Godło i barwy Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz pieczęcie państwowe.

DEKRET
z dnia 7 grudnia 1955 r.
o godle i barwach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz o pieczęciach państwowych. *

Art.  1.
1.
Godłem Polskiej Rzeczypospolitej jest wizerunek orła białego z głową zwróconą w prawo i z rozwiniętymi skrzydłami oraz z dziobem i szponami złotymi w czerwonym polu prostokątnej tarczy o dolnej krawędzi wydłużonej pośrodku.
2.
Wzór godła zawiera załącznik nr 1.
Art.  2.

Barwami Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej są kolory biały i czerwony w dwóch poziomych pasach równoległych równej szerokości i długości, z których górny jest biały a dolny czerwony, odpowiadający barwie cynobru.

Art.  3.
1.
Flagą państwową jest prostokątny płat tkaniny o barwach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.
2. 1
Stosunek szerokości flagi do jej długości wynosi 5:8.
Art.  4.
1.
Flagę państwową podnosi się:
1)
na budynku Sejmu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej - na czas sesji Sejmu,
2)
na budynkach Rady Państwa i Rady Ministrów - stale,
3)
na budynku obrad rady narodowej- na czas jej sesji,
4)
na budynkach organów władzy i administracji państwowej, urzędów, jednostek wojskowych, instytucji, szkół, przedsiębiorstw państwowych oraz organizacji politycznych, związków zawodowych, zrzeszeń spółdzielczych i organizacji społecznych w dniach świąt państwowych: 1 maja i 22 lipca.
2.
Prezes Rady Ministrów może określić inne okoliczności, w których istnieje obowiązek podnoszenia flagi państwowej.
3.
Flagę państwową podnoszą również polskie statki żeglugi śródlądowej.
Art.  5.
1.
Flagę państwową z godłem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej pośrodku białego pasa flagi podnoszą:
1)
polskie urzędy i instytucje państwowe za granicą w przypadkach przewidzianych zwyczajem międzynarodowym,
2)
pojazdy i statki, których używają w czasie wykonywania obowiązków za granicą kierownicy przedstawicielstw dyplomatycznych i urzędów konsularnych oraz misji specjalnych i delegacji dyplomatycznych,
3)
polskie lotniska cywilne i porty lotnicze,
4)
polskie cywilne samoloty komunikacyjne za granicą.
2.
Prezes Rady Ministrów może określić inne przypadki, w których istnieje obowiązek podnoszenia flagi państwowej z godłem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.
3.
Stosunek wysokości godła do szerokości flagi wynosi 2:5.
Art.  6.
1.
Polskie statki morskie podnoszą banderę polską, którą jest flaga państwowa z godłem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej określona w art. 5.
2.
Wzór bandery polskiej zawiera załącznik nr 2.
3.
Polskie statki morskie pełniące specjalną służbę państwową podnoszą niezależnie od bandery polskiej flagę z oznaczeniem pełnionej służby według wzoru, który określi Minister Żeglugi.
Art.  7. 2

Wizerunek orła, ustalony dla godła, używają:

1)
organy władzy i administracji państwowej,
2)
gminy, związki komunalne, sejmiki samorządowe oraz ich organy,
3)
jednostki wojskowe,
4)
sądy, prokuratura, państwowe biura notarialne i komornicy sądowi,
5)
szkoły, instytucje państwowe i samorządowe,
6)
inne instytucje oraz przedsiębiorstwa komunalne, jeżeli przepis szczególny uprawnia je do używania wizerunku orła.
Art.  8.
1.
Na budynku siedziby jednostki organizacyjnej uprawnionej do używania wizerunku orła umieszcza się tablicę z godłem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz tablicę z napisem nazwy jednostki organizacyjnej.
2.
Tablica z godłem ma kształt owalny w układzie pionowym, obwódkę biało-czerwoną i tło szare, na którym jest wyobrażone godło, tablica zaś z napisem jest prostokątna w układzie poziomym, ma tło czerwone a litery napisu białe.
3.
Wzory tablic z godłem i z napisem zawierają załączniki nr 3 i nr 4.
Art.  9.

Pieczęcią Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej jest metalowa, tłoczona pieczęć okrągła średnicy 77 mm, zawierająca pośrodku wizerunek orła (art. 1), a w otoku napis "Polska Rzeczpospolita Ludowa ".

Art.  10.
1. 3
Pieczęcią Sejmu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej jest metalowa, tłoczona pieczęć okrągła średnicy 62 mm, zawierająca pośrodku wizerunek orła (art. 1), a w toku napis: "Sejm Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej".
2. 4
Pieczęcią Senatu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej jest metalowa, tłoczona pieczęć okrągła średnicy 62 mm, zawierająca pośrodku wizerunek orła, a w otoku napis: "Senat Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej".
3. 5
Pieczęcią Prezydenta Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej jest metalowa, tłoczona pieczęć okrągła, średnicy 62 mm, zawierająca pośrodku wizerunek orła, a w otoku napis: "Prezydent Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej".
Art.  11. 6

1.
Pieczęcią urzędową jest metalowa, tłoczona pieczęć okrągła zawierająca pośrodku wizerunek orła ustalony dla godła a w otoku napis odpowiadający nazwie jednostki organizacyjnej uprawnionej do używania pieczęci urzędowej.
2. 7
Pieczęcią urzędową gminy, powiatu, samorządu województwa lub związku samorządowego może być również pieczęć, o której mowa w ust. 1, zawierająca pośrodku, zamiast wizerunku orła, odpowiednio herb gminy, powiatu lub województwa. Odcisk pieczęci z herbem nie może być umieszczany na dokumentach urzędowych w sprawach z zakresu administracji rządowej.
3.
Pieczęci urzędowej używają jednostki organizacyjne wymienione w art. 7.
Art.  12.
1.
Rada Ministrów wyda w drodze rozporządzenia przepisy wykonawcze i przejściowe w sprawach unormowanych w niniejszym dekrecie.
2.
Przepisy te uregulują w szczególności wymiary oraz sposób umieszczenia tablic urzędowych, wymiary oraz sposób używania i strzeżenia pieczęci urzędowych, jak również wyrób pieczęci urzędowych i nadzór nad ich wyrobem.
3.
Przepisy te mogą również przewidywać przypadki używania napisów i pieczęci odmiennych od określonych w niniejszym dekrecie.
Art.  13.

Kto nieprawnie używa godła Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, flagi państwowej z godłem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, bandery polskiej lub wizerunku orła określonego w niniejszym dekrecie, podlega karze aresztu 8 do roku i karze grzywny do 5.000 zł 9 albo jednej z tych kar.

Art.  14.

Tracą moc przepisy z dnia 13 grudnia 1927 r. o godłach i barwach państwowych oraz o oznakach i pieczęciach (Dz. U. z 1939 r. Nr 2, poz. 8 ).

Art.  15.

Dekret wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Załączniki

(pominięte)

*Z dniem 11 marca 1980 r. dekret traci moc w części dotyczącej godła i barw Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, z tym że utrzymany jest w mocy art. 13, zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o godle, barwach i hymnie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (Dz.U.80.7.18).

Z dniem 1 lipca 1985 r. art. 13 traci moc w części dotyczącej godła i barw Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 10 maja 1985 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz.U.85.23.100).

1 Art. 3 ust. 3 zmieniony przez obwieszczenie z dnia 20 lutego 1956 r. o sprostowaniu błędow (Dz.U.56.7.43).
2 Art. 7 zmieniony przez art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 maja 1990 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz innych ustaw (Dz.U.90.34.199) z dniem 27 maja 1990 r.
3 Art. 10 ust. 1 dodany przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 lutego 1957 r. w sprawie zmiany dekretu o godle i barwach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz o pieczęciach państwowych (Dz.U.57.10.42) z dniem 16 lutego 1957 r.
4 Art. 10 ust. 2:

- według numeracji ustalonej przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 1 lutego 1957 r. w sprawie zmiany dekretu o godle i barwach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz o pieczęciach państwowych (Dz.U.57.10.42) z dniem 16 lutego 1957 r.

- zmieniony przez art. 2 lit. a) ustawy z dnia 29 maja 1989 r. o przekazaniu dotychczasowych kompetencji Rady Państwa Prezydentowi Rzeczypospolitej Ludowej i innym organom państwowym (Dz.U.89.34.178) z dniem objęcia urzędu przez prezydenta, to jest z dniem 19 lipca 1989 r.

5 Art. 10 ust. 3 dodany przez art. 2 lit. a) ustawy z dnia 29 maja 1989 r. o przekazaniu dotychczasowych kompetencji Rady Państwa Prezydentowi Rzeczypospolitej Ludowej i innym organom państwowym (Dz.U.89.34.178) z dniem objęcia urzędu przez prezydenta, to jest z dniem 19 lipca 1989 r.
6 Art. 11 zmieniony przez art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 18 maja 1990 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz innych ustaw (Dz.U.90.34.199) z dniem 27 maja 1990 r.
7 Art. 11 ust. 2 zmieniony przez art. 1 ustawy z dnia 29 grudnia 1998 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem reformy ustrojowej państwa (Dz.U.98.162.1126) z dniem 1 stycznia 1999 r.
8 Obecnie karze pozbawienia wolności - zob. art. XIII pkt 1 ustawy z dnia 19 kwietnia 1969 r. - Przepisy wprowadzające Kodeks karny.
9 Granica grzywny ustalona na podstawie:

- art. 3 ust. 1 pkt 1 lit. d) ustawy z dnia 10 maja 1985 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz.U.85.23.100) z dniem 1 lipca 1985 r.

- art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 września 1990 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz.U.90.72.422) z dniem 8 listopada 1990 r.

- art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 28 lutego 1992 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego, prawa o wykroczeniach i o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz.U.92.24.101) z dniem 2 kwietnia 1992 r.

- art. 4 ust. 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o denominacji złotego (Dz.U.94.84.386)

- art. 3 ust. 1 lit. a) ustawy z dnia 12 lipca 1995 r. o zmianie Kodeksu karnego, Kodeksu karnego wykonawczego oraz o podwyższeniu dolnych i górnych granic grzywien i nawiązek w prawie karnym (Dz.U.95.95.475) z dniem 20 listopada 1995 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1955.47.314

Rodzaj: Dekret
Tytuł: Godło i barwy Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz pieczęcie państwowe.
Data aktu: 07/12/1955
Data ogłoszenia: 31/12/1955
Data wejścia w życie: 31/12/1955