Właściwość organów i jednostek organizacyjnych Straży Granicznej w sprawach wynikających ze stosunku służbowego funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz tryb postępowania w tych sprawach.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI 1
z dnia 14 czerwca 2002 r.
w sprawie właściwości organów i jednostek organizacyjnych Straży Granicznej w sprawach wynikających ze stosunku służbowego funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz trybu postępowania w tych sprawach.

Na podstawie art. 85 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2023 r. poz. 1080, 1088, 1489, 1723, 1860 i 2608) zarządza się, co następuje:
§  1. 
Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają:
1)
ustawa - ustawę z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej;
2) 2
 funkcjonariusz - funkcjonariusza Straży Granicznej w służbie stałej, przygotowawczej, kontraktowej lub kandydackiej;
3)
sprawy osobowe - sprawy związane z nawiązaniem, zmianą i rozwiązaniem lub wygaśnięciem stosunku służbowego, a także wynikające z jego treści obowiązki i prawa funkcjonariuszy, w tym dotyczące związku zwolnienia od zajęć służbowych z czynami o charakterze bohaterskim, sprawy związane z okresową zmianą warunków służby, w tym pełnienie obowiązków służbowych na innym stanowisku służbowym oraz delegowanie do czasowego pełnienia służby w innej miejscowości, a także sprawy związane ze sprawowaną przez przełożonego właściwego w sprawach osobowych kontrolą w zakresie prawidłowości wykorzystania zwolnienia lekarskiego i spełnienia wymogów formalnych zaświadczeń lekarskich oraz w zakresie oświadczenia funkcjonariusza, o którym mowa w art. 125c ust. 1 pkt 3 ustawy;
4)
zmiana stosunku służbowego - zmianę stanowiska służbowego, składników uposażenia, charakteru służby lub trwałą zmianę miejsca pełnienia służby;
5)
droga służbowa - zwracanie się funkcjonariusza do wyższego przełożonego za pośrednictwem bezpośredniego przełożonego;
6)
bezpośredni przełożony - osobę zajmującą stanowisko kierownicze bezpośrednio wyższe od stanowiska zajmowanego przez funkcjonariusza, poczynając od stanowiska kierownika sekcji (równorzędnego) lub dowódcy plutonu;
7)
komórka organizacyjna właściwa w sprawach osobowych - komórkę organizacyjną Komendy Głównej Straży Granicznej właściwą do spraw kadr albo komórkę organizacyjną właściwą w sprawach kadrowych w Wyższej Szkole Straży Granicznej, w Biurze Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej, w oddziale Straży Granicznej, ośrodku Straży Granicznej lub ośrodku szkolenia Straży Granicznej.
§  2. 
Przełożonymi właściwymi w sprawach osobowych funkcjonariuszy są:
1)
Komendant Główny Straży Granicznej w stosunku do:
a)
Rektora-Komendanta Wyższej Szkoły Straży Granicznej,
b)
Komendanta Biura Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej,
c)
komendantów oddziałów Straży Granicznej,
d)
komendantów ośrodków Straży Granicznej,
e)
komendantów ośrodków szkolenia Straży Granicznej,
f)
funkcjonariuszy pełniących służbę na stanowiskach służbowych w Komendzie Głównej Straży Granicznej,
g)
funkcjonariuszy pozostających w jego dyspozycji,
h)
funkcjonariuszy, dla których zgodnie z odrębnymi przepisami jest przełożonym właściwym w sprawach osobowych;
2)
Rektor-Komendant Wyższej Szkoły Straży Granicznej, Komendant Biura Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej, komendant oddziału Straży Granicznej, komendant ośrodka Straży Granicznej i komendant ośrodka szkolenia Straży Granicznej w stosunku do:
a)
funkcjonariuszy pełniących służbę na stanowiskach służbowych, odpowiednio, w podległej mu Wyższej Szkole Straży Granicznej, w podległym mu Biurze Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej, w podległych im oddziałach, ośrodkach albo ośrodkach szkolenia,
b)
funkcjonariuszy pozostających w ich dyspozycji,
c)
funkcjonariuszy, dla których zgodnie z odrębnymi przepisami są przełożonymi właściwymi w sprawach osobowych.
§  3. 
1. 
W Komendzie Głównej Straży Granicznej prowadzi się sprawy osobowe funkcjonariuszy, o których mowa w § 2 pkt 1, sprawy odwołań lub zażaleń funkcjonariuszy na rozstrzygnięcia w sprawach osobowych podjęte przez Rektora-Komendanta Wyższej Szkoły Straży Granicznej, Komendanta Biura Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej, komendantów oddziałów, ośrodków i ośrodków szkolenia Straży Granicznej oraz inne sprawy osobowe, w których właściwość Komendanta Głównego Straży Granicznej wynika z przepisów ustawy.
2. 
W Wyższej Szkole Straży Granicznej, w Biurze Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej, w komendzie oddziału Straży Granicznej, w ośrodku Straży Granicznej i ośrodku szkolenia Straży Granicznej prowadzi się kontrolę w zakresie określonym w art. 125e ust. 2 pkt 2 ustawy, dotyczącym funkcjonariuszy wymienionych w § 2 pkt 2 lit. a-c, oraz sprawy odwołań od rozstrzygnięć podjętych w wyniku takiej kontroli, w zakresie niezastrzeżonym dla Komendanta Głównego Straży Granicznej. W przypadku gdy wynika to z zakresu upoważnienia udzielonego przez przełożonego właściwego w sprawach osobowych, kontrolę prowadzi się w placówkach lub dywizjonach Straży Granicznej.
§  3a. 
Sprawy dotyczące prawa do zwolnienia od zajęć służbowych z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad chorym dzieckiem lub chorym członkiem rodziny w zakresie długości okresu w roku kalendarzowym, w którym funkcjonariuszowi przysługuje to prawo, prowadzi się w komórkach organizacyjnych Komendy Głównej Straży Granicznej, Wyższej Szkoły Straży Granicznej, Biura Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej, oddziału Straży Granicznej, ośrodka Straży Granicznej i ośrodka szkolenia Straży Granicznej, w których jest prowadzona ewidencja czasu służby funkcjonariuszy.
§  4. 
1. 
Sprawy osobowe do załatwienia lub zaopiniowania przez przełożonego właściwego w sprawach osobowych przygotowuje kierownik komórki organizacyjnej właściwej w sprawach osobowych.
2. 
Sprawy, o których mowa w ust. 1, dotyczą w szczególności:
1)
przyjęcia do służby w Straży Granicznej, zwolnienia z tej służby oraz stwierdzenia wygaśnięcia stosunku służbowego;
2)
mianowania lub powołania na stanowisko służbowe, zwolnienia lub odwołania z tego stanowiska oraz należnego na nim uposażenia;
3)
mianowania do służby stałej, skracania okresu służby przygotowawczej, zwalniania z odbywania tej służby lub przedłużania okresu jej trwania;
4)
przenoszenia do pełnienia służby lub delegowania do czasowego pełnienia służby w innej miejscowości;
5)
delegowania do pełnienia służby poza granicami państwa;
6)
oddelegowania do wykonywania pracy poza Strażą Graniczną;
7)
powierzania pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku;
8)
zawieszania w czynnościach służbowych;
9)
mianowania na stopnie Straży Granicznej, orzekania o utracie tych stopni, ich obniżaniu lub przywróceniu;
10)
udzielania zezwoleń na podjęcie zajęcia zarobkowego poza służbą;
11)
udzielania zezwoleń na przynależność do organizacji lub stowarzyszeń zagranicznych albo międzynarodowych;
12)
ustalania prawa do nagrody rocznej i nagrody jubileuszowej;
13)
kierowania do komisji lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych;
14)
świadczeń pieniężnych przysługujących za okres pozostawania poza służbą w przypadku przywrócenia do służby;
15)
ustalania związku zwolnienia od zajęć służbowych z czynami o charakterze bohaterskim dokonanymi w szczególnie niebezpiecznych warunkach, z wykazaniem wyjątkowej odwagi, z narażeniem życia lub zdrowia, w obronie prawa, nienaruszalności granic państwowych, życia, mienia lub bezpieczeństwa obywateli;
16)
stwierdzania utraty prawa do uposażenia w wyniku ustaleń przeprowadzonej kontroli prawidłowości orzekania o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby, prawidłowości wykorzystania zwolnienia lekarskiego, spełnienia wymogów formalnych zaświadczeń lekarskich albo oświadczenia funkcjonariusza;
17)
uznania nieobecności w służbie za nieobecność nieusprawiedliwioną.
3. 
Wnioski w sprawach osobowych funkcjonariuszy kieruje się drogą służbową do przełożonego właściwego w sprawach osobowych wraz z opinią dotyczącą sposobu załatwienia sprawy, z wyjątkiem przypadków określonych w odrębnych przepisach. Wnioski przesyła się za pośrednictwem kierownika komórki organizacyjnej, o którym mowa w ust. 1.
§  5. 
1. 
Sprawy osobowe funkcjonariuszy załatwia się w formie rozkazu personalnego, z zastrzeżeniem ust. 2, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej.
2. 
Załatwienie sprawy osobowej dotyczącej udzielenia funkcjonariuszowi zezwolenia na podjęcie zajęcia zarobkowego poza służbą, zezwolenia na przynależność do organizacji lub stowarzyszeń zagranicznych lub międzynarodowych, skierowania do komisji lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, wydania funkcjonariuszowi polecenia określonego zachowania się w związku z ciążącymi na nim obowiązkami wynikającymi z treści stosunku służbowego oraz sprawy, której załatwienie wymaga jedynie udzielenia odpowiedzi o charakterze informacyjnym, polega na pisemnym zawiadomieniu zainteresowanego funkcjonariusza o udzielonym zezwoleniu lub odmowie jego udzielenia, skierowaniu, wydaniu polecenia lub przedstawieniu niezbędnych informacji. Przepisy § 6 ust. 3 i 4 stosuje się odpowiednio.
3. 
Do postępowań w sprawach nawiązania, zmiany i rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku służbowego w zakresie nieuregulowanym w rozporządzeniu stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
§  6. 
1. 
W rozkazie personalnym zamieszcza się rozstrzygnięcie oraz inne informacje istotne dla rozstrzygnięcia sprawy osobowej, w której jest wydawany, a w szczególności:
1)
oznaczenie przełożonego właściwego w sprawach osobowych;
2)
datę wydania;
3)
podstawę prawną;
4)
stopień, imię i nazwisko, imię ojca oraz numer identyfikacyjny PESEL funkcjonariusza;
5) 3
 charakter służby (kandydacka, kontraktowa, przygotowawcza lub stała);
6)
nazwę jednostki organizacyjnej i stanowisko służbowe funkcjonariusza;
7)
grupę zaszeregowania stanowiska służbowego funkcjonariusza oraz przyznane dodatki do uposażenia, a także wysokość miesięcznych stawek uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia;
8)
uzasadnienie faktyczne i prawne;
9)
pouczenie o przysługujących środkach odwoławczych i zaskarżenia;
10)
podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania rozkazu personalnego.
2. 
Funkcjonariuszowi, z którym rozwiązuje się stosunek służbowy lub którego zwalnia się albo odwołuje z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego, w rozkładzie personalnym wyznacza się termin rozliczenia się z obowiązków służbowych.
3. 
Rozkaz, o którym mowa w ust. 1, podpisuje przełożony właściwy w sprawach osobowych lub upoważniony pisemnie przez niego funkcjonariusz, z zastrzeżeniem przypadków, w których powołania lub odwołania dokonuje minister właściwy do spraw wewnętrznych.
4. 
Kopię rozkazu, o którym mowa w ust. 1, wraz z potwierdzeniem jego doręczenia, włącza się do akt osobowych funkcjonariusza, z zastrzeżeniem ust. 5.
5. 
Z rozkazem personalnym, któremu przyznano odpowiednią klauzulę tajności, funkcjonariusza zapoznaje bezpośredni przełożony lub funkcjonariusz komórki organizacyjnej właściwej w sprawach osobowych. Fakt zapoznania się z rozkazem personalnym funkcjonariusz potwierdza datą i własnoręcznym podpisem na rozkazie.
§  7. 
1. 
Kierownik komórki organizacyjnej właściwej w sprawach osobowych lub upoważniona przez niego osoba zapoznaje funkcjonariusza nowo przyjętego do służby z przepisami regulującymi przebieg służby.
2. 
Z przepisami regulującymi sposób pełnienia służby oraz z zakresem obowiązków i uprawnień na zajmowanym stanowisku służbowym funkcjonariusza zapoznaje bezpośredni przełożony, przed objęciem przez funkcjonariusza obowiązków służbowych.
3. 
Zapoznanie z przepisami i zakresem obowiązków i uprawnień, o których mowa w ust. 1 i 2, funkcjonariusz potwierdza pisemnie. Potwierdzenie włącza się do akt osobowych funkcjonariusza.
§  8. 
(uchylony).
§  9. 
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia 4 .
1 Na dzień ogłoszenia obwieszczenia w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej działem administracji rządowej – sprawy wewnętrzne kieruje Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2023 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (Dz. U. poz. 2708).
2 § 1 pkt 2 zmieniony przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 17 stycznia 2025 r. (Dz.U.2025.72) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 22 stycznia 2025 r.
3 § 6 ust. 1 pkt 5 zmieniony przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 17 stycznia 2025 r. (Dz.U.2025.72) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 22 stycznia 2025 r.
4 Rozporządzenie zostało ogłoszone w dniu 28 czerwca 2002 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2024.130 t.j.

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Właściwość organów i jednostek organizacyjnych Straży Granicznej w sprawach wynikających ze stosunku służbowego funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz tryb postępowania w tych sprawach.
Data aktu: 14/06/2002
Data ogłoszenia: 02/02/2024
Data wejścia w życie: 13/07/2002