Szczegółowy zakres działania Ministra Oświaty i Wychowania.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 15 czerwca 1972 r.
w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Oświaty i Wychowania.

Na podstawie art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 29 marca 1972 r. o utworzeniu urzędu Ministra Oświaty i Wychowania (Dz. U. Nr 11, poz. 71) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Do zakresu działania Ministra Oświaty i Wychowania należy ustalanie zasad, organizowanie i kierowanie oraz nadzorowanie:
1)
kształcenia i wychowania socjalistycznego dzieci i młodzieży w ramach jednolitego systemu edukacji narodowej;
2)
opieki wychowawczej i pomocy socjalnej dla dzieci i uczącej się młodzieży;
3)
kształcenia i wychowania dzieci upośledzonych fizycznie lub psychicznie oraz resocjalizacji młodzieży nieprzystosowanej społecznie;
4)
kształcenia, dokształcania i doskonalenia pracowników na poziomie szkoły średniej;
5)
ustawicznego kształcenia dorosłych;
6)
planowania oświaty i wychowania oraz bazy materialnej i nakładów finansowych.
2.
Ponadto do zakresu działania Ministra Oświaty i Wychowania należy wytyczanie polityki kształcenia, doskonalenia, zatrudniania oraz sprawy socjalne nauczycieli.
§  2.
W szczególności do zakresu działania Ministra Oświaty i Wychowania należy:
1)
w zakresie kształcenia i wychowania dzieci i młodzieży:
a)
ustalanie zasad i form wychowania w przedszkolach i innych placówkach wychowania przedszkolnego, zasad kształcenia i wychowania w szkołach podstawowych, średnich ogólnokształcących i zawodowych wszystkich stopni,
b)
ustalanie planów i programów nauczania i wychowania w szkołach, placówkach oświatowych, wychowawczych i opiekuńczo-wychowawczych,
c)
ustalanie nomenklatury zawodów i specjalności kształcenia uczniów,
d)
zatwierdzanie podręczników, książek pomocniczych, skryptów dla uczniów i nauczycieli, czasopism oraz programów oświatowych radia, telewizji i filmu,
e)
programowanie i zatwierdzanie wzorów pomocy naukowych i specjalistycznego sprzętu wyposażenia szkolnego oraz norm zaopatrzenia szkół w pomoce naukowe,
f)
kontrola realizacji obowiązku szkolnego,
g)
organizowanie badań naukowych w zakresie nowoczesnych treści, metod, form i środków nauczania we wszystkich stopniach szkół oraz wymiany doświadczeń w tym zakresie z zagranicą,
h)
ustalanie zasad i form powszechnego poradnictwa wychowawczego i zawodowego dla dzieci i młodzieży szkolnej,
i)
ustalanie zasad przyjęć dzieci i młodzieży do wszystkich typów szkół i innych placówek oświatowych, wychowawczych i opiekuńczo-wychowawczych,
j)
określanie, na podstawie ustalonego przez Komisję Planowania przy Radzie Ministrów zapotrzebowania na kadry kwalifikowane, limitów przyjęć uczniów według typów szkół i kierunków kształcenia,
k)
ustalanie zasad tworzenia sieci szkół i placówek oświatowych, wychowawczych i opiekuńczo-wychowawczych,
l)
ustalanie zasad organizacji wszelkich typów szkół i innych placówek oświatowych, bibliotek szkolnych i pedagogicznych,
ł)
udzielanie zezwoleń na prowadzenie niepaństwowych szkół i innych placówek oświatowych, wychowawczych i opiekuńczo-wychowawczych oraz sprawowanie nad nimi nadzoru,
m)
ustalanie zasad, treści i form organizacji zajęć pozalekcyjnych i pozaszkolnych,
n)
ustalanie systemu opieki nad młodzieżą szczególnie uzdolnioną;
2)
w zakresie opieki wychowawczej i pomocy socjalnej dla dzieci i uczącej się młodzieży:
a)
ustalanie zasad i form wychowania dzieci w rodzinach zastępczych, opiekuńczych i rodzinnych domach dziecka oraz zasad udzielania pomocy materialnej dla tych dzieci,
b)
wytyczanie kierunków wychowawczego współdziałania szkoły z rodziną, środowiskiem, organizacjami młodzieżowymi i społecznymi oraz środkami masowego przekazu,
c)
ustalanie zasad rozwijania samorządności dzieci i młodzieży w szkołach i placówkach oświatowych, wychowawczych i opiekuńczo-wychowawczych,
d)
ustalanie zasad i form upowszechniania kultury fizycznej, turystyki i wypoczynku młodzieży,
e)
ustalanie zasad systemu stypendialnego i innych form pomocy materialnej dla młodzieży szkolnej,
f)
ustalanie zasad bezpieczeństwa i higieny nauki i wychowania w szkołach i placówkach oświatowych, wychowawczych i opiekuńczo-wychowawczych,
g)
wytyczanie programu i współdziałanie szkoły z rodziną i innymi środowiskami wychowawczymi w organizowaniu różnych form spędzania czasu wolnego;
3)
w zakresie kształcenia i wychowania dzieci upośledzonych fizycznie lub psychicznie oraz resocjalizacji młodzieży nieprzystosowanej społecznie:
a)
ustalanie zasad i form przystosowania dzieci i młodzieży z wadami fizycznymi i psychicznymi do nauki, życia społecznego i pracy zawodowej,
b)
wytyczanie kierunków i form przeciwdziałania demoralizacji i przestępczości wśród nieletnich oraz ścisłe współdziałanie w tym zakresie ze środowiskami oddziaływania wychowawczego, zwłaszcza organizacjami młodzieżowymi i społecznymi oraz środkami masowego przekazu,
c)
inicjowanie badań w zakresie pedagogiki kompensacyjnej, resocjalizacyjnej i leczniczej oraz wdrażanie ich wyników do pracy dydaktycznej i wychowawczej;
4)
w zakresie kształcenia, dokształcania i doskonalenia zawodowego pracowników na poziomie szkoły średniej:
a)
sprawowanie ogólnego nadzoru pedagogicznego nad praktyczną nauką zawodu młodocianych pracujących oraz nad kursowym szkoleniem i doskonaleniem zawodowym pracujących,
b)
opracowywanie zakresu świadczeń i ulg dla pracowników kształcących się do poziomu wykształcenia średniego włącznie,
c)
udzielanie zezwoleń organizacjom społecznym i spółdzielczym na prowadzenie doskonalenia i dokształcania pracujących do poziomu wykształcenia średniego włącznie;
5)
w zakresie ustawicznego kształcenia dorosłych:
a)
wytyczanie kierunków działalności dydaktyczno-wychowawczej różnych form oświaty dorosłych,
b)
ustalanie zasad i form upowszechniania kultury pedagogicznej;
6)
w zakresie planowania rozwoju oświaty i wychowania oraz rozwoju bazy materialnej:
a)
prognozowanie i planowanie rozwoju szkół ogólnokształcących, zawodowych, placówek opieki nad dzieckiem, placówek nieszkolnych form oświaty dorosłych oraz upowszechniania nauczania na poziomie średnim zgodnie z wytycznymi Rady Ministrów oraz ustalonym przez Komisję Planowania Gospodarczego przy Radzie Ministrów zapotrzebowaniem na kadry kwalifikowane,
b)
prognozowanie i koordynowanie budownictwa szkolnego, internatów i burs,
c)
nadzór nad polityką wydawniczą i produkcją podręczników, książek szkolnych, pomocy naukowych i specjalistycznego sprzętu do użytku szkół i instytucji poradnictwa wychowawczego i zawodowego dla młodzieży;
7)
w zakresie kształcenia, dokształcania i doskonalenia, zatrudnienia i spraw socjalnych nauczycieli:
a)
ustalanie treści i form doskonalenia zawodowego nauczycieli,
b)
organizowanie kształcenia nauczycieli praktycznej nauki zawodu oraz kształcenia wychowawczyń placówek wychowania przedszkolnego,
c)
ustalanie planów rozmieszczenia kadr nauczycielskich,
d)
ustalanie kwalifikacji pedagogicznych i zawodowych nauczycieli,
e)
przedstawianie Radzie Ministrów projektów systemów płac nauczycieli i pracowników administracji szkolnej,
f)
organizowanie badań naukowych nad zawodem nauczyciela,
g)
planowanie rozwoju urządzeń socjalno-kulturalnych i wypoczynkowych dla nauczycieli,
h)
udzielanie pomocy materialnej w zakresie opieki profilaktyczno-leczniczej,
i)
ustalanie form opieki socjalnej dla nauczycieli.
§  3.
Minister Oświaty i Wychowania wykonuje zadania określone w § 1 ust. 2, § 2 pkt 1 lit. c), j), k) i pkt 7 lit. e) w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych oraz z ministrami (kierownikami urzędów centralnych) prowadzącymi szkoły, działające na podstawie ustawy z dnia 15 lipca 1961 r. o rozwoju systemu oświaty i wychowania (Dz. U. z 1961 r. Nr 32, poz. 160, z 1971 r. Nr 12, poz. 115 i z 1972 r. Nr 16, poz. 114), zadania określone w § 2 pkt 4 lit. b) w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych, a zadania wymienione w § 2 pkt 1 lit. j) i pkt 6 lit. a) w porozumieniu z Przewodniczącym Komisji Planowania przy Radzie Ministrów.
§  4.
Minister Oświaty i Wychowania współdziała:
1)
z Ministrem Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki - w sprawach przyjęć na studia, kształcenia i doskonalenia nauczycieli w szkołach wyższych i prowadzenia badań naukowych w zakresie dyscyplin stosowanych w dziedzinie oświaty i wychowania,
2)
z Ministrem Zdrowia i Opieki Społecznej - w zakresie zapewnienia dzieciom i młodzieży szkolnej opieki higieniczno-lekarskiej oraz przeciwdziałania w powstawaniu wad fizycznych i psychicznych u dzieci i młodzieży, a także w sprawach określonych w § 2 pkt 7 lit. h),
3)
z Ministrem Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych - w sprawach określonych w § 2 pkt 6 lit. b) i pkt 7 lit. g), a także z prezydiami rad narodowych w zakresie budowy oraz przydziału mieszkań dla nauczycieli,
4)
z Zarządem Głównym Związku Nauczycielstwa Polskiego w zakresie ustalonym w art. 106 ustawy z dnia 27 kwietnia 1972 r. - Karta praw i obowiązków nauczyciela (Dz. U. Nr 16, poz. 114).
§  5.
Minister Oświaty i Wychowania:
1)
sprawuje w dziedzinie oświaty i wychowania koordynację międzyresortową w zakresie i na zasadach określonych w odrębnych przepisach,
2)
sprawuje nadzór nad działalnością kuratoriów okręgów szkolnych prezydiów rad narodowych,
3)
sprawuje nadzór nad realizacją funkcjonowania systemu oświaty i wychowania.
§  6.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1972.24.171

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Szczegółowy zakres działania Ministra Oświaty i Wychowania.
Data aktu: 15/06/1972
Data ogłoszenia: 20/06/1972
Data wejścia w życie: 20/06/1972