Organizacja państwowego przemysłu terenowego.

UCHWAŁA NR 76
PREZYDIUM RZĄDU
z dnia 3 lutego 1951 r.
w sprawie organizacji państwowego przemysłu terenowego. *

W celu stopniowej realizacji założeń ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. R. P. Nr 14, poz. 130), dotyczących kierowania przez rady narodowe działalnością gospodarczą na swoim terenie oraz zapewnienia sprawnego zaopatrzenia ludności w artykuły masowego spożycia, produkowane przez drobny przemysł państwowy, Prezydium Rządu postanawia, co następuje:
§  1.
Objęte dotychczas działalnością dyrekcji przemysłu miejscowego zakłady państwowego przemysłu terenowego, których produkcja przeznaczona jest na zaspokojenie lokalnych potrzeb ludności oraz potrzeb przemysłu kluczowego znajdującego się w ich najbliższym zasięgu, zostaną przekazane radom narodowym.
§  2.
Zakłady podległe dotychczas dyrekcjom przemysłu miejscowego, które ze względu na charakter produkcji lub zaopatrzenia ludności bądź przemysłu całego kraju powinny być zarządzane centralnie przez Centralny Urząd Drobnej Wytwórczości, nie będą przekazywane radom narodowym. Listę tych zakładów ustali Przewodniczący Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego na wniosek Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości w terminie do dnia 28 lutego 1951 r.
§  3.
Zakłady nie objęte listą, o której mowa w § 2, Prezes Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości przekaże stopniowo w terminie do dnia 31 grudnia 1951 r. właściwym radom narodowym w trybie określonym uchwałą Rady Ministrów z dnia 6 grudnia 1950 r. - Instrukcja Nr 13 w sprawie zasad i trybu przekazywania radom narodowym niektórych przedsiębiorstw, zakładów i instytucji spośród podległych dotąd ministrom i innym urzędom centralnym (Monitor Polski Nr A-130, poz. 1623).
§  4.
Zakłady przemysłowe będą zorganizowane jako powiatowe (miejskie) lub wojewódzkie przedsiębiorstwa przemysłu terenowego.
§  5.
Przedsiębiorstwa powiatowe (miejskie) powinny obejmować wszystkie zakłady przemysłowe znajdujące się na terenie powiatu lub miasta, których produkcja jest przeznaczona w zasadzie na zaspokojenie potrzeb ludności danego powiatu lub miasta. W powiatach lub miastach liczących większą ilość zakładów przemysłu terenowego można w zależności od potrzeby tworzyć kilka przedsiębiorstw branżowych lub o pokrewnym profilu produkcyjnym.
§  6.
Wojewódzkie przedsiębiorstwa przemysłu terenowego powinny obejmować zakłady, których produkcja przeznaczona jest na zaspokojenie potrzeb ludności więcej niż jednego powiatu oraz znajdujących się na terenie województwa przedsiębiorstw, instytucji lub urzędów.

Przedsiębiorstwa te organizowane będą:

a)
jako przedsiębiorstwa jednozakładowe, oparte o zakłady posiadające warunki do usamodzielnienia lub
b)
jako przedsiębiorstwa wielozakładowe, obejmujące zakłady blisko siebie położone o jednolitym lub pokrewnym profilu produkcyjnym.
§  7.
Prezydia wojewódzkich rad narodowych, na rzecz których nastąpiło przekazanie zakładów, tworzyć będą stopniowo w terminie do dnia 31 grudnia 1951 r. przedsiębiorstwa przemysłu terenowego.

Przedsiębiorstwa te będą tworzone:

a)
jako przedsiębiorstwa, odpowiadające warunkom określonym w § 6, o zasięgu wojewódzkim lub
b)
jako przedsiębiorstwa, odpowiadające warunkom określonym w § 5, o zasięgu powiatowym lub miejskim.

Przedsiębiorstwa, o których mowa pod lit. b), zostaną przekazane powiatowym lub miejskim radom narodowym stopniowo w terminie do dnia 31 grudnia 1951 r.

§  8. 1
Wojewódzkie rady narodowe utworzą w terminie do dnia 31 marca 1951 r. w trybie dekretu z dnia 26 października 1950 r. o przedsiębiorstwach państwowych (Dz. U. R. P. Nr 49, poz. 439) wojewódzkie zarządy przemysłu terenowego, które sprawować będą koordynację, nadzór, kontrolę i ogólne kierownictwo przedsiębiorstw przemysłu terenowego, o których mowa w § 7, oraz bezpośredni zarząd zakładów do czasu zorganizowania ich jako przedsiębiorstw. Głównym zadaniem tych zarządów będzie zorganizowanie przedsiębiorstw wymienionych w § 7. Koszty utrzymania wojewódzkich zarządów przemysłu terenowego pokrywane będą z kredytów właściwych budżetów terenowych.
§  9.
Szczegółowe zasady organizacji finansowej i systemu finansowego przedsiębiorstw i zakładów nadzorowanych przez wojewódzkie zarządy przemysłu terenowego określi zarządzenie Ministra Finansów, wydane w porozumieniu z Prezesem Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości.
§  10.
Wojewódzkie zarządy przemysłu terenowego przejmą aktywa i pasywa oraz agendy wielo- lub jednobranżowych dyrekcji przemysłu miejscowego istniejących na terenie województwa oraz zlikwidowanie spraw tych dyrekcji. Prezes Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości w porozumieniu z Ministrem Finansów określi aktywa i pasywa oraz agendy dyrekcji przemysłu miejscowego, które przejmą przedsiębiorstwa, o których mowa w § 11.
§  11.
Prezes Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości utworzy w terminie do dnia 31 marca 1951 r. w oparciu o zakłady objęte listą, o której mowa w § 2, przedsiębiorstwa podległe bezpośrednio Centralnemu Urzędowi Drobnej Wytwórczości. Przedsiębiorstwa te tworzone będą jako przedsiębiorstwa jednobranżowe, jedno- lub wielozakładowe.
§  12.
Bezpośredni nadzór, koordynację, kontrolę i ogólne kierownictwo przedsiębiorstw, utworzonych stosownie do § 11, sprawować będą branżowe zarządy przemysłu państwowego, wchodzące w skład Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości. Szczegółową organizację branżowych zarządów określi Przewodniczący Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego na wniosek Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości.
§  13.
Prezes Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości przedłoży w terminie do dnia 31 marca 1951 r. Przewodniczącemu Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego wniosek w sprawie wyłączenia z terenowych planów gospodarczych planów produkcyjnych zakładów, o których mowa w § 2, oraz projekt planu produkcji przemysłu podległego Centralnemu Urzędowi Drobnej Wytwórczości.
§  14.
Wykonanie uchwały porucza się Prezesowi Rady Ministrów, Przewodniczącemu Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, właściwym ministrom oraz Prezesowi Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości.
§  15.
Uchwała wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
* Z dniem 1 października 1955 r. tracą moc przepisy dotyczące organizacji wydziałów i referatów przemysłu, wojewódzkich zarządów przemysłu terenowego i terenowego przemysłu materiałów budowlanych, zgodnie z § 25 pkt 4 uchwały Rady Ministrów nr 463 z dnia 11 czerwca 1955 r. w sprawie organizacji i zakresu działania organów prezydiów rad narodowych w dziedzinie przemysłu (M.P.55.69.873).
1 § 8 zmieniony przez § 1 uchwały nr 251 z dnia 4 kwietnia 1953 r. w sprawie zmiany zasad finansowania kosztów utrzymania wojewódzkich zarządów przedsiębiorstw terenowych (M.P.53.A-36.454) z dniem 1 stycznia 1953 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1951.A-13.181

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Organizacja państwowego przemysłu terenowego.
Data aktu: 03/02/1951
Data ogłoszenia: 21/02/1951
Data wejścia w życie: 21/02/1951