Zm.: rozporządzenie Ministra Opieki Społecznej z dnia 31 sierpnia 1938 r. o ubezpieczeniu brackim w powiatach: będzińskim, bielskim, bialskim i chrzanowskim.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA PRACY I OPIEKI SPOŁECZNEJ
z dnia 7 sierpnia 1946 r.
o zmianie rozporządzenia Ministra Opieki Społecznej z dnia 31 sierpnia 1938 r. o ubezpieczeniu brackim w powiatach: będzińskim, bielskim, bialskim i chrzanowskim.

Na podstawie art. 304 ust. (3) i (3a) ustawy z dnia 28 marca 1933 r. o ubezpieczeniu społecznym (Dz. U. R. P. Nr 51, poz. 396) w brzmieniu ustawy z dnia 9 kwietnia 1938 r. (Dz. U. R. P. Nr 26, poz. 227) oraz na podstawie art. 1, 3 i 4 dekretu z 29 września 1945 r. o uiszczaniu przez pracodawców całości składek na ubezpieczenia społeczne i na fundusz pracy (Dz. U. R. P. Nr 43, poz. 240) zarządzam, co następuje:
§  1.
W rozporządzeniu Ministra Opieki Społecznej z dnia 31 sierpnia 1938 r. o ubezpieczeniu brackim w powiatach: będzińskim, bielskim, bialskim i chrzanowskim (Dz. U. R. P. Nr 69, poz. 505) wprowadza się zmiany następujące:
1)
§ 11 ust. (1) otrzymuje brzmienie:

"(1) W razie śmierci ubezpieczonego służy odprawa jego żonie i dzieciom do lat 18, a dzieciom odbywającym studia w zakładach naukowych - do lat 24. Jeżeli dzieci są jeszcze przed przekroczeniem lat 18 trwale i całkowicie niezdolne do zarobkowania służy im odprawa również i po przekroczeniu tego wieku. Statut określi bliżej, kogo należy uważać za dziecko ubezpieczonego uprawnione do odprawy. Statut może ustalić, że, w braku uprawnionej do odprawy żony, odprawa służyć będzie osobie, która zamieszkiwała z ubezpieczonym we wspólnym gospodarstwie domowym i była przez niego wyłącznie utrzymywana; statut określi warunki, od których spełnienia zależeć będzie nabycie przez tę osobę prawa do odprawy".

2)
§ 12 ust. (3) otrzymuje brzmienie:

"(3) Odprawa należna ubezpieczonym mężczyznom po przebyciu w Kasie Bratniej 240 miesięcy składkowych nie może być mniejsza od 14.400 zł".

3)
§ 16 ust. (1) otrzymuje brzmienie:

"(1) Składki są opłacane miesięcznie z dołu przez pracodawcę".

4)
§ 16 ust. (3) otrzymuje brzmienie:

"(3) Statut Kasy Bratniej określa wysokość składek".

5)
§ 16 ust. (4) otrzymuje brzmienie:

"(4) Do czasu odmiennego unormowania w statucie - składki wynoszą 3% miesięcznie zarobku ubezpieczonych. Za zarobek uważa się całkowity dochód ubezpieczonego, zarówno w gotówce jak i w naturze, stanowiący wynagrodzenie za pracę".

6)
§ 17 otrzymuje brzmienie:

"(1) Pracodawca obowiązany jest do wpłacenia składek również i w tym przypadku, gdy nie wypłaca wynagrodzenia mimo upływu terminu jego płatności.

(2) Od chwili wypłaty wynagrodzenia ubezpieczonym lub upływu terminu jego płatności - kwoty należnych składek stanowią własność Kasy Bratniej; są one uważane za prawnie oddzielone od pozostałego majątku pracodawcy. Kasa Bratnia może żądać wydania ich bez jakichkolwiek ograniczeń także w postępowaniu egzekucyjnym, upadłościowym i układowym".

7)
§ 18 otrzymuje brzmienie:

"(1) Pracodawca obowiązany jest wpłacić składki do Kasy Bratniej w ciągu dziesięciu dni od terminu płatności wynagrodzenia.

(2) Pracodawca, który nie wpłaci do Kasy Bratniej składek w terminie, określonym w ust. (1), obowiązany jest do płacenia odsetek według stopy, określonej dla odsetek prawnych, poczynając od 11 dnia od daty płatności wynagrodzenia".

8)
w § 44 ust. (3) pkt 3 dodaje się jako ostatnie zdanie:

"Przepis lit. C stosuje się odpowiednio do Komisji Rozjemczej".

9)
§ 44 ust. (5) otrzymuje brzmienie:

"(5) W razie rozwiązania Komisji Rozjemczej lub organu Kasy Bratniej Minister Opieki Społecznej powierza na okres nie dłuższy od dwunastu miesięcy wyznaczonemu przez siebie organowi tymczasowemu (jednoosobowemu lub kolegialnemu) pełnienie czynności rozwiązanego organu. Przed upływem powyższego terminu powinien być powołany w sposób, przewidziany w §§ 24, 26, 28 i 31, organ Kasy Bratniej, którego czynności spełniał organ tymczasowy".

10)
§ 45 ust. (3) otrzymuje brzmienie:

"(3) Okresy, nie przekraczające 240 miesięcy składkowych, zalicza się tak, jak gdyby były przebyte przez ubezpieczonych mężczyzn w Kasie Bratniej. Za miesiące ponad okres 240 miesięcy składkowych służy uprawnionym tylko dopłata w wysokości 300 zł za każde dalsze 12 miesięcy składkowych".

11)
§ 46 ust. (3) otrzymuje brzmienie:

"(3) Okresy pracy nie przekraczające 132 miesięcy zalicza się tak, jak gdyby były przebyte w Kasie Bratniej. Powyższe okresy pracy zalicza się bez względu na przerwy w pracy w danym przedsiębiorstwie. Miesięcy ponad zaliczony okres 132 miesięcy nie zalicza się do ubezpieczenia w Kasie Bratniej".

12)
§ 47 ust. (1) otrzymuje brzmienie:

"(1) Ustala się następującą wysokość odpraw, która będzie obowiązywać do czasu odmiennego unormowania w statucie wysokości odpraw:

Po poniższej liczbie miesięcy składkowych Odprawa wynosi złotych
A dla ubezpieczonego mężczyzny na podstawie § 10 ust. (1) pkt 1) i 2) lub dla pozostałych członków rodziny na podstawie § 11 B) dla ubezpieczonego mężczyzny na podstawie § 10 ust. (1) pkt 3)
1 2 3
24 1.200 816
36 1.800 1.224
48 2.400 1.632
60 3.000 2.040
72 3.600 2.448
84 4.200 3.048
96 4.800 3.648
108 5.400 4.248
120 6.000 4.848
132 6.600 5.448
144 7.200 6.048
156 7.800 6.648
168 8.400 7.248
180 9.000 7.848
192 9.600 8.448
204 10.200 9.624
216 10.800 10.800
228 11.400 11.400
240 14.400 14.400
252 15.360 15.360
264 16.320 16.320
276 17.280 17.280
288 18.240 18.240
300 19.200 19.200

2) Po 300 miesiącach składkowych odprawa wzrasta za każde dalsze 12 miesięcy składkowych o 1.200 zł.

3) Odprawy, służące ubezpieczonym kobietom i pozostałym po nich członkom rodziny, wynoszą 80% odpowiednich odpraw, należnych w myśl pkt 1) lit. A lub lit. B i pkt 2), przy czym w przypadku, określonym w § 10 ust. (2) 80% odpraw, należnych w myśl pkt 1) lit. B".

13)
w § 49 ust. (1) dodaje się zdanie:

"Renty te nie mogą być jednak niższe od najniższych odpowiednich rent z ubezpieczenia emerytalnego robotników, wypłacanych przez Zakład".

§  2.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą obowiązującą od dnia 1 kwietnia 1946 r.

Przepisy § 1 pkt 1), 2), 10), 11), i 12) stosuje się do odpraw, wypłacanych przez Kasę Bratnią po dniu 1 lutego 1945 r.

Przepis § 1 pkt 13) stosuje się do rent, wypłacanych za okresy po dniu 1 lutego 1945 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1946.41.244

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zm.: rozporządzenie Ministra Opieki Społecznej z dnia 31 sierpnia 1938 r. o ubezpieczeniu brackim w powiatach: będzińskim, bielskim, bialskim i chrzanowskim.
Data aktu: 07/08/1946
Data ogłoszenia: 11/09/1946
Data wejścia w życie: 01/04/1946, 11/09/1946