MEN przesunie obowiązek tworzenia rad szkół na 2028 rok

Ministerstwo Edukacji Narodowej planuje przesunąć termin wprowadzenia obowiązku tworzenia rad szkół i placówek na 1 września 2028 r. oraz zmodyfikować koncepcję Krajowego Rzecznika Praw Uczniowskich. To najnowsze założenia projektu nowelizacji Prawa oświatowego, nad którym resort pracuje po zakończeniu etapu konsultacji.

W ramach konsultacji publicznych i opiniowania wpłynęło około 700 uwag od obywateli, związków zawodowych, organizacji pracodawców, instytucji publicznych oraz organizacji społecznych, „nierzadko całkowicie ze sobą sprzecznych”. - Rolą resortu było zatem zaproponowanie koncyliacyjnego projektu, który – mamy nadzieję – zadowoli wszystkie strony – dodał.

Ochrona ucznia, czy bat na nauczycieli? Nauczyciele krytycznie o rzeczniku praw ucznia>>

Rada potrzebna?

Jak poinformował, projekt będzie zawierał zmiany - aktualnie toczą się wewnętrzne prace nad wersją projektu ustawy po uzgodnieniach, konsultacjach publicznych i opiniowaniu. Jedną ze zmian jest przesunięcie obowiązku tworzenia rad szkół i placówek na 1 września 2028 r. - Dodatkowe dwa lata pozwolą nam na przeprowadzenie działań edukacyjno-promocyjnych oraz sprawdzenie, jak dobrowolnie powołane rady szkół i placówek działają w praktyce, co z kolei pozwoli na dokonanie ewaluacji tej decyzji w roku szkolnym 2027/2028 – wyjaśnił Lawera.

Obecnie tworzenie rad jest fakultatywne. W uzasadnieniu do projektu MEN zwróciło uwagę, że odsetek szkół, gdzie zostały powołane, jest niewielki. - Tymczasem projektodawca dostrzega dużą wartość w tym, aby w szkole działało gremium, w którym po równej liczbie zasiadają: uczniowie, rodzice i nauczyciele – argumentowało wówczas. Lawera przekazał też, że w projekcie „przemodelowano Krajowego Rzecznika Praw Uczniowskich oraz jego wojewódzkie odpowiedniki w taki sposób, że będą oni wyższymi stanowiskami w służbie cywilnej, co zwiększy ich polityczną neutralność”. Do tego, jak dodał, „usunięto wszystkie sądowe i dyscyplinarne kompetencje rzeczników, stawiając bardziej na mediację i wsparcie”.

Ważna neutralność polityczna

W Ocenie Skutków Regulacji konsultowanego projektu MEN zaznaczyło, że ma on wpływ na Trybunał Konstytucyjny, Sąd Najwyższy, sądy powszechne i administracyjne z uwagi na przyznanie Krajowemu Rzecznikowi Praw Uczniowskich kompetencji m.in. do udziału w postępowaniach dotyczących praw uczniowskich przed TK; wnioskowania o wydanie uchwały przez SN oraz do złożenia skargi nadzwyczajnej; żądania wszczęcia postępowania w sprawach cywilnych oraz brania udziału w toczącym się już postępowaniu – na prawach przysługujących prokuratorowi. Dyrektor DK przekazał, że po konsultacjach „zdecydowano się uczynić szkolnych rzeczników praw uczniowskich bardziej mediatorami i powiązać ich z funkcją opiekuna samorządu uczniowskiego, co pozwoli na konsolidację oraz niedublowanie stanowisk w szkołach”. MEN potwierdziło jednocześnie, że katalogi praw i obowiązków pozostaną w ustawie. - Dzięki temu stworzymy ogólnopolski standard, co jest kluczowe z punktu widzenia powszechności praw człowieka - przekazał Lawera.

Do tego, jak dodał, „katalog praw i obowiązków w jednym miejscu pozwoli również nauczycielom weryfikować, czy naprawdę to, o co uczeń się ubiega, jest mu przyznane przez prawo (w obecnym stanie prawnym to trudne do sprawdzenia, ponieważ przepisy dotyczące praw i obowiązków uczniowskich są rozrzucone po różnych aktach prawnych)”. Zaznaczył jednak, że katalog praw będzie katalogiem otwartym, który szkoły będą mogły rozszerzyć. Po zakończeniu prac, zaktualizowany projekt ustawy, wraz z tabelą odpowiedzi na każdą z uwag, ma być przesłany do opinii publicznej. Ma też zostać wniesiony na Stały Komitet Rady Ministrów. - Ufamy, że nastąpi to w okolicach połowy października br. – dodał Lawera. Następnie, jak poinformował, planowane jest (zgodnie z zapowiedziami z lipca br.), przedstawienie projektu do analiz - przede wszystkim nauczycieli i uczniów - w formie ankiety. - Wszyscy zainteresowani będą mieli kilka tygodni na wypełnienie tej ankiety oraz podzielenie się swoimi spostrzeżeniami przed rozpoczęciem prac w Sejmie – przekazał.(ms/PAP)