Przypadki, w których żołnierze zawodowi i żołnierze pełniący służbę kandydacką są zwolnieni od obowiązku noszenia umundurowania i oznak wojskowych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA OBRONY NARODOWEJ
z dnia 15 stycznia 2015 r.
w sprawie przypadków, w których żołnierze zawodowi i żołnierze pełniący służbę kandydacką są zwolnieni od obowiązku noszenia umundurowania i oznak wojskowych

Na podstawie art. 137a ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 860, 2112 i 2320 oraz z 2021 r. poz. 159) zarządza się, co następuje:
§  1. 
Rozporządzenie określa przypadki, w których żołnierze zawodowi i żołnierze pełniący służbę kandydacką, zwani dalej "żołnierzami", są zwolnieni od obowiązku noszenia umundurowania i oznak wojskowych w czasie wykonywania zadań służbowych.
§  2. 
Żołnierz w czasie wykonywania zadań służbowych jest zwolniony od obowiązku noszenia umundurowania oraz oznak wojskowych w przypadku:
1)
prowadzenia prac, robót i czynności specjalistycznych wymagających, według odrębnych przepisów, stosowania odzieży ochronnej lub roboczej albo ubioru specjalnego;
2)
służbowego wyjazdu za granicę, chyba że organ wojskowy delegujący żołnierza określi czynności, których wykonywanie za granicą wymaga występowania w umundurowaniu oraz oznakach wojskowych, z zastrzeżeniem § 5;
3)
uzasadnionego względami zdrowotnymi wniosku lekarza wojskowego, za zgodą przełożonego żołnierza;
4)
występowania przed organami i urzędami cywilnymi, za zgodą przełożonego żołnierza;
5)
leczenia i rehabilitacji;
6)
udzielania świadczeń zdrowotnych, w szczególności badaniu stanu zdrowia, rozpoznaniu chorób i zapobieganiu im, udzielaniu porad lekarskich, za zgodą przełożonego żołnierza;
7)
wykonywania poza terenem wojskowym czynności o charakterze kulturalnym i sportowym;
8)
udziału w sympozjach, kongresach, prelekcjach, zajęciach dydaktycznych oraz innych wystąpieniach o charakterze publicznym, a także wystąpieniach w środkach masowego przekazu za zgodą przełożonego żołnierza;
9)
pobierania nauki poza Siłami Zbrojnymi Rzeczypospolitej Polskiej, w przypadkach, o których mowa w art. 53 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
§  3. 
1. 
Żołnierza - kobietę w ciąży zwalnia się od obowiązku noszenia umundurowania i oznak wojskowych w czasie wykonywania zadań służbowych, na jej pisemny wniosek skierowany do dowódcy (dyrektora, szefa, komendanta, kierownika, prezesa) jednostki wojskowej.
2. 
Zwolnienie od obowiązku noszenia umundurowania, o którym mowa w ust. 1, ogłasza się w rozkazie dowódcy jednostki wojskowej (dyrektora, szefa, komendanta, kierownika, prezesa).
§  4. 
Od obowiązku noszenia umundurowania i oznak wojskowych jest zwolniony również żołnierz pełniący służbę wojskową w:
1)
Sekretariacie Ministra Obrony Narodowej oraz w komórce organizacyjnej Ministerstwa Obrony Narodowej właściwej do spraw współpracy międzynarodowej, podczas wykonywania czynności służbowych określonych każdorazowo przez dyrektora tej komórki organizacyjnej;
2)
jednostkach organizacyjnych Żandarmerii Wojskowej, podczas wykonywania czynności operacyjno-rozpoznawczych oraz innych czynności, określonych przez dowódcę właściwej jednostki organizacyjnej;
3)
Służbie Kontrwywiadu Wojskowego i Służbie Wywiadu Wojskowego na stanowiskach służbowych, których zajmowanie wymaga występowania w ubiorze cywilnym, określonych odpowiednio przez Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego i Szefa Służby Wywiadu Wojskowego;
4)
Wojskach Specjalnych, podczas czynności służbowych, w sytuacjach i na zasadach określonych przez Dowódcę Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych;
5)
wojskowych jednostkach organizacyjnych prokuratury - na stanowiskach prokuratorów i asesorów, podczas wykonywania czynności służbowych określonych przez Naczelnego Prokuratora Wojskowego;
6)
sądach wojskowych - na stanowiskach sędziów, podczas wykonywania czynności służbowych określonych przez prezesa właściwego sądu wojskowego;
7)
komórkach i jednostkach organizacyjnych resortu obrony narodowej - na stanowiskach radców prawnych w grupie osobowej obsługi prawnej;
8)
jednostce wojskowej, wskazanej przez Ministra Obrony Narodowej, o której mowa w art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1995 r. o urzędzie Ministra Obrony Narodowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 196) - na stanowiskach służbowych związanych z wykonywaniem zadań ochrony obiektów i urządzeń o szczególnym znaczeniu oraz zapewnieniem ich funkcjonowania, określonych przez Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego.
§  5. 
Żołnierz pełniący służbę poza granicami kraju, w polskich kontyngentach wojskowych oraz w sztabach i jednostkach Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego może być zwolniony od obowiązku noszenia umundurowania i oznak wojskowych, na podstawie odrębnych przepisów określonych przez właściwy organy tych formacji.
§  6. 
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. 1
1 Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 marca 2004 r. w sprawie przypadków, w których żołnierze zawodowi są zwolnieni od obowiązku noszenia umundurowania i oznak wojskowych (Dz. U. Nr 73, poz. 660, z 2007 r. Nr 155, poz. 1090, z 2008 r. Nr 23, poz. 139 oraz z 2011 r. Nr 146, poz. 873), które utraciło moc na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 października 2013 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1355).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2021.192 t.j.

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Przypadki, w których żołnierze zawodowi i żołnierze pełniący służbę kandydacką są zwolnieni od obowiązku noszenia umundurowania i oznak wojskowych.
Data aktu: 15/01/2015
Data ogłoszenia: 29/01/2021
Data wejścia w życie: 27/01/2015