Dyrektywa 91/157/EWG w sprawie baterii i akumulatorów zawierających niektóre substancje niebezpieczne

DYREKTYWA RADY
z dnia 18 marca 1991 r.
w sprawie baterii i akumulatorów zawierających niektóre substancje niebezpieczne

(91/157/EWG)

(Dz.U.UE L z dnia 26 marca 1991 r.)

RADA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH,

uwzględniając Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Gospodarczą, w szczególności jego art. 100a,

uwzględniając wniosek Komisji(1),

we współpracy z Parlamentem Europejskim(2),

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego(3),

a także mając na uwadze, co następuje:

wszelkie rozbieżności między przepisami ustawowymi i środkami administracyjnymi przyjętymi przez Państwa Członkowskie w sprawie unieszkodliwiania baterii i akumulatorów mogłyby spowodować bariery w handlu oraz zakłócić warunki konkurencji we Wspólnocie i w ten sposób mieć bezpośredni wpływ na ustanowienie i funkcjonowanie rynku wewnętrznego; dlatego zbliżenie ustawodawstw w tej dziedzinie wydaje się konieczne;

artykuł 2 ust. 2 dyrektywy Rady 75/442/EWG z dnia 15 lipca 1975 r. w sprawie odpadów(4), zmienionej dyrektywą 91/156/EWG(5), przewiduje, że szczególne przepisy dla poszczególnych przypadków lub też przepisy uzupełniające powyższą dyrektywę mające na celu uregulowanie gospodarowania poszczególnymi kategoriami odpadów są ustanowione w drodze dyrektyw szczegółowych;

cele i zasady polityki Wspólnoty w dziedzinie ochrony środowiska, określone w wspólnotowych programach działań w zakresie ochrony środowiska na podstawie zasad zawartych w art. 130r ust. 1 i 2 Traktatu EWG, mają na celu przede wszystkim zapobieganie, zmniejszanie i likwidowanie, w możliwie największym stopniu, zanieczyszczenia oraz zapewnienie rozsądnego gospodarowania zasobami surowców, opierając się również na zasadzie "zanieczyszczający płaci";

aby osiągnąć te cele, należy zakazać wprowadzania do obrotu niektórych baterii i akumulatorów ze względu na zawartą w nich ilość substancji niebezpiecznych;

w celu zapewnienia odzysku i unieszkodliwiania zużytych baterii i akumulatorów w sposób kontrolowany, Państwa Członkowskie muszą podjąć środki, które zapewnią, że są oznaczone i zbierane oddzielnie;

zbiórka oraz recykling zużytych baterii i akumulatorów może pomóc w uniknięciu zbędnego użycia surowców;

urządzenia, które zawierają zamontowane na stałe baterie lub akumulatory mogą przy ich unieszkodliwianiu stanowić zagrożenie dla środowiska; Państwa Członkowskie powinny dlatego podjąć właściwe środki;

należy ustanowić programy w Państwach Członkowskich, aby osiągnąć różne cele określone powyżej; Komisja powinna być informowana o tych programach oraz podejmowanych środkach szczególnych;

zastosowanie instrumentów ekonomicznych, takich jak ustanawianie systemu kaucji, może zachęcić do oddzielnej zbiórki i recyklingu zużytych baterii i akumulatorów;

należy ustanowić przepisy dotyczące informowania konsumentów w tej dziedzinie;

należy ustalić właściwe procedury w celu wprowadzenia w życie przepisów niniejszej dyrektywy, w szczególności systemu oznakowania, oraz zapewnienia, że dyrektywa może być łatwo dostosowana do postępu naukowo-technicznego; komitet, określony w art. 18 dyrektywy 75/442/EWG, powinien otrzymać wytyczne dotyczące wspierania Komisji w tym zadaniu,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ:

Artykuł  1

Celem niniejszej dyrektywy jest zbliżenie ustawodawstw Państw Członkowskich w zakresie odzysku i unieszkodliwiania, w kontrolowany sposób, zużytych baterii i akumulatorów, zawierających substancje niebezpieczne, zgodnie z załącznikiem I.

Artykuł  2

Do celów niniejszej dyrektywy:

a) "bateria lub akumulator" oznacza źródło energii elektrycznej wytwarzanej przez bezpośrednie przetwarzanie energii chemicznej, składające się z jednej lub większej liczby pierwotnych (nieładowalnych) baterii lub wtórnych (ładowalnych) ogniw, zgodnie w wykazem zawartym w załączniku I;

b) "zużyta bateria lub akumulator" oznacza baterię lub akumulator, których nie można ponownie użyć, i które są przeznaczone do odzysku lub do unieszkodliwienia;

c) "unieszkodliwienie" oznacza każde działanie, opisane w załączniku II A do dyrektywy 75/442/EWG, pod warunkiem że ma zastosowanie do baterii i akumulatorów;

d) "odzysk" oznacza każde działanie, opisane w załączniku II B do dyrektywy 75/442/EWG pod warunkiem że ma zastosowanie do baterii i akumulatorów;

e) "zbiórka" oznacza zbieranie, segregowanie i/lub grupowanie zużytych baterii i akumulatorów;

f) "system kaucji" oznacza system, w ramach którego nabywca, podczas zakupu baterii lub akumulatorów, płaci sprzedawcy sumę pieniędzy, która jest zwracana w momencie zwracania zużytych baterii lub akumulatorów.

Artykuł  3
1. 1
Państwa Członkowskie zakazują, najpóźniej od dnia 1 stycznia 2000 r., obrotu bateriami i akumulatorami zawierającymi więcej niż 0,0005 % rtęci wagowo, włączając w to przypadki, gdy takie baterie i akumulatory są wbudowane w urządzenia. Ogniwa guzikowe i baterie złożone z ogniw guzikowych o zawartości rtęci nie większej niż 2 % wagowo są wyłączone z tego zakazu.
2.
Ustęp 1 zostaje dodany do załącznika I do dyrektywy Rady 76/769/EWG z dnia 27 lipca 1976 r. w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych Państw Członkowskich odnoszących się do ograniczeń we wprowadzaniu do obrotu i stosowaniu niektórych substancji i preparatów niebezpiecznych(6), ostatnio zmienionej dyrektywą 85/610/EWG(7).
Artykuł  4
1.
W ramach programów określonych w art. 6 Państwa Członkowskie podejmują właściwe kroki w celu zapewnienia, aby zużyte baterie i akumulatory były oddzielnie zbierane w związku z ich odzyskiem lub unieszkodliwianiem.
2.
W tym celu Państwa Członkowskie zapewniają, by baterie i akumulatory oraz, w miarę potrzeb, urządzenia, w których są one zamontowane były we właściwy sposób oznakowane. Oznakowanie powinno zawierać wskazania dotyczące:

– oddzielnej zbiórki,

– w stosownych przypadkach, recyklingu,

– zawartości metali ciężkich.

3.
Komisja opracowuje, zgodnie z procedurą określoną w art. 10, szczegółowe przepisy dotyczące systemu oznakowania.

Przepisy te zostają opublikowane w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich.

Artykuł  5

Państwa Członkowskie podejmują środki zapewniające, aby baterie i akumulatory nie były montowane w urządzeniach, chyba że konsument będzie mógł je łatwo wyjąć po zużyciu.

Środki te wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 1994 r.

Niniejszy artykuł nie stosuje się do kategorii urządzeń wymienionych w załączniku II.

Artykuł  6

Państwa Członkowskie opracowują programy zmierzające do osiągnięcia następujących celów:

– zmniejszenie zawartości metali ciężkich w bateriach i akumulatorach,

– wspieranie wprowadzania do obrotu baterii i akumulatorów zawierających mniejsze ilości substancji niebezpiecznych i/lub zawierających substancje powodujące mniejsze zanieczyszczenie,

– stopniowe zmniejszanie, w odpadach z gospodarstw domowych, ilości zużytych baterii i akumulatorów objętych załącznikiem I,

– wspieranie badań mających na celu zmniejszenie zawartości substancji niebezpiecznych w bateriach i akumulatorach oraz sprzyjanie używaniu zastępczych substancji powodujących mniejsze zanieczyszczenie oraz badań dotyczących metod recyklingu,

– oddzielne unieszkodliwianie zużytych baterii i akumulatorów objętych załącznikiem I.

Pierwsze programy obejmują okres czterech lat, rozpoczynający się 18 marca 1993 r., Komisja zostaje o nich poinformowana najpóźniej do 17 września 1992 r.

Programy podlegają regularnym przeglądom i uaktualnieniom, co najmniej co cztery lata, głównie pod kątem postępu technicznego, sytuacji gospodarczej i sytuacji w dziedzinie ochrony środowiska. Komisja jest informowana o zmienionych programach we właściwym czasie.

Artykuł  7
1.
Państwa Członkowskie zapewniają skuteczną organizację oddzielnej zbiórki oraz, w stosownych przypadkach, ustanowienie systemu kaucji. Państwa Członkowskie mogą ponadto wprowadzać środki, takie jak instrumenty ekonomiczne, mające na celu zachęcanie do recyklingu. Środki takie muszą być wprowadzane po konsultacji z zainteresowanymi stronami, muszą być oparte na ważnych kryteriach ekologicznych i ekonomicznych oraz muszą unikać zakłóceń warunków konkurencji.
2.
Podczas notyfikowania programów określonych w art. 6 Państwa Członkowskie informują Komisję o środkach, które podjęły zgodnie z ust. 1.
Artykuł  8

W ramach programów określonych w art. 6 Państwa Członkowskie podejmują niezbędne kroki w celu zapewnienia konsumentom pełnej informacji:

a) o niebezpieczeństwach niekontrolowanego unieszkodliwiania zużytych baterii i akumulatorów,

b) o oznakowaniu baterii, akumulatorów oraz urządzeń z zamontowanymi na stałe bateriami i akumulatorami,

c) o metodzie wyjmowania baterii i akumulatorów, które są na stałe zamontowane w urządzeniach.

Artykuł  9

Państwa Członkowskie nie mogą utrudniać, zakazywać lub ograniczać wprowadzania do obrotu baterii i akumulatorów objętych niniejszą dyrektywą i dostosowania się do przepisów w niej ustanowionych.

Artykuł  10

Komisja dostosowuje art. 3-5 oraz załączniki I i II do postępu technicznego zgodnie z procedurą ustanowioną w art. 18 dyrektywy 75/442/EWG.

Artykuł  11
1.
Państwa Członkowskie przyjmą środki niezbędne do wykonania niniejszej dyrektywy przed dniem 18 września 1992 r. Niezwłocznie powiadomią o tym Komisję.
2.
Państwa Członkowskie przekażą Komisji teksty przepisów prawa krajowego przyjętych w dziedzinach objętych niniejszą dyrektywą. Komisja poinformuje o tym pozostałe Państwa Członkowskie.
Artykuł  12

Niniejsza dyrektywa skierowana jest do Państw Członkowskich.

Sporządzono w Brukseli, dnia 18 marca 1991 r.

W imieniu Rady
A. BODRY
Przewodniczący

______

(1) Dz.U. C 6 z 7.1.1989, str. 3 oraz Dz.U. C 11 z 17.1.1990, str. 6.

(2) Dz.U. C 158 z 26.6.1989, str. 209 oraz Dz.U. C 19 z 28.1.1991.

(3) Dz.U. C 194 z 31.7.1989, str. 21.

(4) Dz.U. L 194 z 25.7.1975, str. 47.

(5) Dz.U. L 78 z 26.3.1991, str. 32.

(6) Dz.U. L 262 z 27.9.1976, str. 201.

(7) Dz.U. L 375 z 31.12.1985, str. 1.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK  I 2

Niniejsza dyrektywa obejmuje następujące baterie i akumulatory:

1. Baterie i akumulatory wprowadzone do obrotu, poczynając od dnia 1 stycznia 1999 r. zawierające wagowo więcej niż 0,0005 % rtęci.

2. Baterie i akumulatory wprowadzone do obrotu, poczynając od dnia 18 września 1992 r. i zawierające:

– więcej niż 25 mg rtęci na ogniwo, z wyjątkiem alkalicznych baterii manganowych,

– więcej niż 0,025 % kadmu wagowo,

– więcej niż 0,4 % ołowiu wagowo.

3. Alkaliczne baterie manganowe zawierające więcej niż 0,025 % rtęci wagowo, wprowadzone do obrotu, poczynając od dnia 18 września 1992 r.

ZAŁĄCZNIK  II

WYKAZ KATEGORII URZĄDZEŃ, DO KTÓRYCH NIE STOSUJE SIĘ ART. 5

1. Urządzenia, w których baterie są przylutowane, przyspawane lub w inny sposób przymocowane na stałe do przyłączy w celu zapewnienia ciągłości zaopatrzenia w energię przy zastosowaniu w przemyśle, zachowania funkcji pamięci i danych w urządzeniach wykonanych w technologii informatycznej oraz wykorzystywanych do prowadzenia działalności gospodarczej, tam gdzie stosowanie baterii i akumulatorów, określonych w załączniku I, jest technicznie niezbędne.

2. Ogniwa wzorcowe w sprzęcie naukowym i specjalistycznym oraz baterie i akumulatory umieszczone w wyrobach medycznych przeznaczonych do podtrzymywania funkcji życiowych i w rozrusznikach serca, gdzie nieodzowne jest nieprzerwane działanie, a baterie i akumulatory mogą być usunięte tylko przez wykwalifikowany personel.

3. Urządzenia przenośne, gdzie wymiana baterii przez niewykwalifikowany personel mogłaby stanowić niebezpieczeństwo dla użytkownika lub też mogłaby wpłynąć na działanie urządzenia, a także specjalistyczny sprzęt wykorzystywany w otoczeniu o dużej wrażliwości, na przykład w obecności substancji lotnych.

Do urządzeń, w których baterie i akumulatory nie mogą być łatwo wymienione przez użytkownika, zgodnie z niniejszym załącznikiem, należy dołączyć instrukcje informujące użytkownika o niebezpiecznej zawartości baterii i akumulatorów dla środowiska i objaśniające jak można je bezpiecznie wymontować.

1 Art. 3 ust. 1 zmieniony przez art. 1 pkt 1 dyrektywy Komisji nr 98/101/WE z dnia 22 grudnia 1998 r. (Dz.U.UE.L.99.1.1) zmieniającej nin. dyrektywę z dniem 25 stycznia 1999 r.
2 Załącznik I zmieniony przez art. 1 pkt 2 dyrektywy Komisji nr 98/101/WE z dnia 22 grudnia 1998 r. (Dz.U.UE.L.99.1.1) zmieniającej nin. dyrektywę z dniem 25 stycznia 1999 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.L.1991.78.38

Rodzaj: Dyrektywa
Tytuł: Dyrektywa 91/157/EWG w sprawie baterii i akumulatorów zawierających niektóre substancje niebezpieczne
Data aktu: 18/03/1991
Data ogłoszenia: 26/03/1991
Data wejścia w życie: 01/05/2004, 25/03/1991