Ustanowienie odznaki honorowej "Za Zasługi dla Ochrony Praw Człowieka", ustalenie jej wzoru, zasad i trybu nadawania oraz sposobu noszenia.

ROZPORZĄDZENIE
PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
z dnia 2 listopada 2009 r.
w sprawie ustanowienia odznaki honorowej "Za Zasługi dla Ochrony Praw Człowieka", ustalenia jej wzoru, zasad i trybu nadawania oraz sposobu noszenia

Na podstawie art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 21 grudnia 1978 r. o odznakach i mundurach (Dz. U. Nr 31, poz. 130, z późn. zm.) zarządza się, co następuje:
§  1. 
Ustanawia się odznakę honorową "Za Zasługi dla Ochrony Praw Człowieka", zwaną dalej "odznaką".
§  2. 
1. 
Odznaka jest zaszczytnym honorowym wyróżnieniem i może być nadawana obywatelom Rzeczypospolitej Polskiej, obywatelom państw obcych, organizacjom lub instytucjom mającym siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub za granicą, za szczególne osiągnięcia w dziedzinie ochrony praw człowieka.
2. 
Odznaka może być nadana tylko raz.
§  3. 
Odznakę nadaje Rzecznik Praw Obywatelskich z własnej inicjatywy lub na wniosek:
1)
ministra lub kierownika urzędu centralnego;
2)
terenowego organu administracji rządowej lub organu samorządu terytorialnego;
3)
rektora uniwersytetu lub innej uczelni prowadzącej działalność dydaktyczną i badawczą w dziedzinie ochrony praw człowieka;
4)
organizacji pozarządowej, której statutową działalnością jest ochrona praw człowieka;
5)
kierownika przedstawicielstwa dyplomatycznego lub urzędu konsularnego Rzeczypospolitej Polskiej.
§  4. 
1. 
Wniosek o nadanie odznaki zawiera dane osobowe - w przypadku osoby fizycznej, albo nazwę, adres i siedzibę - w przypadku organizacji lub instytucji, oraz informacje o osiągnięciach uzasadniających nadanie odznaki.
2. 
Wzór wniosku o nadanie odznaki osobie fizycznej stanowi załącznik nr 1 do rozporządzenia, a organizacji lub instytucji - załącznik nr 2 do rozporządzenia.
3. 
Wniosek o nadanie odznaki przedstawia się Rzecznikowi Praw Obywatelskich nie później niż na dwa miesiące przed przewidywanym przez wnioskodawcę terminem jej wręczenia.
§  5. 
1.  1
 Odznakę stanowi okrągły medal ze srebra o średnicy 32 mm, z zaznaczoną obustronnie krawędzią, z uszkiem i kółkiem do zawieszenia. Na stronie licowej, okolonej wypukłym majuskułowym napisem w języku łacińskim "IUSTITIAS VESTRAS IUDICABO", przerwanym u dołu wypukłym motywem roślinnym, widnieje pośrodku wypukły znak Rzecznika Praw Obywatelskich przedstawiający świątynię antyczną o kolumnach ze stylizowanych postaci ludzkich. Na stronie odwrotnej z wypukłym napisem majuskułowym wkoło "RZECZNIK PRAW OBYWATELSKICH" przerwanym u dołu wypukłym monogramem z liter "RP" symbolizującym Rzeczpospolitą Polską, widnieje pośrodku kursywny, minuskułowy, wypukły napis w dwóch wierszach "Hominum/Causa". Medal zawieszony jest na wstążce z rypsu szerokości 36 mm w kolorze oliwkowym, z dwoma szafirowymi paskami szerokości 6 mm w odległości 2 mm od krawędzi.
2. 
Wzór odznaki stanowi załącznik nr 3 do rozporządzenia.
§  6. 
1. 
Odznakę wręcza Rzecznik Praw Obywatelskich lub osoba przez niego upoważniona.
2. 
Osoba fizyczna wyróżniona odznaką otrzymuje nieodpłatnie nadaną jej odznakę wraz z dyplomem, którego wzór stanowi załącznik nr 4 do rozporządzenia, oraz legitymacją, której wzór stanowi załącznik nr 5 do rozporządzenia.
3. 
Odznakę nosi się na lewej stronie piersi.
4. 
Organizacja lub instytucja wyróżniona odznaką otrzymuje nieodpłatnie nadaną jej odznakę wraz z dyplomem, według wzoru dyplomu, o którym mowa w ust. 2.
5. 
W razie zgubienia albo zniszczenia odznaki albo dyplomu lub legitymacji stwierdzających jej nadanie, wydaje się odpłatnie wtórny egzemplarz.
§  7. 
Ewidencję wyróżnionych odznaką osób fizycznych, organizacji i instytucji prowadzi Rzecznik Praw Obywatelskich.
§  8. 
Koszty związane z nadawaniem odznaki są pokrywane z budżetu państwa w części, której dysponentem jest Rzecznik Praw Obywatelskich.
§  9. 
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
______

1) Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1126, z 2000 r. Nr 12, poz. 136 i Nr 120, poz. 1268, z 2001 r. Nr 123, poz. 1353 oraz z 2009 r. Nr 92, poz. 753.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr  1

WZÓR WNIOSKU O NADANIE ODZNAKI HONOROWEJ "ZA ZASŁUGI DLA OCHRONY PRAW CZŁOWIEKA" DLA OSÓB FIZYCZNYCH

Nazwisko i imię (imiona) kandydata ..............................

Imię ojca .......................................................

Data i miejsce urodzenia ........................................

Miejsce pracy - stanowisko ......................................

Uzasadnienie wniosku:
Wnoszę o nadanie Odznaki Honorowej za Zasługi dla Ochrony

Praw Człowieka

pieczęć
........................ .......................

(miejscowość i data) (podpis wnioskodawcy)

Przewidywany termin wręczenia odznaki: ..................

ZAŁĄCZNIK Nr  2

WZÓR WNIOSKU O NADANIE ODZNAKI HONOROWEJ "ZA ZASŁUGI DLA OCHRONY PRAW CZŁOWIEKA" DLA ORGANIZACJI LUB INSTYTUCJI

Nazwa, adres i siedziba organizacji lub instytucji ...............

..................................................................

..................................................................

Uzasadnienie wniosku:
Wnoszę o nadanie Odznaki Honorowej za Zasługi dla Ochrony

Praw Człowieka

pieczęć
........................ .......................

(miejscowość i data) (podpis wnioskodawcy)

Przewidywany termin wręczenia odznaki: ...................

ZAŁĄCZNIK Nr  3

WZÓR ODZNAKI HONOROWEJ "ZA ZASŁUGI DLA OCHRONY PRAW CZŁOWIEKA"

ZAŁĄCZNIK Nr  4

WZÓR DYPLOMU STWIERDZAJĄCEGO NADANIE ODZNAKI HONOROWEJ "ZA ZASŁUGI DLA OCHRONY PRAW CZŁOWIEKA"

wzór

Objaśnienie:

Dyplom stanowi karton koloru jasnożółtego z napisami koloru ciemnoniebieskiego, w formacie A4.

ZAŁĄCZNIK Nr  5

WZÓR LEGITYMACJI STWIERDZAJĄCEJ NADANIE ODZNAKI HONOROWEJ "ZA ZASŁUGI DLA OCHRONY PRAW CZŁOWIEKA"

wzór

Objaśnienie:

Okładka do legitymacji jest koloru czerwonego i ma wymiary 75x105 mm.

1 § 5 ust. 1 zmieniony przez § 1 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2024 r. (Dz.U.2024.667) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 15 maja 2024 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2009.194.1496

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Ustanowienie odznaki honorowej "Za Zasługi dla Ochrony Praw Człowieka", ustalenie jej wzoru, zasad i trybu nadawania oraz sposobu noszenia.
Data aktu: 02/11/2009
Data ogłoszenia: 20/11/2009
Data wejścia w życie: 05/12/2009