Oboje rodzice mogą odbierać dzieci ze szkoły, także po rozwodzie
Co do zasady każde z rodziców może odbierać dziecko ze szkoły i mieć wgląd w jego oceny. Nie ma znaczenia, czy jedno z rodziców poinformowało szkołę lub przedszkole, by tego nie robiła, chyba że jako podstawę wskazało orzeczenie sądu ograniczające władzę rodzicielską. W takiej sytuacji odpowiedni dokument należy dostarczyć do placówki oświatowej.
Rozwiedzeni rodzice ucznia lub przedszkolaka, zwłaszcza jeżeli są ze sobą mocno skonfliktowani, bywają wyzwaniem dla szkół lub przedszkoli. Zdarza się np., że zastrzegają, iż drugie z rodziców nie może odbierać dziecka, żądają robienia notatek z wizyt drugiego z rodziców lub wdają się w gorący spór co do tego, czy ich dziecko w ogóle może chodzić do tej placówki. Jeżeli sąd z jakiegoś powodu zdecydował o ograniczeniu władzy jednego z rodziców, istotna z punktu widzenia szkoły będzie treść orzeczenia – będą w nim sprecyzowane decyzje, w których podejmowaniu uczestniczy ten rodzic, np. będzie wskazane, czy współdecyduje o wyborze szkoły.
Ważne decyzje podejmowane wspólnie
Gdy władzę rodzicielską zachowali oboje rodzice, to co do zasady o istotnych sprawach dziecka rozstrzygają wspólnie (art. 97 § 2 k.r.o.). Za istotne sprawy uznaje się m.in.: sprawy związane z miejscem pobytu dziecka, zmianę obywatelstwa przez dziecko, wyjazd za granicę, wydanie paszportu, zmianę szkoły, kierunek i zakres wykształcenia, wybór zawodu i sposobów leczenia, a także – jak wynika z wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 4.07.2018 r., V ACa 484/17 – publikację wizerunku dziecka. Jeżeli rodzice nie są w stanie się w tych kwestiach porozumieć, rozstrzyga sąd opiekuńczy.
Bywa, że rodzic składa w szkole pisemne oświadczenie, w którym zaznacza, że bez jego zgody drugie z rodziców nie może przenieść dziecka do innej placówki. Mając taką informację, szkoła powinna odmówić przeniesienia dziecka, gdy wystąpi o to tylko jedno z rodziców. Również oboje rodzice powinni decydować o tym, czy dziecko uczęszcza na religię.
Sprawdź w LEX: Czy w sytuacji gdy rodzice są po rozwodzie, tylko jeden z rodziców może podpisać wniosek o przyjecie dziecka do szkoły specjalnej? >
Brak dostępu do e-dziennika tylko w szczególnych przypadkach
Rodzice co do zasady mają prawo odbierać dzieci z przedszkola lub szkoły i bezskuteczne będzie zastrzeżenie np. ojca, że matka nie może tego robić, jeżeli nie znajduje to pokrycia w orzeczeniu sądu, który takie prawo jej ograniczył. Tu też istotne są zapisy zawarte w wyroku. Przykładowo może być tak, że strony umówiły się (i zostało to tak rozstrzygnięte), iż kontakty ojca z dzieckiem będą polegać na odebraniu dziecka ze szkoły w każdy wtorek i piątek. W takiej sytuacji w te dni to ojciec powinien odebrać dziecko ze szkoły lub przedszkola.
Sprawdź w LEX: Od kogo należy egzekwować wykonywanie przez dziecko obowiązku szkolnego, jeżeli jego rodzice są po rozwodzie? >
Podobnie jest z prawem do zasięgania informacji o postępach ucznia – na podstawie art. 44b ust. 5 i art. 44e ust. 2 u.s.o. oceny są jawne dla ucznia szkoły oraz dla jego rodziców. Zatem dostęp do informacji o ocenach i zachowaniu ucznia ma zarówno matka, jak i ojciec. Powinni oni otrzymać hasła do e-dziennika. Oczywiście wyjątkiem jest sytuacja, gdy w związku z ograniczeniem lub pozbawieniem władzy rodzicielskiej sąd wyraźnie pozbawił rodzica lub rodziców prawa do zasięgania informacji w tym zakresie.
Zobacz linię orzeczniczą w LEX: Prawo do kontaktu obojga rodziców z dzieckiem >
Rodzice zwykle ustalają kontakty
Sąd rozstrzyga o kontaktach z dzieckiem. Jak wynika z art. 113 § 2 k.r.o., kontakty obejmują w szczególności przebywanie z dzieckiem (odwiedziny, spotkania, zabieranie dziecka poza miejsce jego stałego pobytu) i bezpośrednie porozumiewanie się, utrzymywanie korespondencji, korzystanie z innych środków porozumiewania się na odległość, w tym ze środków komunikacji elektronicznej. Jeżeli pomiędzy rodzicami nie ma konfliktu co do tego, z kim zamieszka dziecko oraz jak drugie z rodziców ma się z nim kontaktować, najkorzystniejsze będzie zawarcie pisemnego porozumienia o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem po rozwodzie (tzw. plan wychowawczy).
W takim porozumieniu zawrzeć należy to, gdzie będzie mieszkać dziecko po rozwodzie rodziców, z kim będzie spędzać weekendy, święta, wakacje (np. że Wigilię w latach parzystych spędzi z matką, a w latach nieparzystych z ojcem, pierwszy tydzień ferii zimowych z matką, drugi – z ojcem itd.), kiedy i w jaki sposób drugie z rodziców będzie je odbierać, kto będzie podejmować bieżące decyzje i czy powinien się skonsultować z drugim z rodziców. Im więcej szczegółów, tym mniej konfliktów na późniejszym etapie. Choć trzeba zdać sobie sprawę z konsekwencji nazbyt szczegółowego uregulowania, np. wpisania konkretnych godzin odbierania dzieci – ewentualne późniejsze odstępstwa od grafiku, w przypadku konfliktu, mogą stać się dodatkową kością niezgody.
Czytaj w LEX: Kontakty z osobą małoletnią i egzekucja kontaktów w praktyce sędziego >
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
