(art. 24 rozporządzenia (UE) 2024/1143)
"Azafrán de la Mancha"
Nr UE: PDO-ES-0112-AM03 - 11.3.2025
1. Nazwa produktu
"Azafrán de la Mancha"
2. Rodzaj oznaczenia geograficznego
Chroniona nazwa pochodzenia (ChNP)
□ Chronione oznaczenie geograficzne (ChOG)
□ Oznaczenie geograficzne (OG)
3. Sektor
Produkty rolne
□ Wina
□ Napoje spirytusowe
4. Państwo, do którego należy obszar geograficzny
Hiszpania
5. Organ państwa członkowskiego powiadamiający o zmianie standardowej
Regionalne Ministerstwo Rolnictwa, Wód i Rozwoju Wsi Castile-La Mancha Dyrekcja Generalna ds. Żywności
6. Kwalifikacja jako zmiana standardowa
Wyjaśnienie, dlaczego zmiana lub zmiany wchodzą w zakres definicji zmiany standardowej przewidzianej w art. 24 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2024/1143
Jest to "zmiana standardowa", przewidziana w art. 24 ust. 3 i 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1143 z dnia 11 kwietnia 2024 r., ponieważ modyfikacje nie zmieniają nazwy chronionego oznaczenia geograficznego, nie powodują naruszenia związku z obszarem geograficznym ani nie wprowadzają nowych ograniczeń dotyczących wprowadzania produktu do obrotu.
7. Opis zatwierdzonych zmian standardowych
1. Przeredagowanie brzmienia w celu wyjaśnienia charakteru produktu i lepszego podsumowania jego właściwości
Zmiana dotyczy pkt 3.2 jednolitego dokumentu i pkt B specyfikacji produktu.
Opracowano bardziej szczegółowy opis produktu, ponieważ obecny opis produktu prowadził do błędów koncepcyjnych. Poprawiono i zaktualizowano opis właściwości fizycznych chronionego produktu, aby uniknąć powielania i redundancji. Poprawiono i zaktualizowano opis właściwości organoleptycznych i chemicznych chronionego produktu. W stosownych przypadkach doprecyzowano odniesienia naukowe na potrzeby konsultacji.
Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
2. Uproszczenie opisu obszaru chronionego
Zmiana ta dotyczy pkt C specyfikacji produktu. Uproszczono opis obszaru chronionego, zastępując kody gmin nadane przez hiszpański Krajowy Instytut Statystyczny (INE) szczegółowym wykazem tych gmin. Obszar geograficzny nie uległ zmianie.
Zmiana nie ma wpływu na jednolity dokument.
3. Uproszczenie brzmienia dowodu na pochodzenie produktu z danego obszaru
Zmiana ta dotyczy pkt D specyfikacji produktu.
Zmiana nie ma wpływu na jednolity dokument.
4. Uproszczenie brzmienia tekstu dotyczącego metody produkcji
Zmiana w pkt E specyfikacji produktu (Metoda uzyskiwania produktu) mająca na celu bardziej elastyczny tekst, który jest łatwiejszy do interpretacji dla wszystkich zainteresowanych stron.
Zmiana nie ma wpływu na jednolity dokument.
5. Poprawa brzmienia tekstu dotyczącego warunków etykietowania produktu
Zmiana pkt G (Informacje dotyczące etykietowania odnoszące się do nazwy pochodzenia) i pkt 3.6 jednolitego dokumentu, określająca warunki stosowania znaków towarowych i terytoria gminne tworzące obszar produkcji, określająca warunki etykietowania i zmieniająca osobę odpowiedzialną za etykiety certyfikacyjne, a także określająca parametry zarządzania nimi.
Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
6. Zmiana organu kontrolnego
Zmiana pkt H (Organ kontrolny) w celu dostosowania do sytuacji regulacyjnej.
Zmiana nie ma wpływu na jednolity dokument.
JEDNOLITY DOKUMENT
"Azafrán de la Mancha"
Nr UE: PDO-ES-0112-AM03 - 11.3.2025
ChNP (X) ChOG ()
1. Nazwa lub nazwy (ChNP lub ChOG)
"Azafrán de la Mancha"
2. Państwo członkowskie lub państwo trzecie
Hiszpania
3. Opis produktu rolnego lub środka spożywczego
3.1. Kod Nomenklatury scalonej
- 09 - KAWA, HERBATA, MATÉ (HERBATA PARAGWAJSKA) I PRZYPRAWY
0910 - Imbir, szafran, kurkuma, tymianek, liście laurowe, curry i pozostałe przyprawy korzenne
3.2. Opis produktu, do którego odnosi się nazwa podana w pkt 1
Specyfikacje czystości Azafrán de La Mancha oraz zastosowane metody analityczne przedstawiono w poniższej tabeli:
| Specyfikacja i jednostki | Poziom | Metoda analizy |
| Ciała obce (% p) | < 0,5 | UNE-ISO 3632-2:2011. rozdział 8 lub inna norma, która może ją w przyszłości zastąpić |
| Substancje obce (% p) | < 0,1 | UNE-ISO 3632-2:2011. rozdział 9 lub inna norma, która może ją w przyszłości zastąpić |
Ciała obce składają się z części kwiatu Crocus sativus L. nieprzeznaczonych do stosowania jako przyprawy. Na przykład płatki, słupki, które się oddzieliły, pręciki, ziarna pyłku i części zalążni.
Substancje obce składają się z wszelkich innych pozostałości, które nie pochodzą z kwiatu Crocus sativus L. Substancje obce mogą być pochodzenia roślinnego (liście, słoma, płatki itp.); zwierzęcego (całe owady lub ich fragmenty lub inne pozostałości zwierzęce); mineralnego (ziemia, kamienie itp.) lub innego (papier, tkanina, tworzywo sztuczne, metal itp.).
Właściwości wymiarowe
Właściwości wymiarowe nitek Azafrán de La Mancha przedstawiono w poniższej tabeli:
| Specyfikacja | Poziom | Tolerancja (%) |
| Minimalny stosunek długości znamion do słupka | 2:1 | 1 |
Właściwości chemiczne
Właściwości chemiczne Azafrán de La Mancha, wymagane metody analityczne i maksymalne dopuszczalne tolerancje określono w poniższej tabeli:
| Specyfikacja i jednostki | Poziom | Metoda analizy |
| Wilgotność i substancje lotne (%) | < 11 | UNE-ISO 3632-2:2011 lub inna norma, która może ją w przyszłości zastąpić |
| Siła barwiąca | > 200 | UNE-ISO 3632-2:2011 lub inna norma, która może ją w przyszłości zastąpić |
| Siła nadawania smaku | > 20 | UNE-ISO 3632-2:2011 lub inna norma, która może ją w przyszłości zastąpić |
| Siła goryczy (pikrokrocyna) | > 70 | UNE-ISO 3632-2:2011 lub inna norma, która może ją w przyszłości zastąpić |
| Sztuczne barwniki | mrpl (1) | UNE-ISO 3632-2:2011 lub inna norma, która może ją w przyszłości zastąpić |
| (1) Minimalna zawartość barwnika, wyrażona w mg/kg, którą należy wykryć i potwierdzić | ||
Właściwości organoleptyczne
Właściwości organoleptyczne Azafrán de La Mancha są następujące:
Nitki szafranu
Przygotowanie próbki: umieścić 200 mg nitek na płytce Petriego.
Wygląd: brak ciał lub substancji obcych. Barwa lśniąco czerwona.
Aromat: łagodny, intensywny, ostry. Nuty prażenia, miodu, suszonej trawy i kwiatów.
Napar z szafranu
Przygotowanie naparu. Umieścić 200 mg zmielonych odcedzonych znamion w jednym litrze wody o temperaturze 60 ±5 °C zgodnie z normą UNE-ISO 3632-2:2011 lub inną normą, która może ją w przyszłości zastąpić, przykryć pojemnik i przeprowadzić ekstrakcję w tych warunkach przez 20 minut. Przefiltrować, schłodzić w ciemnych warunkach do temperatury około 25 °C i przeprowadzić ocenę sensoryczną w ciągu 2 godzin. Próbki mają być używane przez osoby przeprowadzające ocenę w szkle standardowym zgodnym z UNE 87022:1992 lub inną normą, która może ją w przyszłości zastąpić, i zawierać około 50 ml naparu.
Wygląd: błyszczący, klarowny, żółty z jasnymi, pomarańczoworóżowymi odcieniami.
Aromat: łagodny, intensywny, ostry. Nuty prażenia, suszonej trawy, kwiatów i przypraw.
Smak: suszonej trawy, prażenia, łagodnej goryczki, łagodnych przypraw korzennych, słodkich przypraw, ziemisty.
W razie potrzeby i jako odniesienie, terminy, definicje i specyfikacje, o których mowa w normach UNE-ISO 3632-1:2012 "Szafran (Crocus sativus L.)", część 1: Specyfikacje oraz UNE-ISO 3632-2:2011 "Przyprawy. (Crocus sativus L.)", część 2: Metody analizy lub, w stosownych przypadkach, wszelkie normy, które mogą je w przyszłości zastąpić, będą miały zastosowanie i będą wykorzystywane.
3.3. Pasza (wyłącznie w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego) i surowce (wyłącznie w odniesieniu do produktów przetworzonych)
Nie określono.
3.4. Poszczególne etapy produkcji, które muszą odbywać się na określonym obszarze geograficznym
Szafran jest uprawiany, zbierany i suszony na określonym obszarze geograficznym.
3.5. Szczegółowe zasady dotyczące krojenia, tarcia, pakowania itp. produktu, do którego odnosi się zarejestrowana nazwa -
3.6. Szczegółowe zasady dotyczące etykietowania produktu, do którego odnosi się zarejestrowana nazwa
Na etykiecie musi znajdować się następująca ilustracja w określonych kolorach. Numer XXYYYYYYYY to kod alfanumeryczny, w którym XX są dwiema literami alfabetu identyfikującymi rok produkcji szafranu, a YYYYYYYY - numerem identyfikującym opakowanie.
Pojemniki przeznaczone do wprowadzania szafranu do obrotu muszą być zaopatrzone w banderolę, etykietę lub numerowaną etykietę dodatkową wydaną przez organ kontrolny, tak by uniemożliwić ich ponowne wykorzystanie.
4. Zwięzłe określenie obszaru geograficznego
Obszar objęty oznaczeniem rozciąga się od centralnego regionu Kastylia-La Mancha na południowy wschód. Główny trzon obszaru objętego chronioną nazwą pochodzenia obejmuje powiaty La Manchy w prowincjach Toledo, Ciudad Real, Cuenca i Albacete.
5. Związek z obszarem geograficznym
Szafran pojawił się w Hiszpanii po raz pierwszy podczas rządów muzułmańskich. W VIII i IX wieku był on wykorzystywany wyłącznie przez andaluzyjskie wyższe klasy średnie. Arabskie potrawy były aromatyzowane wieloma ziołami, więc uprawiano je w każdym ogrodzie. Najczęstszymi gatunkami były: kmin rzymski, kminek, czarnuszka siewna, biedrzeniec anyż, koper włoski, kolendra, gorczyca, mięta, mięta pieprzowa i pietruszka. Najważniejszą przyprawą dla gospodarki arabskiej był jednak szafran, niezbędny barwnik i przyprawa większości dań.
Dzieło z późniejszego okresu, zatytułowane "Cultivo del azafrán en la Solana" autorstwa J. A. Lópeza de la Osa (1897 r.), dostarcza pisemnych dowodów na uprawę szafranu w La Manchy. Książka zawiera informacje o uprawie szafranu sprzed 100 lat przed swoim powstaniem i cytuje inwentarz sądowy z 1720 r., w którym wymienia się również szafran. W pierwszej połowie XIX w. La Mancha produkowała w Hiszpanii najwyższej jakości szafran, osiągając najwyższe plony z hektara suchych gruntów. W Hiszpanii od średniowiecza tradycja uprawy szafranu jest bardzo dobrze udokumentowana w Pedro Muñoz, Campo de Criptana i Manzanares (Ciudad Real), Lillo, Madridejos, Villacañas, Villanueva de Alcardete i Cabezamesada (Toledo) oraz Montilla del Palancar (Cuenca).
Najwyraźniejsze dowody na istnienie silnego związku historycznego między regionem La Mancha a szafranem można jednak znaleźć w wielu tradycjach kulturowych tego regionu.
Podobnie jak w przypadku wszystkich działań, które są głęboko zakorzenione w konkretnym społeczeństwie, uprawa szafranu doprowadziła do powstania bogatego słownictwa z nim związanego. "El léxico del azafrán en el habla manchega" autorstwa M. Núñeza i J. C. Condego (Al-Basit: Revista de Estudios Albacetenses, 28, Albacete 1991) zawiera szeroki zakres wyrażeń związanych z szafranem zebranych podczas badań przeprowadzonych w prowincji Albacete. Tradycja uprawy szafranu w La Manchy znajduje odzwierciedlenie w typowym dla regionu folklorze, tradycyjnym regionalnym tańcu poświęconym temu produktowi, a także w piosenkach i powiedzeniach. Stanowi ona również tło dla operetki zatytułowanej "La rosa del azafrán" (libretto autorstwa F. Romera i G. Fernándeza Shawa; z muzyką Jacinto Guerrera, premiera miała miejsce w Madrycie w 1930 r.).
Należy również zauważyć, że istnieją instrukcje opisujące techniki uprawy i produkcji, takie jak wyżej wymienione prace J.A. Lópeza de la Osa i "El azafranero práctico" autorstwa L. Jiméneza Martína (Albacete: Imprenta Eduardo Miranda, 1900).
O znaczeniu tej uprawy w tradycyjnej kulturze świadczą również "Fiesta de la Rosa del Azafrán", która odbywa się w Consuegra (Toledo), konkursy zbierania szafranu organizowane w ramach uroczystości ku czci patrona La Solana (Ciudad Real) oraz "Festival de la Rosa del Azafrán" w Santa Ana (Albacete).
Ponadto wyraźną wskazówką co do tradycyjnego charakteru i znaczenia gospodarczego tej uprawy jest zwyczaj, nadal praktykowany w niektórych wioskach La Manchy, polegający na obdarowaniu nowożeńców szafranem, który jest symbolem dobrobytu.
Odesłanie do publikacji specyfikacji produktu
https://rec.castillalamancha.es/rec/public/documentacion/listadoDocs.faces#no-back-button
Obdarowanym i spadkobiercom łatwiej jest uniknąć podatku od spadków i darowizn niż w latach poprzednich. Wynika to ze znacznego podniesienia kwot wolnych w połowie 2023 roku. Preferencje obejmują przede wszystkim nabycia od bliższej i dalszej rodziny, m.in. od ciotki, wujka czy od teściów. Członkowie najbliższej rodziny nadal będą zwolnieni z daniny, jeśli zgłoszą nabycie do urzędu, a pieniądze otrzymają przelewem. Co ważne, na początku 2026 r. wchodzą w życie zmiany, które pozwolą przywrócić sześciomiesięczny termin zgłoszenia w niezawinionych przez podatnika przypadkach.
02.01.2026
Ministerstwo Klimatu i Środowiska przypomniało w piątek, że od 2 stycznia 2026 roku obowiązuje zakaz polowań na pięć gatunków ptaków. Chodzi tu o: głowienkę, czernicę, łyskę, jarząbka oraz słonkę. W piątek weszła w życie zaktualizowana lista gatunków zwierząt łownych, nie ma na niej tych gatunków ptaków.
02.01.2026
Od 2 stycznia 2026 r. obowiązuje nowelizacja kodeksu karnego, zwiększająca ochronę funkcjonariuszy publicznych – policjantów, strażaków czy ratowników medycznych – a także osób, które narażają swoje życie i zdrowie, pomagając innym: lekarze, pielęgniarki, ratownicy górscy i wodni oraz zwykli obywatele, którzy reagują na przemoc lub ratują ofiary wypadków. Kary za naruszenie nietykalności tych osób wzrosły z trzech do pięciu lat.
02.01.2026
Kasowy PIT to rozwiązanie, które zaczęło obowiązywać od 1 stycznia 2025 roku. Chociaż założenia były słuszne, jednak rzeczywistość pokazała, że przedsiębiorcy niezbyt chętnie z niego korzystają. W niektórych przypadkach jednak, mimo że podatnicy chcieli skorzystać z nowego rozwiązania, przeszkodziło niespełnienie warunków uprawniających do korzystania z tej metody. Wychodząc temu naprzeciw, od 1 stycznia 2026 roku ustawodawca postanowił wprowadzić zmiany w kasowym PIT, dzięki którym większa ilość przedsiębiorców będzie mogła z niego skorzystać.
02.01.2026
Od 1 stycznia 2026 r. gminy mogą tworzyć młodzieżowe rady jednostek pomocniczych, np. w sołectwach, a wójt powołać konwent sołtysów. Nowelizacja ustawy o samorządzie gminnym oraz ustawy o funduszu sołeckim wprowadza też obowiązkowe diety oraz ubezpieczenia OC i NNW dla sołtysów, a także upraszcza procedurę składania wniosków o fundusz sołecki oraz zmiany w ich ocenie.
02.01.2026
Od 1 stycznia 2026 r. obowiązują przepisy umożliwiające świadczenie nieodpłatnej pomocy prawnej m.in. przez adwokatów i radców w sposób zdalny. Równocześnie prawnik będzie mógł uzależnić udzielenie takiej porady od jej stacjonarnej formy, jeśli w jego ocenie sprawa nie może być rozwiązana zdalnie z uwagi np. na konieczność analizy dokumentów. Zmiany od początku krytycznie oceniały samorządy prawnicze.
02.01.2026| Identyfikator: | Dz.U.UE.C.2025.2982 |
| Rodzaj: | Ogłoszenie |
| Tytuł: | Publikacja informacji dotyczącej zatwierdzenia zmiany standardowej w specyfikacji produktu objętego oznaczeniem geograficznym zgodnie z art. 5 ust. 4 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2025/27 |
| Data aktu: | 11/06/2025 |
| Data ogłoszenia: | 11/06/2025 |