Konkluzje Rady w sprawie technologii danych służących poprawie lepszego stanowienia prawa.

Konkluzje Rady w sprawie technologii danych służących poprawie "lepszego stanowienia prawa"
(2021/C 241/04)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
1.
UZNAJE, że proces odbudowy po skutkach pandemii COVID-19 stanowi wyzwanie gospodarcze i społeczne, przed którym stoi UE, i PRZYPOMINA, że aby sprostać temu wyzwaniu, ramy regulacyjne UE muszą być jak najbardziej konkurencyjne, skuteczne, wydajne, spójne, przewidywalne, sprzyjające innowacjom, dostosowane do przyszłych wymogów, zrównoważone i odporne 1 .
2.
DOSTRZEGA, że lepsze stanowienie prawa musi być ważnym punktem programu działań i musi przyjąć globalne i nadrzędne podejście, aby przyczynić się do wzrostu gospodarczego, konkurencyjności, dobrobytu społecznego oraz, między innymi, transformacji ekologicznej i cyfrowej w Unii oraz właściwego funkcjonowania jednolitego rynku.
3.
POWTARZA, że lepsze stanowienie prawa jest jednym z kluczowych czynników napędzających zrównoważony wzrost gospodarczy sprzyjający włączeniu społecznemu, wspierając konkurencyjność i innowacje, umożliwiając cyfryzację i tworzenie miejsc pracy oraz zwiększając przejrzystość i wsparcie publiczne dla prawodawstwa UE; w tym względzie PRZYWOŁUJE konkluzje Rady z grudnia 2014 r. 2 , maja 2016 r. 3 , listopada 2018 r. 4 , listopada 2019 r. 5  oraz lutego i listopada 2020 r. 6 ; PRZYPOMINA o wspólnej odpowiedzialności Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji w zakresie tworzenia prawodawstwa unijnego wysokiej jakości, co zostało uznane przez te trzy instytucje w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym w sprawie lepszego stanowienia prawa 7 .
4.
UZNAJE, że UE i jej państwa członkowskie stoją w obliczu ciągłych, a czasem radykalnych zmian środowiskowych, technologicznych i społecznych oraz że prawodawstwo UE i procedury wspierające muszą być w stanie dostosować się do tych zmian i być przygotowane na nowe wyzwania.
5.
PODKREŚLA, że technologie danych mogą przyczyniać się do skuteczniejszych, wydajniejszych, mniej czasochłonnych i solidniejszych ocen skutków, ewaluacji i prognoz, wspierając wysokiej jakości elastyczne i mniej uciążliwe prawodawstwo.
6.
ODNOTOWUJE komunikat Komisji pt. "Lepsze stanowienie prawa: podsumowanie dotychczasowych osiągnięć i utrzymanie dalszego zaangażowania" z kwietnia 2019 r. 8 , w którym stwierdzono, że "narzędzia służące lepszemu stanowieniu prawa są stosowane w stale zmieniającym się świecie, w którym wyzwania polityczne i priorytety wciąż ewoluują. (...) W tym coraz bardziej skomplikowanym świecie niezwykle ważne jest, aby dobrze rozumieć skutki obejmujące wiele sektorów, a także być w stanie identyfikować możliwości synergii i wdrażać odpowiednie rozwiązania na wszystkich etapach pełnego cyklu kształtowania polityki, od ewaluacji po wdrażanie." 9 ; ponadto ODNOTOWUJE komunikat Komisji pt. "Sztuczna inteligencja dla Europy" z kwietnia 2018 r. 10 , "Europejską strategię w zakresie danych" z lutego 2020 r. 11 , Białą księgę w sprawie sztucznej inteligencji z lutego 2020 r. 12 , konkluzje Rady pt. "Kształtowanie cyfrowej przyszłości Europy" z czerwca 2020 r. 13 , a także wniosek dotyczący rozporządzenia ustanawiającego zharmonizowane przepisy dotyczące sztucznej inteligencji (akt o sztucznej inteligencji) z kwietnia 2021 r. 14

Dostosowane do przyszłych wymogów i odporne prawodawstwo

7.
WSPIERA stałe zaangażowanie Komisji w tworzenie skutecznego, wydajnego, dostosowanego do przyszłych wymogów i neutralnego technologicznie prawodawstwa zgodnego z zasadami lepszego stanowienia prawa w celu promowania konkurencyjności i odporności gospodarki UE, dobrostanu społecznego i funkcjonowania jednolitego rynku, wzmocnienia pozycji UE jako lidera w transformacji ekologicznej i transformacji cyfrowej oraz poszanowania wartości Unii Europejskiej i zdolności przyszłych pokoleń do rozwoju.
8.
WZYWA Komisję, by wzmogła wysiłki na rzecz angażowania społeczeństwa i zainteresowanych stron, w szczególności mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw, w stosowanie zasady "najpierw myśl na małą skalę" w procesie decyzyjnym w celu zapewnienia, aby prawodawstwo UE było jasne, przynosiło spodziewane korzyści i nie stwarzało niepotrzebnych obciążeń, a jednocześnie było dostosowane do przyszłych wymogów i sprzyjało innowacjom; ODNOTOWUJE, że narzędzia cyfrowe mogą być pomocne w gromadzeniu i analizie wkładów zainteresowanych stron.

Podejmowanie decyzji oparte na dowodach

9.
ZAZNACZA, że solidny, oparty na dowodach proces decyzyjny jest jednym z kluczowych wymogów umożliwiających trafne przewidywanie potencjału i ryzyka związanych z powstającymi technologiami oraz reagowanie na zmianę klimatu.
10.
ODNOTOWUJE, że potrzebne są wiarygodne dane wysokiej jakości, gromadzone z czasem przez Komisję we współpracy z państwami członkowskimi, do celów ocen skutków, ewaluacji i prognoz na szczeblu UE; ZWRACA SIĘ do Komisji, aby poprawiła swoją zdolność do regularnego aktualizowania istniejących danych i do maksymalizowania otwartości i (ponownego) wykorzystywania tych danych do celów rzetelnego i opartego na dowodach procesu decyzyjnego.

Technologie danych wspierające lepsze stanowienie prawa

11.
ZWRACA SIĘ do Komisji i państw członkowskich, aby wykorzystywały technologie danych w celu wsparcia procesu legislacyjnego, w szczególności jakościowych i ilościowych aspektów ocen skutków, egzekwowania i przestrzegania przepisów, co przyczyni się do zidentyfikowania możliwości w zakresie zmniejszenia obciążeń w nowym i istniejącym prawodawstwie UE oraz będzie wspierać tworzenie bardziej neutralnego technologicznie, ukierunkowanego, dostosowanego do przyszłych wymogów prawodawstwa wysokiej jakości.
12.
UZNAJE, że technologie danych mogą przyczynić się do poprawy oceny ryzyka 15  i sprawić, by regulacje lepiej reagowały na szybko zmieniający się świat, a także lepiej odpowiadały potrzebom, postrzeganiu i oczekiwaniom obywateli, administracji i przedsiębiorstw.
13.
ZWRACA SIĘ do Komisji i państw członkowskich, aby przy posługiwaniu się technologiami danych, takimi jak sztuczna inteligencja, dążyły do stosowania podejścia ukierunkowanego na człowieka w odniesieniu do wartości i praw podstawowych UE, tak aby w jak największym stopniu zapewnić wykorzystanie wysokiej jakości źródeł danych i metod; aby formułowały i egzekwowały normy etyczne z należytym poszanowaniem podstawowych zasad, przy zapewnieniu bezpieczeństwa obywateli i spełnieniu ich uzasadnionych oczekiwań; oraz aby zarządzały ryzykiem związanym z ochroną, prywatnością i integralnością danych, aby zapewnić niedyskryminację i godność ludzką.
14.
UWYPUKLA znaczenie współpracy na szczeblach unijnym, krajowym i regionalnym w zakresie stosowania technologii danych w celu poprawy cyklu polityki UE, w tym etapu wdrażania, co przyczyni się do wysiłków Unii Europejskiej ukierunkowanych na zajęcie pozycji światowego lidera w gospodarce opartej na danych.
15.
WZYWA DO utworzenia wspólnych europejskich przestrzeni danych, o czym mowa w komunikacie Komisji pt. "Europejska strategia w zakresie danych" z lutego 2020 r. 16 , które to przestrzenie powinny być proste i opierać się na interoperacyjnych narzędziach w celu zapewnienia szybkiego i skutecznego wdrażania oraz umożliwiać, w miarę możliwości i stosownie do przypadku, łączenie i udostępnianie danych przez państwa członkowskie w celu poprawy wykorzystania narzędzi lepszego stanowienia prawa, a jednocześnie zapewniać kompleksowe bezpieczeństwo i ochronę danych zgodnie z prawem UE.
16.
ZAZNACZA, że informacje z sektora publicznego powinny być publicznie dostępne zawsze, gdy jest to możliwe i właściwe, aby wspierać przejrzystość i ponowne wykorzystywanie danych, zgodnie z dyrektywą w sprawie otwartych danych 17  i rozporządzeniem o ochronie danych 18 , zwłaszcza w celu poprawy ocen skutków, ewaluacji i prognoz na szczeblu UE.
17.
WZYWA DO wspólnych wysiłków na rzecz zwiększenia odporności Europy oraz opracowania lepszych strategii politycznych i bardziej dostosowanych do przyszłych wymogów, sprzyjających innowacjom, przewidywalnych, spójnych i skutecznych ram regulacyjnych umożliwiających osiągnięcie konkretnych rezultatów, zwłaszcza w zakresie odbudowy gospodarczej i społecznej po pandemii COVID-19.
18.
WZYWA Komisję, aby uwzględniła wykorzystanie technologii danych w Zestawie instrumentów służących lepszemu stanowieniu prawa w celu wspierania etapów stanowienia prawa, od ocen skutków po działania w ramach programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT).
19.
ZWRACA SIĘ do Komisji i państw członkowskich, aby na szczeblu UE wspólnie, przy należytym uwzględnieniu ogólnych ram lepszego stanowienia prawa, rozważyły, w jaki sposób promować wykorzystanie technologii danych wspierających oparte na danych, domyślnie cyfrowe prawodawstwo wysokiej jakości.
1 13026/20.
2 16000/14.
3 95/80/16.
4 14137/18.
5 14656/19.
6 6232/20 i 13026/20.
7 Porozumienie międzyinstytucjonalne pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą Unii Europejskiej a Komisją Europejską w sprawie lepszego stanowienia prawa (motyw 2).
8 8648/19 + ADD 1.
9 S. 4 akapit pierwszy.
10 8507/18 + ADD 1.
11 6250/20.
12 6266/20.
13 8711/20.
14 ST 8115/21 + ADD 1-5.
15 Zestaw instrumentów służących lepszemu stanowieniu prawa, narzędzie nr 15.
16 6250/20.
17 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1024 z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie otwartych danych i ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego (Dz.U. L 172 z 26.6.2019, s. 56).
18 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz.U. L 119 z 4.5.2016, s. 1).

Zmiany w prawie

Od 2026 roku sześć nowych miast, zmiany granic gmin i wiele kontrowersji

Janów Podlaski, Stanisławów, Małkinia Górna, Staroźreby, Branice, Janów - te miejscowości 1 stycznia 2026 r. uzyskają status miast. Jedna z gmin zmieni nazwę, a w przypadku 21 gmin miejskich i wiejskich dojdzie do zmiany granic gmin. Rada Ministrów zmieniała w wielu wypadkach granice, mimo negatywnej opinii niektórych samorządów, których zmiany dotyczą. MSWiA zapowiedział nowelizację przepisów, tak aby ograniczyć konflikty.

Robert Horbaczewski 31.12.2025
Rosną opłaty za składniki krwi

Określenie wysokości opłat za krew i jej składniki wydawane przez jednostki organizacyjne publicznej służby krwi, obowiązujące przez cały kolejny rok zawiera rozporządzenie Ministra Zdrowia, które wchodzi w życie 1 stycznia 2026 r. Zakłada ono, że od przyszłego roku stawki za poszczególne składniki krwi znacznie wzrosną w porównaniu do 2025 r., przekraczając znacznie poziom inflacji.

Inga Stawicka 31.12.2025
W czwartek wchodzi w życie wiele nowych przepisów

Przełom roku to okres, kiedy wchodzi w życie wiele nowych regulacji prawnych. Dużo zmian czeka zarówno przedsiębiorców, jak i zwykłego Kowalskiego. Przybywa obowiązków podatkowych, ale za to biznes ma odczuć pozytywnie skutki tegorocznych wysiłków deregulacyjnych - albo znikną niektóre bariery, albo przynajmniej małe i średnie firmy będą nimi mniej ograniczane. Trendem jest większa ilość elektroniki, Polacy muszą też jednak zaktualizować sobie wiedzę o ojczystym języku.

Michał Kosiarski 31.12.2025
W Nowy Rok wejdziemy z nowym prawem dla pracowników i emerytów

Od 1 stycznia 2026 roku do stażu pracy, który ma wpływ na uprawnienia pracownicze takie jak np. długość urlopu wypoczynkowego, zaliczana będzie praca na umowie zleceniu czy prowadzenie działalności gospodarczej. Wzrośnie też minimalne wynagrodzenie za pracę oraz minimalna stawka godzinowa i wyniesie odpowiednio 4806 zł brutto i 31,40 zł brutto. Do 7 tys. zł wzrośnie zasiłek pogrzebowy, a ZUS przeliczy świadczenia emerytom czerwcowym. A to nie jedyne zmiany w prawie, które warto odnotować.

Grażyna J. Leśniak 31.12.2025
Ustawa o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych – ważne informacje dla pracodawcy i pracowników

13 grudnia 2025 r. weszła w życie ustawa o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych. Nowe przepisy upraszczają procedury zawierania i ewidencjonowania układów, przewidują możliwość skorzystania ze wsparcia mediatorki lub mediatora w rokowaniach oraz pozwalają regulować m.in. kwestie godzenia życia zawodowego i prywatnego, równości płci, procedur antymobbingowych czy wykorzystywania nowych technologii, w tym sztucznej inteligencji.

Grażyna J. Leśniak 30.12.2025
Wskaźnik POLSTR po raz pierwszy w przepisach

Wskaźnik referencyjny POLSTR, który za dwa lata ma definitywnie zastąpić WIBOR, po raz pierwszy pojawił się w powszechnie obowiązujących przepisach. Jego stawkę określił resort finansów w obwieszeniu dotyczącym tzw. safe harbour przy cenach transferowych obowiązującym od 1 stycznia 2026 r.

Michał Kosiarski 29.12.2025
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2021.241.13

Rodzaj: Informacja
Tytuł: Konkluzje Rady w sprawie technologii danych służących poprawie lepszego stanowienia prawa.
Data aktu: 27/05/2021
Data ogłoszenia: 21/06/2021