydać lek z apteki, jeżeli jest on dozwolony do sprzedaży bez recepty albo jeżeli w recepcie znajdowało się polecenie powtórzenia leku, a odpowiednia adnotacja jest zamieszczona w sygnaturze. W tym przypadku sygnaturę traktuje się jak receptę.
2.
Nie wolno jednak wydawać na podstawie sygnatury leku przeznaczonego do użytku wewnętrznego lub do zastrzyku, a zawierającego środek odurzający bądź środek bardzo silnie lub silnie działający w dawce przekraczającej maksymalną dawkę jednorazową lub dzienną określoną w obowiązującej farmakopei.
§  18.
Pracownik sporządzający lek recepturowy obowiązany jest własnoręcznym podpisem potwierdzić na realizowanej recepcie, że lek został wykonany zgodnie z ordynacją zawartą w recepcie.
§  19.
1.
Na opakowaniu leków wydawanych bez recept powinna być podana nazwa apteki, ilość i cena leku, a jeżeli w skład leku wchodzą dwa lub więcej środków farmaceutycznych - nazwy i ilości każdego składnika.
2.
Przepis ust. 1 nie dotyczy leków gotowych, które są wydawane w zamkniętym opakowaniu wytwórni lub hurtowni farmaceutycznej.
3.
Na opakowaniach preparatów galenowych przyrządzanych i wydawanych w aptece należy umieszczać następujące dane:
1)
nazwę preparatu,
2)
oznaczenie i adres apteki,
3)
skład preparatu bądź stwierdzenie, że skład preparatu odpowiada wymaganiom określonym w obowiązującej farmakopei lub w innych przepisach,
4)
ilość preparatu zawartą w opakowaniu,
5)
sposób użycia,
6)
cenę.
§  20.
1.
Pracownik przygotowujący w aptece otwartej lek do wydania powinien użyć opakowania przystosowanego do rodzaju leku, a ponadto jeżeli lek ulega zmianom pod wpływem światła lub czynników atmosferycznych - opakowania chroniącego lek przed tymi czynnikami.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do pracownika wydającego lek z apteki.
§  21.
Pracownik wydający lek powinien sprawdzić, czy lek jest wydawany dla osoby, dla której została wystawiona recepta, a ponadto w miarę potrzeby udzielić osobie odbierającej lek wskazówek co do sposobu używania i przechowywania.
§  22.
1.
Pracownicy aptek otwartych obowiązani są zachować w tajemnicy wszelkie wiadomości dotyczące recept, które realizuje się w aptece.
2.
Recepty przyjęte do wykonania w aptece otwartej wolno okazywać jedynie osobom, które je wystawiły, oddały do wykonania lub odbierają lek z apteki, a także organom uprawnionym do kontroli apteki.
3.
Nie wolno wydawać z apteki odpisów recept i sygnatur osobom nie wymienionym w ust. 2 ani też udzielać takim osobom informacji dotyczących choroby osoby, dla której lek został wydany.
§  23.
1.
Apteki otwarte obowiązane są wydawać leki i artykuły sanitarne w czasie ustalonych godzin pracy, dyżurów nocnych i pogotowia pracy.
2.
Wydział zdrowia prezydium wojewódzkiej rady narodowej (Zarząd Służby Zdrowia w m. st. Warszawie, m. Łodzi) na wniosek właściwego przedsiębiorstwa aptek ustala godziny pracy aptek oraz ich dyżury nocne i pogotowia pracy.
§  24.
Do czasu wydania przepisów normujących zasady wystawiania recept przez lekarzy i techników weterynarii - pracownicy aptek powinni przy realizowaniu takich recept stosować odpowiednio przepisy dotyczące wystawiania recept przez lekarzy i felczerów.
§  25.
1.
Apteki kolejowe powinny utrzymywać środki farmaceutyczne ustalone w urzędowym spisie leków i w innych obowiązujących wykazach wydanych przez Ministra Zdrowia.
2.
Wydział zdrowia prezydium wojewódzkiej rady narodowej (Zarząd Służby Zdrowia w m. st. Warszawie, m. Łodzi) na wniosek zarządu zdrowia właściwej dyrekcji okręgowej kolei państwowych może na czas określony lub na stałe zwolnić niektóre apteki kolejowe od obowiązku utrzymywania pełnego asortymentu środków farmaceutycznych.
3.
Godziny pracy aptek kolejowych ustala zarząd zdrowia właściwej dyrekcji okręgowej kolei państwowych.
4.
Przepisy §§ 3, 6 - 13, 14 ust. 1, 15 - 22 stosuje się odpowiednio do aptek kolejowych.
§  26.
Tracą moc:
1)
rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 28 sierpnia 1930 r. o wydawaniu z aptek środków lekarskich (Dz. U. z 1931 r. Nr 6, poz. 30 i Nr 60, poz. 486 oraz z 1949 r. Nr 8, poz. 45),
2)
rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 19 listopada 1948 r. o obowiązkowym utrzymywaniu przez apteki publiczne niektórych surowic i szczepionek (Dz. U. z 1948 r. Nr 56, poz. 448 i z 1950 r. Nr 30, poz. 276).
§  27.
Rozporządzenie wchodzi w życie i dniem ogłoszenia.

€ZAŁĄCZNIK[]  3 (skreślony).

1 § 4 ust. 1 zmieniony przez § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 26 kwietnia 1961 r. (Dz.U.61.25.123) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 20 maja 1961 r.
2 § 5 zmieniony przez § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 13 czerwca 1966 r. (Dz.U.66.27.166) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 9 lipca 1966 r.
3 Załącznik skreślony przez § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 13 czerwca 1966 r. (Dz.U.66.27.166) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 9 lipca 1966 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1956.42.197

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Wydawanie przez apteki otwarte i kolejowe leków i innych artykułów dozwolonych do obrotu aptecznego.
Data aktu: 18/09/1956
Data ogłoszenia: 05/10/1956
Data wejścia w życie: 05/10/1956