Zasady żądania opróżnienia niektórych mieszkań służbowych lub mieszkań pracowniczych.

OKÓLNIK NR 21
PREZESA RADY MINISTRÓW
z dnia 1 sierpnia 1950 r.
w sprawie zasad żądania opróżnienia niektórych mieszkań służbowych lub mieszkań pracowniczych.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 1950 r. w sprawie mieszkań służbowych i mieszkań pracowniczych (Dz. U. R. P. Nr 28, poz. 257) ustala zasadę, że pracownik, który wypowiada pracę z własnej woli bez winy pracodawcy, traci prawo do zajmowania mieszkania służbowego lub pracowniczego, bez prawa do mieszkania zastępczego, chyba że zajmował mieszkanie pracownicze i przeszedł do innej pracy za zgodą dotychczasowego pracodawcy (§ 9 ust. 2 pkt 2, § 12 ust. 1 pkt 2 i § 13).
Ta zasada została rozciągnięta przez przepisy przejściowe również na okres wsteczny (§ 22 ust. 3). Oznacza to w praktyce, że pracodawcy odcinka uspołecznionego, określeni w § 1 rozporządzenia, mogą wystąpić o eksmisję bez mieszkania zastępczego przeciwko tym byłym swoim pracownikom, którzy przed dniem 6 lipca 1950 r. wystąpili z pracy na własne życzenie. Celem tego przepisu było umożliwienie usunięcia z mieszkań służbowych lub pracowniczych tych osób, które bądź działały w złej wierze, tj. angażowały się do pracy po to tylko, by uzyskać mieszkanie (nieraz nawet pod warunkiem uzyskania mieszkania) i możliwie szybko przenieść się gdzie indziej, bądź skompromitowały się w pracy i w związku z tym szukały innego zatrudnienia, bądź wreszcie przeszły do inicjatywy prywatnej.

Natomiast w stosunku do pracowników, którzy przeszli do innej pracy w sektorze uspołecznionym, kierując się poleceniem organizacji partyjnej, lepszym przygotowaniem zawodowym itp., a nawet większymi możliwościami awansu, a w okresie pracy w instytucji, od której uzyskali mieszkanie, cieszyli się pozytywną opinią, żądanie opróżnienia mieszkania bez mieszkania zastępczego nie znajduje uzasadnienia. Doprowadziłoby to bowiem do stawiania masowych wniosków eksmisyjnych, sporządzanych na podstawie mechanicznie przeprowadzonej ewidencji w stosunku do wszystkich pracowników, którzy poczynając od 1945 r. przenieśli się na inne stanowiska i niejednokrotnie okazują się pozytywni lub nawet cenni na nowych odcinkach pracy.

W związku z tym proszę Obywateli Ministrów o spowodowanie, aby w przytoczonych powyżej przypadkach wnioski o opróżnienie mieszkań bez mieszkania zastępczego były stawiane po przeprowadzeniu dokładnego postępowania wyjaśniającego, tylko przeciw osobom określonym w ust. 2 zdanie 3 niniejszego okólnika, przy uwzględnieniu również opinii właściwych zakładów pracy o tych osobach w okresie po przejściu do innej pracy w sektorze uspołecznionym.

Równocześnie polecam Państwowej Komisji Lokalowej dopilnowanie, aby powyżej wyłożone zasady były strzeżone jednolicie w orzecznictwie Wojewódzkich Komisji Lokalowych na terenie całego kraju.

Sprostowanie.

W tabeli, stanowiącej załącznik do uchwały Rady Ministrów z dnia 5 lipca 1950 r. instrukcja Nr 10 w sprawie zaszeregowania kierowników wydziałów (oddziałów, referatów) w prezydiach rad narodowych (Monitor Polski Nr A-81, poz. 949), w rubryce I zamiast słów: "Prezydium rady narod. w miastach niewydzielonych powyżej 100.000 mieszk." winno być: "Prezydium rady narod. w miastach niewydzielonych powyżej 10.000 mieszk.", co niniejszym prostuje się.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1950.A-86.1065

Rodzaj: Okólnik
Tytuł: Zasady żądania opróżnienia niektórych mieszkań służbowych lub mieszkań pracowniczych.
Data aktu: 01/08/1950
Data ogłoszenia: 03/08/1950
Data wejścia w życie: 03/08/1950