Przemiał zbóż.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRÓW APROWIZACJI ORAZ PRZEMYSŁU I HANDLU
z dnia 28 września 1948 r.
wydane w porozumieniu z Ministrami: Administracji Publicznej, Ziem Odzyskanych, Rolnictwa i Reform Rolnych oraz Skarbu o przemiale zbóż.

Na podstawie art. 2 dekretu z dnia 27 czerwca 1946 r. o reglamentowanym zaopatrywaniu ludności w przedmioty powszedniego użytku (Dz. U. R. P. Nr 35, poz. 217) zarządza się, co następuje:
§  1.
Ustala się następujące typy przemiałów:
a)
dla żyta 65%, 82% i 97%,
b)
" pszenicy 50%, 67%, 72% i 97%,
c)
" jęczmienia na mąkę 67%,
d)
" jęczmienia na kaszę 46% i 63%.

Obrót produktami zbożowymi innych przemiałów jest zakazany z wyjątkiem przypadków, przewidzianych w §§ 2 i 3.

§  2.
Minister Aprowizacji może w drodze zarządzenia, ogłoszonego w Monitorze Polskim, ustalić na cele zaopatrzenia reglamentowanego inne przemiały, niż wymienione w § 1.
§  3.
Minister Przemysłu i Handlu może w drodze zarządzenia, ogłoszonego w Monitorze Polskim, ustalić inne przemiały zboża na mąkę przeznaczoną na eksport.
§  4.
Mąki poszczególnych rodzajów przemiału winny jakościowo odpowiadać standartom ustalonym zarządzeniem Ministra Przemysłu i Handlu, ogłoszonym w Monitorze Polskim.
§  5.
Rozkurz wraz z ostatecznym doczyszczeniem zboża na maszynach czyszczących nie może być wyższy niż 3% przemielonego zboża.
§  6.
Całość mąki otrzymanej z przemiału winna być jednolicie przemieszana.

Odciąganie w trakcie procesu przemiałowego mąki niższego przemiału jest zakazane.

Przy przemiale żyta na mąkę 65% i pszenicy na mąkę 50% i 67% można otrzymać dwa gatunki mąki, a mianowicie:

a)
przy przemiale żyta na mąkę 65% poza zasadniczym

I gatunkiem mąki od 0-65%

II gatunek mąki od 65-72%;

b)
przy przemiale pszenicy na mąkę 50% poza zasadniczym

I gatunkiem mąki od 0-50%

II gatunek mąki od 50-72%;

c)
przy przemiale pszenicy na mąkę 67% poza zasadniczym

I gatunkiem mąki od 0-67%

II gatunek mąki od 67-72%.

Odciąganie kaszki manny dozwala się do 2,5% jedynie w młynach posiadających specjalne urządzenia (sortownie do kaszek - reformy). Produkcja kaszy manny powinna być zgłaszana władzom przemysłowym I instancji.

§  7.
Na 100 kg przemielonego zboża przy rozkurzu, który wraz z ostatecznym doczyszczeniem zboża nie może przekroczyć 3%, wydajność przemiału ma wynosić co najmniej:

I. przy przemiale żyta:

a)
na mąkę 65% - 65 kg mąki o zawartości popiołu w przeliczeniu na suchą substancję od 0,72% do 0,88%, 7 kg mąki pośledniej o zawartości popiołu w przeliczeniu na suchą substancję nie wyżej niż 2,8% i 25 kg otrąb;
b)
na mąkę 82% - 82 kg mąki o zawartości popiołu w przeliczeniu na suchą substancję od 1,32% do 1,44% i 15 kg otrąb;
c)
na mąkę 97% - 97 kg mąki o zawartości popiołu w przeliczeniu na suchą substancję od 1,9% do 2%.

II. przy przemiale pszenicy:

a)
na mąkę 50% - 50 kg mąki I gatunku o zawartości popiołu w przeliczeniu na suchą substancję od 0,51% do 0,58%, 22 kg mąki II gatunku o zawartości popiołu w przeliczeniu na suchą substancję od 1,2% do 1,45% i 25 kg otrąb;
b)
na mąkę 67% - 67 kg mąki I gatunku o zawartości popiołu w przeliczeniu na suchą substancję od 0,63% do 0,74%, 5 kg mąki II gatunku o zawartości popiołu w przeliczeniu na suchą substancję nie wyżej niż 2,10% i 25 kg otrąb;
c)
na mąkę 72% - 72 kg mąki o zawartości popiołu w przeliczeniu na suchą substancję od 0,75% do 0,85% i 25 kg otrąb;
d)
na mąkę 97% - 97 kg mąki o zawartości popiołu w przeliczeniu na suchą substancję od 1,9% do 2%.
§  8.
Minister Przemysłu i Handlu w porozumieniu z Ministrami Aprowizacji i Skarbu w drodze zarządzenia ogłoszonego w Monitorze Polskim ustali sposób rozliczania się młynów z otrzymanych do przemiału zbóż i uzyskanych z przemiału głównych i ubocznych produktów przemiału pod względem ilościowym i jakościowym.
§  9.
Zabrania się bez zezwolenia Ministra Przemysłu i Handlu przy przemiale pszenicy dodawać żyto i jęczmień, jak również mieszać w młynach mąkę pszenną z mąką żytnią i jęczmienną.
§  10.
Zabrania się uzyskane z doczyszczania zboża szkodliwe chwasty i inne szkodliwe odpadki przemielać i włączać do głównych i ubocznych produktów przemiału. Odchody otrzymane z maszyn łuszczących i gniotowników mogą być przemielane i dodawane do otrąb. Ziarna łamane i chude, które w trakcie oczyszczania ziarna na maszynach czyszczących zostały wydzielone, mogą być przemielane i dodawane do otrąb. Otręby winny jakościowo odpowiadać standartom ustalonym zarządzeniem Ministra Przemysłu i Handlu, ogłoszonym w Monitorze Polskim.
§  11.
Worki z produktami przemiału, przeznaczonymi do obrotu handlowego, winny być zaplombowane i opatrzone odpowiednią etykietą z podaniem nazwy i adresu młyna lub kaszarni, rodzaju mąki lub kaszy, procentu przemiału i daty jego wykonania.
§  12.
W młynach i kaszarniach winny być prowadzone księgi przemiału, do których powinny być wpisane:
a)
nazwiska i adresy osób, przedsiębiorstw lub instytucji, które oddały zboże do przemiału;
b)
ilości i rodzaje zbóż przyjętych do przemiału i procent ich zanieczyszczenia;
c)
wysokość procentową przemiału;
d)
ilość i jakość wydanych produktów głównych, ubocznych oraz odpadków;
e)
pobrane opłaty przemiałowe w naturze lub gotówce.
§  13.
Kontrolę nad wykonaniem niniejszego rozporządzenia i zarządzeń na jego podstawie wydanych przeprowadzają organy kontroli obrotu zbożem i wytworami młyńsko-piekarnianymi wojewódzkich władz przemysłowych.
§  14.
Obrót mąką wytworzoną przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia według dotychczas obowiązujących norm przemiałowych dozwolony jest do 31 grudnia 1948 r.
§  15.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą obowiązującą od dnia 1 października 1948 r.

Równocześnie traci moc obowiązującą rozporządzenie Ministrów: Aprowizacji oraz Przemysłu i Handlu z dnia 22 grudnia 1947 r. wydane w porozumieniu z Ministrami: Administracji Publicznej, Ziem Odzyskanych, Rolnictwa i Reform Rolnych oraz Skarbu o przemiale zbóż (Dz. U. R. P. z 1948 r. Nr 5, poz. 33).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1948.49.377

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Przemiał zbóż.
Data aktu: 28/09/1948
Data ogłoszenia: 18/10/1948
Data wejścia w życie: 18/10/1948, 01/10/1948