(Dz.U.UE C z dnia 29 listopada 2019 r.)
SPIS TRESCI
Wykaz skrótów
PRZEDMOWA
WPROWADZENIE I OGÓLNY KONTEKST PRAWNY
1. Informacje ogólne
1.1. Główne cechy decyzji ramowej
1.1.1. Przekazanie wyroku i zaświadczenia
1.1.2. Zaświadczenie
1.1.3. Wyrok
1.1.4. Kara
1.1.5. Państwo wydające i państwo wykonujące
1.2. Zasada wzajemnego uznawania
1.3. Skutek prawny decyzji ramowych UE
1.4. Artykuł 267 TFUE: postępowanie prejudycjalne
CZĘŚĆ I: PRZEKAZYWANIE WYROKU I ZAŚWIADCZENIA
2. Wymogi dotyczące przekazywania
2.1. Zakres stosowania decyzji ramowej
2.1.1. Zakres podmiotowy:
2.1.2. Zakres przedmiotowy:
2.1.3. Ratione temporis:
2.2. Właściwe organy
2.3. Wybór państwa wykonującego
2.3.1. Scenariusze zgodnie z art. 4 ust. 1
2.3.2. Przekazanie do państwa członkowskiego, którego osoba skazana jest obywatelem i w którym mieszka (art. 4 ust. 1 lit. a))
2.3.3. Przekazanie do państwa członkowskiego, do którego osoba skazana będzie deportowana (art. 4 ust. 1 lit. b))
2.3.4. Przekazanie do dowolnego innego państwa członkowskiego, które wyraża na nie zgodę (art. 4 ust. 1 lit. c))
2.4. Świadoma zgoda osoby skazanej
2.5. Zgoda państwa wykonującego
2.6. Stanowisko osoby skazanej
2.7. Ocena resocjalizacji
2.7.1. Państwo wydające musi uzyskać pewność
2.7.2. Konsultacje z państwem wykonującym w stosownych przypadkach
2.7.3. Definicja resocjalizacji
2.7.4. Warunki wykonywania kar
2.8. Wykaz 32 kategorii przestępstw dających podstawę do przekazania bez weryfikacji podwójnej karalności
2.9. Słabsze grupy społeczne: sprawcy nieletni i z zaburzeniami psychicznymi a przekazywanie środków związanych z leczeniem psychiatrycznym lub opieką zdrowotną
2.10. Uwzględnienie praw podstawowych przez państwo wydające
3. Procedura przekazania
3.1. Podmioty uprawnione do wszczęcia procedury
3.2. Procedura uzyskania stanowiska osoby skazanej
3.3. Powiadomienie osoby skazanej (art. 6 ust. 4 i formularz w załączniku II)
3.4. Dokumenty, które należy przesłać
3.4.1. Zaświadczenie
3.4.2. Wyrok
3.5. Przydatne informacje uzupełniające ze strony państwa wydającego
3.6. Przekazanie
3.7. Wniosek o udzielenie informacji w sprawie przepisów dotyczących przedterminowego lub warunkowego zwolnienia
3.8. Wniosek o tymczasowe aresztowanie
3.9. Wycofanie zaświadczenia
CZĘŚĆ II: UZNANIE WYROKU I WYKONANIE KARY
4. Procedura uznania
4.1. Termin podjęcia decyzji w sprawie uznania a środki ochrony prawnej przeciwko decyzji o przekazaniu
4.2. Wniosek o tłumaczenie wyroku
4.3. Odroczenie
4.4. Tymczasowe aresztowanie
5. Decyzja o uznaniu i wykonaniu
5.1. Ogólny obowiązek uznania i wykonania
5.2. Zgoda państwa wykonującego
5.3. Wykaz 32 kategorii przestępstw, w przypadku których nie ma weryfikacji podwójnej karalności
5.4. Dostosowanie kary
5.5. Podstawy odmowy uznania i wykonania
5.5.1. Niekompletne lub niepoprawne zaświadczenie (art. 9 ust. 1 lit. a))
5.5.2. Niezgodność z kryteriami w zakresie przekazywania (art. 9 ust. 1 lit. b))
5.5.3. Zasada ne bis in idem (art. 9 ust. 1 lit. c))
5.5.4. Brak podwójnej karalności (art. 9 ust. 1 lit. d))
5.5.5. Wykonanie kary uległo przedawnieniu (art. 9 ust. 1 lit. e))
5.5.6. Immunitet zgodnie z prawem państwa wykonującego (art. 9 ust. 1 lit. f))
5.5.7. Wiek odpowiedzialności karnej (art. 9 ust. 1 lit. g))
5.5.8. Pozostała do odbycia część kary jest zbyt krótka (art. 9 ust. 1 lit. h))
5.5.9. Wyroki zaoczne (art. 9 ust. 1 lit. i))
5.5.10. Ściganie za przestępstwa popełnione przed przekazaniem (art. 9 ust. 1 lit. j))
5.5.11. Środek związany z leczeniem psychiatrycznym lub opieką zdrowotną lub inny środek polegający na pozbawieniu wolności (art. 9 ust. 1 lit. k))
5.5.12. Eksterytorialność (art. 9 ust. 1 lit. l))
5.6. Częściowe uznanie i wykonanie
6. Przekazanie osoby skazanej
6.1. Terminy fizycznego przekazania
6.2. Tranzyt przez inne państwo członkowskie
6.3. Koszty przekazania
6.4. Dokumenty podróży
7. Wykonanie kary
7.1. Prawo regulujące wykonanie
7.2. Zaliczenie okresu pozbawienia wolności na poczet kary
7.3. Przedterminowe lub warunkowe zwolnienie
7.4. Amnestia, ułaskawienie
7.5. Rewizja wyroku
7.6. Prawo do wykonania wyroku
7.7. Obowiązki dotyczące komunikacji i informacji
8. Zasada specjalności
CZĘŚĆ III POZSTAŁE KWESTIE
9. Komunikacja między właściwymi organami na poszczególnych etapach procedury
10. Stosunek do innych umów
11. Powiązania z innymi instrumentami dotyczącymi współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych
11.1. Decyzja ramowa 2002/584/WSiSW w sprawie europejskiego nakazu aresztowania
11.2. Inne instrumenty
11.2.1. Dyrektywa 2012/29/UE o prawach ofiar
11.2.2. Decyzja ramowa 2008/947/WSiSW o stosowaniu zasady wzajemnego uznawania do decyzji w sprawie zawieszenia i kar alternatywnych
ZAŁĄCZNIK I - Decyzja ramowa 2008/909/WSiSW, nieoficjalna wersja skonsolidowana
ZAŁĄCZNIK II - Zaświadczenie do celów przekazania
ZAŁĄCZNIK III - Powiadomienie osoby skazanej
ZAŁĄCZNIK IV - Schemat decyzji ramowej 2008/909/WSiSW
ZAŁĄCZNIK V - Źródła informacji
ZAŁĄCZNIK VI - Wykaz wyroków Trybunału Sprawiedliwości dotyczących decyzji ramowej 2008/909/WSiSW
ZAŁĄCZNIK VII - Wykaz wyroków Trybunału Sprawiedliwości dotyczących decyzji ramowej 2002/584
Wykaz skrótów
| konwencja z Schengen | Konwencja wykonawcza do układu z Schengen z dnia 19 czerwca 1990 r. |
| ENA | Europejski nakaz aresztowania |
| EKPC | Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności |
| ETPC | Europejski Trybunał Praw Człowieka |
| EJN | Europejska Sieć Sądowa w sprawach karnych |
| EuroPris | Europejska Organizacja Służby Więziennej i Kuratorskiej |
| Decyzja ramowa 2002/584 | Decyzja ramowa Rady 2002/584/WSiSW z dnia 13 czerwca 2002 r. w sprawie europejskiego nakazu aresztowania i procedury wydawania osób między państwami członkowskimi |
| Decyzja ramowa | Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW z dnia 27 listopada 2008 r. o stosowaniu zasady wzajemnego uznawania do wyroków skazujących na karę pozbawienia wolności lub inny środek polegający na pozbawieniu wolności - w celu wykonania tych wyroków w Unii Europejskiej |
| Decyzja ramowa 2008/947 | Decyzja ramowa Rady 2008/947/WSiSW z dnia 27 listopada 2008 r. o stosowaniu zasady wzajemnego uznawania do wyroków i decyzji w sprawie zawieszenia lub warunkowego zwolnienia w celu nadzorowania przestrzegania warunków zawieszenia i obowiązków wynikających z kar alternatywnych |
| Decyzja ramowa 2009/299 | Decyzja ramowa Rady 2009/299/WSiSW z dnia 26 lutego 2009 r. zmieniająca decyzje ramowe 2002/584/WSiSW, 2005/214/WSiSW, 2006/783/ WSiSW, 2008/909/WSiSW oraz 2008/947/WSiSW i tym samym wzmacniająca prawa procesowe osób oraz ułatwiająca stosowanie zasady wzajemnego uznawania do orzeczeń wydanych pod nieobecność danej osoby na rozprawie |
| TUE | Traktat o Unii Europejskiej |
| TFUE | Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej |
| dyrektywa o prawach ofiar | Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/29/UE z dnia 25 paź dziernika 2012 r. ustanawiająca normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar przestępstw oraz zastępująca decyzję ramową Rady 2001/220/WSiSW |
| konwencja RE z 1983 r. | Konwencja Rady Europy o przekazywaniu osób skazanych z dnia 21 marca 1983 r. |
| Protokół dodatkowy RE z 1997 r. | Protokół dodatkowy do Konwencji Rady Europy o przekazywaniu osób skazanych z dnia 18 grudnia 1997 r. |
|
Zastrzeżenie prawne: Niniejszy podręcznik nie jest prawnie wiążący ani nie ma charakteru wyczerpującego. Pozostaje on bez uszczerbku dla obowiązujących przepisów prawa Unii oraz jego dalszego rozwoju. Pozostaje on również bez uszczerbku dla oficjalnej wykładni prawa Unii, której może dokonać Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. |
PRZEDMOWA
Niniejszy podręcznik ma zapewnić państwom członkowskim i wyznaczonym przez nie właściwym organom praktyczne wytyczne dotyczące stosowania decyzji ramowej Rady 2008/909/WSiSW z dnia 27 listopada 2008 r. (zwanej dalej "decyzją ramową"), zmienionej decyzją ramową Rady 2009/299/WSiSW z dnia 26 lutego 2009 r. dotyczącą orzeczeń wydanych pod nieobecność danej osoby na rozprawie 1 (zwaną dalej "decyzją ramową 2009/299"). Datę wdrożenia decyzji ramowej wyznaczono na 5 grudnia 2011 r. Przy sporządzaniu niniejszego podręcznika Komisja wzięła pod uwagę opinie wyrażone przez praktyków w trakcie licznych posiedzeń ekspertów zorganizowanych we współpracy z Europejską Organizacją Służby Więziennej i Kuratorskiej (zwaną dalej "EuroPris"), podczas których uczestnicy wymieniali informacje na temat wyzwań i przeszkód we wdrażaniu tego instrumentu oraz przekazywania osób skazanych w praktyce 2 . Ponadto projekt dokumentu skonsultowano z ekspertami zaproszonymi przez Komisję. W dniu 5 lutego 2014 r. opublikowano sprawozdanie z wdrażania decyzji ramowej 3 .
Podręcznik jest dostępny pod adresem: https://e-justice.europa.eu oraz na stronie internetowej Europejskiej Sieci Sądowej 4 we wszystkich językach urzędowych Unii.
Informacje dotyczące wdrażania przedmiotowej decyzji ramowej oraz oświadczenia złożone przez poszczególne państwa członkowskie można znaleźć na stronie internetowej Europejskiej Sieci Sądowej 5 .
Cennym dokumentem zawierającym praktyczne wskazówki jest "Podręcznik praktyczny EuroPris dotyczący przekazywania osób skazanych" 6 .
Zgodnie z art. 3 decyzji Rady 2002/187/WSiSW jednym z celów Eurojustu jest usprawnianie wykonywania wniosków i decyzji dotyczących współpracy wymiarów sprawiedliwości, w tym wniosków i decyzji opartych na instrumentach służących wdrożeniu zasady wzajemnego uznawania. Eurojust może zatem działać jako organ ułatwiający i koordynujący w sprawach dotyczących przekazywania więźniów 7 .
Informacje zamieszczone w niniejszym podręczniku są aktualne do dnia 1 lipca 2019 r.
WPROWADZENIE I OGÓLNY KONTEKST PRAWNY
- jeśli przestępstwo stanowiące podstawę europejskiego nakazu aresztowania zagrożone jest karą dożywotniego pozbawienia wolności lub środkiem zabezpieczającym, wykonanie przedmiotowego nakazu aresztowania następuje pod warunkiem że w systemie prawnym wydającego nakaz państwa członkowskiego istnieją przepisy dopuszczające rewizję wymiaru kary lub zastosowanych środków, dokonywanej na wniosek lub najpóźniej po upływie 20 lat, albo wystąpienie o zastosowanie prawa łaski, o co osoba ta ma prawo się ubiegać na mocy obowiązującego w wydającym nakaz państwie członkowskim prawa lub praktyki, mając na celu uniknięcie wykonania takiej kary lub środka zabezpieczającego;
- w przypadku gdy osoba, której dotyczy europejski nakaz aresztowania do celów ścigania, jest uznawana za obywatela lub osobę stale przebywającą w wykonującym nakaz państwie członkowskim, przekazanie następuje pod warunkiem że osoba ta po rozprawie zostaje przekazana do wykonującego nakaz państwa członkowskiego w celu odbycia tam kary pozbawienia wolności lub wykonania środka zabezpieczającego, orzeczonych w wydającym nakaz państwie członkowskim.
Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.
12.01.2026W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.
12.01.2026Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.
09.01.2026Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.
08.01.2026Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.
08.01.2026Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.
08.01.2026| Identyfikator: | Dz.U.UE.C.2019.403.2 |
| Rodzaj: | Informacja |
| Tytuł: | Zawiadomienie Komisji - Podręcznik przekazywania osób skazanych i kar pozbawienia wolności w Unii Europejskiej. |
| Data aktu: | 29/11/2019 |
| Data ogłoszenia: | 29/11/2019 |
| Data wejścia w życie: | 29/11/2019 |